II SA/Gl 566/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodnicząca - Sędzia NSA Łucja Franiczek po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu p o s t a n a w i a: ustanowić skarżącemu adwokata z urzędu.

Wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia fachowego pełnomocnika osadzony w zakładzie karnym M. P., w piśmie procesowym z dnia [...]r., wskazał, że jest osobą niepełnosprawną (wada wzroku) wobec tego ma trudności w czytaniu oraz pisaniu. Następnie formułując swój wniosek na urzędowym formularzu skarżący ponownie zwrócił uwagę na fakt swojej niepełnosprawności, podkreślając że potrzebuje pomocy osób trzecich. Jednocześnie oświadczył, że uzyskuje z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych rentę w wysokości 1.070 zł brutto miesięcznie. Pismem z dnia 3 czerwca 2014 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uprawdopodobnienia terminie 7 dni okoliczności podanych we wniosku poprzez udokumentowanie wysokości osiąganych dochodów oraz nadesłanie zaświadczenia o stanie rachunku depozytowego i środkach pozostających do jego dyspozycji. W wyznaczonym terminie skarżący nadesłał kserokopię wydanej w dniu 5 marca 2013 r. decyzji ZUS, zgodnie z którą wysokość świadczenia rentowego M. P. od [...]r. wynosiła 805,78 zł. Skarżący wyjaśnił również, że zaświadczenia odnośnie stanu rachunku depozytowego są wystawiane przez Dyrektora Zakładu, po rozpatrzeniu raz w tygodniu wniosków w tym przedmiocie, zatem dopiero po pozytywnym rozpatrzeniu takiego wniosku będzie mógł nadesłać wymagane zaświadczenie. Postanowieniem z dnia 9 lipca 2014 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie, wskazując na brak dostatecznych informacji, które umożliwiłyby wszechstronną ocenę jego możliwości finansowych. Skarżący w ustawowym terminie wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, w którym zwrócił uwagę, że kwota osiąganego przez niego dochodu została wskazana w urzędowym druku formularza PPF, nadto okoliczność przyznanego świadczenia rentowego potwierdza złożona do akt kserokopia decyzji ZUS. Wyjaśnił, że brak zaświadczenia o stanie środków pozostawionych w depozycie "jest winą administracji ZK" i z tego powodu wystąpił o przyznanie fachowego pełnomocnika, aby złożyć wszelkie wymagane przez Sąd dokumenty. Skarżący odwołał się także do regulacji przepisów Kodeksu postępowania karnego oraz Kodeksu karnego wykonawczego, stosownie do których jako osoba niewidoma musi mieć obrońcę. Dodatkowo skarżący wskazał, że choć nie przebywa w spornym lokalu to reguluje należności czynszowe związane z jego wynajem, na dowód czego załączył komorniczą kartę rozliczeniową. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej Ppsa, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Odnosząc się zatem do wniosku skarżącego, stwierdzić trzeba, że zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, w świetle art. 245 § 3 Ppsa, obejmującym m. in. ustanowienie pełnomocnika w osobie adwokata, następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał, że powyższa przesłanka przyznania prawa pomocy została w stosunku do skarżącego spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego przez niego wniosku. Jak wynika z akt sprawy skarżący przebywa w zakładzie karnym i w związku z orzeczonym znacznym stopniem niepełnosprawności otrzymuje rentę w wysokości około 1000 zł brutto miesięcznie. Choć nie ponosi on obecnie kosztów związanych z podstawowym utrzymaniem się to jak wynika z przedłożonej do akt noty rozliczeniowej, tytułem należności czynszowych z umowy najmu lokalu, którego dotyczy niniejsza sprawa, komornik obciąża raz w miesiącu dochód wnioskodawcy, a na dzień [...]r. kwota zobowiązania wynosi ponad 400 zł. Biorąc pod uwagę wysokość kwot ściąganych przez komornika (zaledwie 25-27 zł miesięcznie) wywieść należy, że posiadane przez wnioskodawcę środki pieniężne nie pozwalają mu na pokrycie pełnych kosztów postępowania – w tym wynagrodzenia adwokata. Oceniając wysokość dochodu skarżącego należy także uwzględnić fakt, że ze środków pieniężnych otrzymywanych przez skazanego, gromadzi się środki, przekazywane skazanemu w chwili zwolnienia z zakładu karnego, przeznaczone na przejazd do miejsca zamieszkania i na utrzymanie, do wysokości jednego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia pracowników (art. 126 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego). Nadto, z decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że świadczenie rentowe wnioskodawcy jest obciążane z powodu egzekucji administracyjnej na kwotę ponad 200 zł. Podkreślić przy tym należy, że Sąd nie kwestionował wiarygodności oświadczenia skarżącego odnośnie osiąganego dochodu. Mimo, że nie przedstawił on aktualnego (na 2014 r.) dokumentu na potwierdzenie wysokości świadczenia rentowego to zauważyć wymaga, że strona składając oświadczenie o swoim stanie rodzinnym, majątkowym oraz dochodach, zgodnie z pkt 13 urzędowego formularza wniosku PPF, oświadcza, że znana jest jej treść art. 233 § 1 Kodeksu karnego o odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych lub zatajenie prawdy. Zgodnie zaś z art. 249 Ppsa, przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. W świetle przywołanych okoliczności Sąd uznał, że wniosek skarżącego zasługiwał na uwzględnienie i orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Ppsa.