II SA/Go 11/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski Sędziowie Sędzia WSA Kamila Karwatowicz Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 maja 2026 r. sprawy ze skargi L Spółki z o.o. w [...] na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...], wobec stwierdzenia zaległości na koncie L. Spółki z o.o.w [...], dnia [...] lipca 2025 r. wystawił upomnienia: - nr [...] obejmujące zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne za kwiecień 2025 r. w kwocie należności głównej 1.791,83 zł oraz za maj 2025 r. w kwocie należności głównej 922,71 zł, odsetek z tytułu zwłoki za kwiecień 2025 r. w kwocie 49,00 zł oraz koszty upomnienia w wysokości 16,00 zł; - nr [...] obejmujące zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za kwiecień 2025 r. w kwocie należności głównej 816,43 zł oraz za maj 2025 r. w kwocie należności głównej 224,19 zł oraz koszty upomnienia w wysokości 16,00 zł; - nr [...] obejmujące zaległości z tytułu składek na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za kwiecień 2025 r. w kwocie należności głównej 265,96 zł oraz za maj 2025 r. w kwocie należności głównej 59,50 zł oraz koszty upomnienia w wysokości 16,00 zł; Upomnienia zostały doręczone 31 lipca 2025 r. w siedzibie Spółki za pośrednictwem Poczty Polskiej SA, W. B. jako osobie uprawnionej do odbioru korespondencji. Wobec braku wpłat na poczet w/w zaległości, dnia [...] sierpnia 2025 r. ZUS wystawił tytuły wykonawcze: nr [...] oraz [...], a także zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. Zawiadomienia o zajęciu wraz z odpisami tytułów wykonawczych zostały doręczone 18 sierpnia 2025 r. w siedzibie Spółki W. B. jako osobie uprawnionej do odbioru korespondencji. Pismem z dnia [...] sierpnia 2025 r. Spółka złożyła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 132 ze zm., dalej u.p.e.a.) oraz wniosek o zawieszenie egzekucji i wstrzymanie czynności na podstawie art. 56 u.p.e.a. Wniosła o: ustalenie niedopuszczalności egzekucji w części, w której obowiązek jest sporny i niewymagalny (art. 33 § 1 pkt 2, 6, 9 i 10 u.p.e.a.), uchylenie zajęć wierzytelności z rachunków bankowych dokonanych na podstawie w/w tytułu, przynajmniej do czasu wyjaśnienia sprawy co do istoty, o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w całości (art. 56 § 1 u.p.e.a.) i wstrzymanie czynności egzekucyjnych (zajęć) do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia: postępowań karnych przez Prokuraturę Rejonową w [...] dotyczących działań na szkodę spółek i ukrywania dokumentacji, postępowań cywilnych/korporacyjnych przed Sądem Okręgowym w [...] o zabezpieczenie i zawieszenie prezesa oraz unormowanie sposobu prowadzenia spraw spółek, a także postępowań rejestrowych (KRS) w przedmiocie ujawnienia prawidłowej reprezentacji i adresów doręczeń. Nadto Spółka wniosła o zawieszenie postępowania (art. 56 § 1 u.p.e.a.) albo o cofnięcie tytułu w części objętej sporem (art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.), wobec realnego ryzyka wyrządzenia nieodwracalnej szkody przy trwającym sporze co do istnienia i wysokości obowiązku oraz reprezentacji, o dopuszczenie i zabezpieczenie dowodów: pozyskania od byłych członków władz (K. S., G. D.) pełnej dokumentacji kadrowo-płacowej i rozliczeniowej oraz danych dostępowych do PUE ZUS, co jest niezbędne do weryfikacji podstaw i wysokości rzekomych zaległości. Uzasadniając powyższe żądania strona podniosła – w zakresie spornego charakteru i niewymagalności części obowiązku (art. 33 § 1 pkt 2, 6, 9,10 u.p.e.a.) – iż w Spółce doszło z inicjatywy K. S. do przeniesienia pracowników do I. Spółki z o.o., co pozbawiło stronę zdolności operacyjnej oraz realnej możliwości prowadzenia rozliczeń kadrowo-płacowych, bez wiedzy M. O.. Następnie K. S. i Prezes G. D. złożyli rezygnacje nie przekazując dokumentacji (akta osobowe, listy płac, rejestry ZUS, dostęp do PUE). Równolegle prowadzone są postępowania karne i cywilne, których przedmiotem jest m.in. sposób prowadzenia spraw spółek, ukrywanie dokumentów, nadużycia upadłościowe składane bez wiedzy drugiego członka zarządu/wspólnika 40% (M. O.). W takich okolicznościach istnienie, zakres i wymagalność obowiązku składkowego objętego tytułem są sporne – co najmniej w części okresów i kwot – a prawidłowe ustalenie wymaga uprzedniego zabezpieczenia i audytu dokumentacji. Wady doręczeń i reprezentacji – błąd co do osoby/adresu (art. 33 § 1 pkt 7, 8 u.p.e.a.) Spółka posługiwała się adresem mailowym r. pr. A. G. w [...], co utrudniało doręczenia i kontakt. Faktyczne miejsce operacyjne to [...] – [...]. Pani A. G. tworzyła z K. S. podmioty konkurencyjne D.-M. i K. l.. Wobec spornej reprezentacji i trwających postępowań sądowych, doręczenia dotyczące egzekucji mogły nie dotrzeć do osoby faktycznie działającej w interesie Spółki, która nie miała realnej możliwości odniesienia się do wyliczeń ZUS przed wszczęciem egzekucji. Wniosek o zawieszenie/wstrzymanie egzekucji Spółka uzasadniła ważnym interesem publicznym i prywatnym (art. 56 u.p.e.a.) Zajęcia rachunków bankowych grożą paraliżem Spółki i uniemożliwiają odzyskanie dokumentacji oraz opłacenie bieżących należności. Postanowieniem z [...] sierpnia 2025 r., znak [...] w sprawie zgłoszonych zarzutów (art. 35 § 1 u.p.e.a.). Postanowieniem z [...] września 2025 r., znak [...] odmówiono przeprowadzenia dowodu w postaci dokumentacji kadrowo-płacowej i rozliczeniowej spółki oraz danych dostępowych na PUE ZUS, ponieważ dokumenty te stanowią okoliczności, które nie mają znaczenie dla rozpatrywanych zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Pismem z [...] sierpnia 2025 r., znak [...] poinformowano dłużnika, że uprawnienia do ewentualnego wstrzymania czynności egzekucyjnych posiada Dyrektor Izby Administracji Skarbowej. Jeżeli występują przesłanki do wstrzymania czynności egzekucyjnych należy je przekazać bezpośrednio do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Postanowieniem z dnia [...] września 2025 r. nr [...], na podstawie art. 18 oraz art. 34 w związku z art. 33 § 2 pkt 1 i 4 u.p.e.a., ZUS jako wierzyciel oddalił zarzuty zgłoszone w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2025 r. W uzasadnieniu ZUS wyjaśnił, iż tytuły wykonawcze oraz zawiadomienia o zajęciu wierzytelności doręczył za pośrednictwem Poczty Polskiej SA w siedzibie Spółki, pod adresem wskazanym w dokumencie zgłoszeniowym ZUS ZPA oraz w Krajowym Rejestrze Sądowym. Jednostkom organizacyjnym i organizacjom społecznym doręcza się pisma w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism (art. 45 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania, administracyjnego, Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej k.p.a.) Doręczyciel nie ma obowiązku każdorazowego legitymowania osoby odbierającej pismo i sprawdzania, czy jest to osoba uprawniona. Obowiązkiem strony jest takie zorganizowanie czasu pracy oraz odbioru korespondencji, by w godzinach jej funkcjonowania pod adresem wskazanym we właściwym rejestrze przebywała osoba uprawniona do odbioru korespondencji. Tytuły wykonawcze oraz zajęcia zostały doręczone spółce prawidłowo. Z kolei jeśli chodzi o zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 33-34 u.p.e.a.), są one środkiem ochrony prawnej służącym zobowiązanemu na etapie wszczęcia egzekucji. Rolą tego środka jest umożliwienie zobowiązanemu zainicjowania weryfikacji czynności dokonywanych przez organ egzekucyjny, w ściśle określonym w art. 33 § 2 tej ustawy. Mają one zapewniać zobowiązanemu ochronę przed naruszeniem przez organ istotnych zasad postępowania egzekucyjnego lub prowadzeniem egzekucji w sytuacji, gdy jest ona niedopuszczalna. Instytucja zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym nie może być jednak wykorzystywana do przesądzania kwestii merytorycznych, dotyczących zobowiązania. Nie ma podstaw, by składany w trybie art. 33 § 2 u.p.e.a. zarzut traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, umożliwiający skuteczne kwestionowanie wszystkich działań podejmowanych przez ZUS w toku prowadzonych postępowań. Odnosząc się do zarzutu art. 33 § 1 pkt 2, tj. określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu, ZUS stwierdził, że przedmiotem postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Spółki na podstawie w/w tytułów wykonawczych jest zaległość z tytułu nieopłaconych składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego oraz FP I FGŚP za okres od kwietnia 2025 r. do maja 2025 r. Wysokość nieopłaconych składek ubezpieczeniowych wskazano w upomnieniach wystawionych i doręczonych na adres siedziby Spółki, podanym w dokumencie zgłoszeniowym ZUS ZPA z [...] lutego 2022 r. oraz w Krajowym Rejestrze Sądowym. Upomnienia (podobnie jak tytuły wykonawcze oraz zajęcia) doręczono w siedzibie Spółki, do rąk osoby uprawnionej do odbioru korespondencji, dnia [...] lipca 2025 r., w sposób określony w art. 45 k.p.a. Zarzut braku uprzedniego doręczenia spółce upomnienia (art. 15 § 1 u.p.e.a.) nie znajduje potwierdzenia. Zarzut z art. 33 § 1 pkt 9 tj. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny jest niezasadny, ponieważ miał on zastosowanie w postępowaniach prowadzonych tylko do 29 lipca 2020 r., tj. do czasu zmiany ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, od 30 lipca 2025 r. nie może on już być podstawą zarzutu. Podstawami wniesienia zarzutu przestały być: niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego i prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny oraz niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów ustawowych. Z tego samego powodu niezasadny jest zarzut z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a., tj. stwierdzenie braków formalnych tytułów wykonawczych. Odnośnie wniosku o zawieszenie egzekucji administracyjnej ZUS wyjaśnił, iż postanowieniem z [...] sierpnia 2025 r. nr [...] prowadzone postępowanie egzekucyjne zostało już zawieszone, przez co żądanie to na obecnym etapie sprawy jest bezprzedmiotowe. Odnośnie wniosku o wstrzymanie czynności egzekucyjnych, zasady i uprawnienia w tym zakresie ZUS wyjaśnił pismem z [...] sierpnia 2025 r., które odebrała osoba uprawniona 5 września 2025 r. w siedzibie Spółki. Odnośnie wniosku o pozyskanie i audyt dokumentacji, ZUS wyjaśnił, iż postanowieniem z [...] września 2025 r. odmówiono przeprowadzenia dowodu w postaci dokumentacji kadrowo-płacowej i rozliczeniowej spółki oraz danych dostępowych do PUE ZUS, ponieważ dokumenty te stanowią okoliczności nie mające znaczenia dla rozpatrywanych zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Na skutek wniesienia przez Spółkę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z dnia [...] października 2025 r. nr [...] Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, odnośnie zarzutu braku wymagalności obowiązku (w brzmieniu przepisów u.p.e.a. obowiązujących od 30 lipca 2020 r. – art. 33 § 2 pkt 6 lit a i b) tj. w przypadku odroczenia terminu wykonania obowiązku czy rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, iż do dnia wpływu zarzutów do organu (27 sierpnia 2025 r.) nie została podpisana umowa o odroczenie terminu opłacenia składek, ani też umowa o rozłożenie na raty spłaty należności składkowych, co więcej – nie został złożony taki wniosek. Brak wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i lit. b art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a. – o braku wymagalności obowiązku decydują takie okoliczności, jak odroczenie terminu wykonania obowiązku, czy rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych. Przepis używa także sformułowania "brak wymagalności obowiązku z innego powodu". Usytuowanie tego zapisu w art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a. wskazuje, że podstawą zarzutu mogą być też inne zdarzenia powodujące, że zobowiązanie nie może być egzekwowane. Chodzi tu o zdarzenia takie jak odroczenie terminu bądź rozłożenie na raty, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie dopatrzono się innych przyczyn wpływających na brak wymagalności obowiązku. Nie wystąpiły żadne przeszkody formalno-prawne lub przedmiotowe. W niniejszej sprawie podstawę wystawienia tytułów wykonawczych stanowiły upomnienia wzywające do zapłaty należności, które zostały skutecznie doręczone. Egzekucja ma źródło w powołanych w nich przepisach prawa oraz obejmuje należności wymagalne. Podstawą prawną obowiązku objętego tytułami wykonawczymi stanowił art. 46 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. 2025, poz. 350) Jednocześnie art. 47 ust. 1 tej ustawy wprowadza terminy składania dokumentów oraz opłacania składek za dany miesiąc. Termin płatności, w razie nieopłacenia składek, oznacza datę powstania zaległości z tego tytułu i to niezależnie od tego, czy i na ile prawidłowo został wykonany przez płatnika obowiązek wskazania podstawy wymiaru i opłacenia należnej składki. Składki stają się bowiem wymagalne w terminie ich płatności niezależnie od tego, czy zostały prawidłowo rozliczone i wskazane w deklaracji rozliczeniowej, a także wtedy, gdy taka deklaracja nie została złożona. Złożenie pozwu do sądu nie wywołuje skutku w postaci braku wymagalności tych należności. Postępowanie egzekucyjne jest całkowicie odrębne i niezależne od toczących się postępowań cywilnych/korporacyjnych. W bazie danych ZUS zaewidencjonowano dokumenty złożone przez Spółkę 4 lutego 2022 r. tj. ZUS ZPA "zgłoszenie danych płatnika składek", w którym podano dane Biura Rachunkowego [...] sp. z o.o. oraz dokument ZUS PEL z [...] kwietnia 2022 r. tj. pełnomocnictwo do załatwiania spraw w ZUS – w tym za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych (PUE ZUS) dla A. P., pełnomocnictwa udzielił wspólnik i wiceprezes Pan M. O.. Zgodnie z powyższym Spółka nie została pozbawiona możliwości kontroli i wglądu do dokumentacji kadrowo-płacowej (w tym do akt osobowych, list płac, dostępu do PUE ZUS) ponieważ do daty niniejszego postanowienia upoważniła do tego profesjonalne biuro, które na bieżąco składa dokumenty rozliczeniowe w imieniu spółki do ZUS. Aktualne informacje o saldzie konta płatnik składek ma możliwość zweryfikowania na bieżąco na PUE ZUS, u doradcy płatnika składek w każdej placówce ZUS i poprzez infolinię Centrum Kontaktu Klientów ZUS. Wobec tego postanowieniem z [...] września 2025 r. odmówiono przeprowadzenia dowodu wskazanego we wniosku, ponieważ dokumenty te stanowią okoliczności nie mające znaczenia dla rozpatrywanych zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Przyczyny niedopuszczalności egzekucji (art. 33 § 1 pkt 6) mają charakter formalny. Niedopuszczalność egzekucji administracyjnej musi wynikać z przepisów prawa wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji danego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej. Może być spowodowana przesłankami natury podmiotowej jak i przedmiotowej. W sprawie nie istniały żadne formalne przeszkody do wszczęcia egzekucji administracyjnej, zarówno podmiotowe Jak i przedmiotowe. Zasady i uprawnienia ewentualnego wstrzymania czynności egzekucyjnych wyjaśniono pismem z [...] sierpnia 2025 r., doręczonym 5 września 2025 r. osobie uprawnionej w siedzibie Spółki. Odnośnie zarzutu braku doręczeń i reprezentacji – upomnienia przedegzekucyjne oraz tytuły wykonawcze zostały skutecznie doręczone w siedzibie Spółki. Zasadne jest przyjmowanie domniemania, że osoba odbierająca pismo skierowane do Spółki jest uprawniona do wykonania tej czynności. W konsekwencji, jeżeli dana osoba przebywała w siedzibie Spółki i nie oświadczyła doręczającemu, że przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że listonosz doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Na powyższe postanowienie Prezesa ZUS L. I. Spółka z o.o. w [...], działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., zarzucając naruszenie: a) art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. oraz 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosku o zawieszenie postępowania, pomimo istnienia poważnych, aktualnych sporów karnych i cywilnych, których rozstrzygnięcie ma kluczowe znaczenie dla wysokości i zasadności egzekwowanych należności; b) art. 7, 8 i 77 §1 k.p.a. przez niedochowanie zasady pogłębiania zaufania do organów państwa, naruszenie interesu strony i brak pełnego wyjaśnienia sprawy w szczególności poprzez pominięcie faktu, iż członek zarządu został pozbawiony dokumentacji Spółki poprzez działanie drugiego członka zarządu z którym pozostaje w sporze; c) art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. przez zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do zebrania materiału dowodowego, w szczególności przez odmowę kontaktu z byłym członkiem zarządu, nieprzeprowadzenie dowodu z jego przesłuchania i zaniechanie ustalenia miejsca przechowywania dokumentacji Spółki, co uniemożliwia rzetelną weryfikację zobowiązań i narusza zasadę prawdy obiektywnej i pełnego wyjaśnienia sprawy.; d) art. 33 § 2 pkt 2 ppkt b), oraz pkt 6 ppkt c) u.p.e.a. przez prowadzenie egzekucji wobec obowiązku spornego, niewymagalnego i niemożliwego do ustalenia z uwagi na brak dokumentacji księgowo-płacowej Spółki; e) brak czynności wyjaśniających ze strony organu (w tym odmowę przesłuchania byłego członka zarządu na okoliczność miejsca przechowywania i dostępu do dokumentów Spółki) oraz niedostateczne działania zmierzające do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Podnosząc powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, stwierdzenie, że organ naruszył art. 56 § 1 u.p.e.a. oraz art. 7, 8 i 77 § 1 k.p.a., odmawiając zawieszenia postępowania egzekucyjnego wobec sporu co do istnienia i wysokości zobowiązania oraz trwających równolegle postępowań karnych i cywilnych, zobowiązanie organu do ponownego rozpoznania sprawy i podjęcia skutecznych działań w celu pozyskania dokumentacji źródłowej od byłego członka zarządu oraz przesłuchanie byłego członka zarządu – K. S.i G. D. na okoliczność miejsca przechowywania dokumentacji Spółki, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania wraz z realizacją w/w wniosków dowodowych, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu Spółka podniosła m.in., iż organ egzekucyjny działał w rażącym oderwaniu od stanu faktycznego i powszechnie przyjętych standardów prowadzenia postępowań egzekucyjnych wobec Spółki pozostającej w ostrym konflikcie korporacyjnym, o czym był na bieżąco informowany. Działania organu były sprzeczne z art. 8 § 1 k.p.a. (zasada zaufania do władzy publicznej). Skupiały się wyłącznie na wyegzekwowaniu należności, które wskutek działania jednego z członków zarządu nie mogły być w najmniejszym stopniu zweryfikowane, chociażby pod kątem prawidłowości ich wysokości. Organ posiadał wiedzę, że w Spółce doszło – z inicjatywy ówczesnego członka zarządu K. S. – do przeniesienia pracowników do I. Spółki. z o.o., co pozbawiło stronę zdolności operacyjnej i realnej możliwości prowadzenia rozliczeń kadrowo-płacowych, bez wiedzy M. O. drugiego członka zarządu – działającego w niniejszej sprawie w charakterze skarżącego. Organ pominął informacje o kluczowych działaniach dla Spółki dotyczących tego, iż były członek zarządu K. S. i Prezes G. D. złożyli rezygnacje, nie przekazując dokumentacji Spółki aktualnemu członkowi zarządu. Organ był jednocześnie poinformowany iż, równolegle prowadzone są postępowania karne i cywilne, których przedmiotem jest m.in. sposób prowadzenia spraw spółek, ukrywanie dokumentów, nadużycia i wnioski upadłościowe składane bez wiedzy drugiego członka zarządu/wspólnika (M. O.). Powyższe było podstawą do zawieszenia postępowania egzekucyjnego do czasu rozpoznania w/w spraw. Organowi było również wskazane, iż w takich okolicznościach istnienie, zakres i wymagalność obowiązku składkowego objętego tytułem były sporne – co najmniej w części okresów i kwot – a prawidłowe ustalenie wymaga uprzedniego zabezpieczenia i audytu dokumentacji oraz przesłuchania w charakterze świadków członków zarządu: K. S. i G. D.. Taki wniosek został złożony i bezprawnie pominięty. Obowiązek publicznoprawny będący podstawą egzekucji jest co do istoty i wysokości sporny lub niejasny z uwagi na niemożliwość poddania go weryfikacji – obecny zarząd Spółki pozostaje w konflikcie, a drugi członek zarządu samowolnie zabrał i zatrzymał całą dokumentację księgowo-kadrową, mimo wezwań w ogóle odmawia wszelkiej współpracy i uniemożliwia kontakt i udostępnienie dokumentacji spółki. W tej sytuacji nie istnieje realna możliwość samodzielnego wyliczenia należności ani ich weryfikacji, a wszelkie próby wyjaśnienia zostały zablokowane z powodu destrukcyjnego i nieuczciwego działania byłego członka zarządu. Organ egzekucyjny nie tylko zaniechał przesłuchania byłego członka zarządu, ale również nie podjął prób pozyskania dokumentów, nie zorganizował odbioru akt, ani nie wystąpił do sądu lub prokuratury o udzielenie informacji lub zabezpieczenie dowodów. Jednocześnie organ nadal prowadzi wobec Spółki egzekucję, mimo że same organy ścigania oraz sądy rejestrowe badają obecnie kwestie reprezentacji i odpowiedzialności członków zarządu, a postępowania karne dotyczą zarzutów mających istotny wpływ na powstanie i ustalenie zadłużenia. Kontynuacja egzekucji przy takiej podstawie faktycznej i prawnej stanowi rażące naruszenie praw strony i grozi wyrządzeniem nieodwracalnej szkody majątkowej. Organ, odmawiając zawieszenia postępowania i wielu innych czynności wyjaśniających, narusza art. 56 § 1 u.p.e.a. oraz podstawowe zasady k.p.a. W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zakresie swej właściwości sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem tej kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, aktualnych w dacie wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga okazała się niezasadna. Określone przepisem art. 33 § 2 u.p.e.a. przesłanki tworzą zamknięty katalog zarzutów, które mogą zostać zgłoszone w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mogą być zatem wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w tym przepisie (por. m.in. wyroki NSA z 18 sierpnia 2015 r. II FSK 1688/13 oraz z 18 listopada 2015 r. II FSK 2594/13). W postępowaniu egzekucyjnym organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a dopuszczalny ustawą zakres badania przez organ egzekucyjny tytułu wykonawczego wskazuje, że badanie to ma tylko charakter formalny. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej ma charakter wpadkowy w ramach administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Nie dotyczy ono zatem sprawy administracyjnej, lecz jest toczącym się w ramach sprawy egzekucyjnej postępowaniem, w którym bada się szczególny środek zaskarżenia zobowiązanego, kwestionującego dopuszczalność wszczęcia lub dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej albo dopuszczalność lub zasadność zastosowania określonego środka egzekucyjnego. Ustalenia faktyczne organu egzekucyjnego mogą dotyczyć jedynie podstaw zgłoszonych zarzutów, a nie kwestii związanych z oceną prawną zasadności lub prawidłowości obowiązku określonego w tytule wykonawczym, co wprost wynika z art. 29 § 1 u.p.e.a. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Z kolei zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Natomiast w myśl art. 33 § 5 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż: 1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych; 2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych; 3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części. Wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu (art. 35 § 1 u.p.e.a.). Organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 34 § 1 u.p.e.a.). Wierzyciel natomiast rozpoznając zarzut wydaje postanowienie, w którym (art. 34 § 2 u.p.e.a.): 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. W rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły przesłanki do uznania za zasadne podniesionych przez stronę zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, a w dalszej kolejności argumentacji podniesionej w skardze. Odnośnie zarzutu niedopuszczalności egzekucji z uwagi na jej – w ocenie strony skarżącej sporny i niewymagalny charakter – wskazać należy przede wszystkim, iż jak przyjmuje się w orzecznictwie, przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania tego obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Stwierdzenie, że obowiązek nie jest wymagalny oznacza z kolei, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie, z uwagi na odroczenie terminu jego wykonania, rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej bądź z innych przyczyn (por. np. wyroki NSA z 13 grudnia 2022 r., III FSK 1222/21 oraz z 6 listopada 2025 r., III FSK 551/25). Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 33 § 2 pkt 2 lit. b u.p.e.a., należy zwrócić uwagę, iż zgodnie z art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 199, dalej u.s.u.s.) płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Rozliczenie składek, o których mowa w ust. 1, oraz wypłaconych przez płatnika w tym samym miesiącu zasiłków oraz zasiłków rodzinnych i pielęgnacyjnych podlegających rozliczeniu na poczet składek następuje w deklaracji rozliczeniowej według ustalonego wzoru (art. 46 ust. 2 zdanie pierwsze u.s.u.s.). W orzecznictwie sądów powszechnych wskazuje się, że należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne stają się wymagalne każdorazowo w datach zaktualizowania się obowiązku samoobliczenia i opłacenia składek (por. m.in. wyrok SN z 19 stycznia 2016 r., I UK 23/15). Obowiązek samoobliczenia i opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne powstaje zatem z mocy samego prawa za każdy okres ubezpieczenia (miesiąc kalendarzowy), a ewentualna decyzja organu ubezpieczeń społecznych ustalająca wysokość zobowiązania składkowego lub zaległości z tytułu nieopłaconych w terminie zobowiązań składkowych ma charakter wyłącznie deklaratoryjny. Do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne (art. 32 u.s.u.s). W konsekwencji, zaległości w opłacaniu składek powstają każdorazowo w datach zaktualizowania się obowiązku samoobliczenia i opłacenia składki na ubezpieczenie społeczne w terminach określonych w przepisach prawa ubezpieczeń społecznych. W rozpatrywanej sprawie tytuły wykonawcze wystawiono wobec Spółki dnia [...] sierpnia 2025 r. na podstawie upomnień z [...] lipca 2025 r., doręczonych 31 lipca 2025 r. Tytuły wykonawcze zostały wystawione poprawnie, na prawidłowy adres Spółki oraz po upływie 7 dniowego terminu na uiszczenie zaległości. Na podstawie tytułów wykonawczych organ egzekucyjny wystawił dnia [...] sierpnia 2025 r. zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego prowadzonego przez [...]Bank [...] o numerach [...] Przesyłkę zawierającą tytuły wykonawcze oraz zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego odebrała pod adresem Spółki, ujawnionym w dokumencie zgłoszeniowym ZUS ZPA z [...] lutego 2022 r. oraz w Krajowym Rejestrze Sądowym, W. B. jako osoba uprawniona do odbioru korespondencji, w dniu 18 sierpnia 2025 r. Odnośnie zarzucanego przez Spółkę braku możliwości ustalenia i weryfikacji wysokości zobowiązania wskazać należy, iż jak wyjaśnił organ w uzasadnieniu postanowienia, Spółka nie została pozbawiona możliwości kontroli i wglądu do dokumentacji kadrowo-płacowej (w tym do akt osobowych, list płac, dostępu do PUE ZUS) gdyż upoważniła do tego profesjonalne biuro, które na bieżąco składa dokumenty rozliczeniowe w imieniu Spółki do ZUS. Nadto aktualne informacje o saldzie konta płatnik składek może na bieżąco weryfikować na PUE ZUS, u doradcy płatnika składek w każdej placówce ZUS i poprzez infolinię Centrum Kontaktu Klientów ZUS. Z kolei o braku wymagalności obowiązku w rozumieniu art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a. decyduje inna kategoria zdarzeń, aniżeli wskazane w treści art. 33 § pkt 6 lit. a i b u.p.e.a. (odroczenie terminu wykonania obowiązku, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych). Dopuszczenie w tym samym przepisie (lit. c) kwalifikacji braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny niż określona w lit. a) i b) – musi mieć zatem charakter tego rodzaju co wymienione w tym przepisie (por. wyrok NSA z 9 maja 2023 r., III FSK 565/22). W orzecznictwie przyjmuje się także, iż zarzut braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny niż odroczenie terminu wykonania obowiązku lub rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, może zaistnieć w przypadku: wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej, przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji ostatecznej, uchylenia postanowienia nadającego rygor natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji wymiarowej, otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego, czy ogłoszenia upadłości (por. wyroki NSA z 9 maja 2023 r., III FSK 565/22, z 22 października 2025 r., II OSK 2699/24 z 18 marca 2026 r., III FSK 535/25, WSA w Szczecinie z 21 września 2022 r., I SA/Sz 309/22). W rozpatrywanej sprawie żadna z tego typu sytuacji nie miała miejsca. W dacie wszczęcia egzekucji administracyjnej należności objęte wystawionymi tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu i były wymagalne. Z akt sprawy, w tym wystawionych tytułów wykonawczych, wynika, że egzekucja ma źródło w powołanych w nich przepisach prawa (część D, pkt 1 i 13 tytułów). Także dokonana w pkt 4 w/w tytułów wykonawczych identyfikacja postawy prawnej obowiązku jako deklaracja złożona przez płatnika składek pozostaje prawidłowa i zgodna ze stanem faktycznym sprawy. Nadto należy się zgodzić z organem, iż zarzuty z art. 33 § 1 pkt 9 u.p.e.a. tzn. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny oraz z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a., tzn. braki formalne tytułów wykonawczych są niezasadne, gdyż miały one zastosowanie w postępowaniach prowadzonych tylko do 29 lipca 2020 r., tzn. do czasu nowelizacji u.p.e.a., która weszła w życie od 30 lipca 2020 r. Po tej dacie okoliczności te nie mogą on już stanowić podstaw zarzutu. Pozostałe podniesione przez Spółkę zarzuty, w szczególności dotyczące naruszenia przepisów k.p.a., w tym braku pełnego zebrania materiału dowodowego w postaci dokumentacji księgowo-płacowej Spółki, przesłuchania wskazywanych przez stronę świadków oraz braku przeprowadzenia pozostałych powołanych w skardze czynności wyjaśniających, zmierzały w istocie do weryfikacji zasadności oraz wymagalności obowiązku objętego wskazanymi na wstępie tytułami wykonawczymi, do czego – jak wynika wprost z art. 29 § 1 u.p.e.a. – organ egzekucyjny nie jest uprawniony. Stąd też zarzuty te nie mogły zostać uwzględnione. W konsekwencji niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. oraz 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez zaniechanie zawieszenia postępowania egzekucyjnego na czas wskazywanych przez stronę postępowań toczących się przed sądami powszechnymi. Niezależnie bowiem od braku możliwości weryfikacji przez organ egzekucyjny przesłanek objętych powołanym wyżej zakazem sformułowanym w art. 29 § 1 u.p.e.a., przepisy k.p.a. na gruncie postępowania egzekucyjnego mogą być stosowane jedynie uzupełniająco w przypadkach, gdy regulacja u.p.e.a. okaże się niekompletna. Konsekwentnie, skoro u.p.e.a. zawiera samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania, przesłanki jego zawieszenia, wskazane w przepisach art. 56 u.p.e.a., to brak jest podstaw do stosowania w zakresie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisów art. 97 k.p.a. (por. m.in. wyroki NSA z 25 maja 2023 r., II OSK 1900/20 oraz z 27 listopada 2025 r., III FSK 159/25). Nadto organ zasadnie zauważył, iż postanowieniem z [...] sierpnia 2025 r., znak [...] postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone do czasu wydania postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów (art. 35 § 1 u.p.e.a.). W konsekwencji organ egzekucyjny w sposób prawidłowy i zgodny z prawem wykazał niezasadność podniesionych przez skarżąca Spółkę zarzutów przewidzianych w art. 33 § 2 u.p.e.a., wobec czego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.