II SA/Gl 1830/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Asesor WSA Aneta Majowska, Protokolant specjalista Anna Trzuskowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2024 r. sprawy ze skargi J.W. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 11 września 2023 r. nr WINB-WOA.7721.287.2023.KC w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.

Decyzją z dnia 6 lipca 2023 roku, nr[...] , działając na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 i in. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm., dalej jako: "p.b.") oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej jako: "k.p.a."), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., nakazał inwestorowi robót budowlanych J. W. (dalej: strona, skarżący) wykonanie rozbiórki masztu antenowego, zlokalizowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w P., wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu wskazano m. in., że w części działki jw., w znacznym przybliżeniu do budynku, wybudowano wolnostojący teletechniczny maszt aluminiowy. Został posadowiony na stopie fundamentowej i ustabilizowany odciągami stalowymi. Nieruchomość należy do terenów produkcji gospodarki polowej i zwierzęcej o symbolu - C2RU. Dla ww. terenu obowiązują ustalenia uchwały Nr [...] Rady Miasta w P. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta P. w obszarze pierwszym (Dz. Urz. Woj. Śląsk. z 2006 r., Nr [...] poz. [...] ze zm. – dalej m.p.z.p.). W rozdziale 3 planu wymieniono ogólne warunki zagospodarowania terenów, gdzie w §4 ust. 2 pkt 6 wskazano wyraźny zakaz lokalizowania masztów o wysokości powyżej 6 m. Natomiast w rozdziale 4 dotyczącym szczegółowych warunków zagospodarowania terenów nie ustalono odrębnych ustaleń dla tej działki pod kątem możliwości sytuowania na niej masztów. Wysokość masztu znacznie przekracza dopuszczoną zapisami miejscowego planu zagospodarowania terenu wysokość 6 metrów. Maszt składa się z dwudziestu powtarzalnych elementów o wysokości 1 metra, stopy oraz bocianiego gniazda, co pozwala oszacować łączną wysokość konstrukcji na około 21,5 m. Brak jest możliwości zalegalizowania obiektu. Odwołanie od decyzji PINB wniosła strona, zarzucając naruszenie: - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie przez organ czynności niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, m. in. oszacowania wysokości masztu, co spowodowało dokonanie błędnej oceny dowodów w sprawie; - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. i art. 12 k.p.a., poprzez załatwienie sprawy w sposób niemający na względzie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, brak prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, czego skutkiem było niewłaściwe zastosowanie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. Decyzją z dnia 11 września 2023 r., nr WINB-WOA.7721.287.2023.KC, Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W treści uzasadnienia organ II instancji podkreślił, że dla terenu posadowienia przedmiotowego masztu nie zawarto w planie miejscowym ustaleń szczegółowych, a zatem zgodnie z podstawową regułą - nie jest możliwe w tym obszarze wzniesienie masztu wyższego niż 6 m. Sporna w przedmiotowej sprawie była wysokość samego masztu. Została jednak ustalona przez PINB. Maszt składa się z 20 powtarzalnych elementów o wysokości 1 m, stopy oraz bocianiego gniazda, co daje orientacyjną wysokość masztu ok. 21,50 m. Jest to zatem wysokość znacznie przekraczająca wysokość przewidzianą jako dopuszczalną. Brak jest więc możliwości zalegalizowania obiektu. W skardze na powyższą decyzję strona poprzez pełnomocnika zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść wydanej decyzji, tj.: a) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. i art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie przez organ czynności niezbędnych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, m. in. oszacowania wysokości masztu, co spowodowało dokonanie błędnej oceny dowodów w sprawie; b) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. i art. 12 k.p.a., poprzez załatwienie sprawy w sposób niemający na względzie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, brak prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, czego skutkiem było niewłaściwe zastosowanie art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b. Podnosząc powyższe zarzuty, wniesiono o uchylenie decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazano m. in., że mając na względzie wskazania m.p.z.p. wysokość masztu jest niezwykle istotna dla możliwości przeprowadzenia procedury legalizacyjnej. Wysokość ta powinna zostać zmierzona dokładnie, a nie wyłącznie oszacowana, biorąc pod uwagę wysokość rzekomo powtarzalnych elementów. Organ jedynie przewiduje, że elementy są tej samej wysokości, jednakże tak nie musi być. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w treści decyzji i wskazując na bezzasadność zarzutów skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 – dalej p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 roku, poz. 259 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. W świetle art. 28 ust. 1 p.b. "Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31." Decyzja taka nie została wydana. Niewątpliwie obiekty tego rodzaju podlegają reglamentacji Prawa budowlanego. Skoro inwestor nie legitymował się pozwoleniem na budowę, stąd należało wdrożyć postępowanie naprawcze. Art. 48 p.b. zmieniony został z dniem 19 września 2020 r. W świetle art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471) "Do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1 (p.b. – przyp. Sądu), wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym." W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2009 roku, w sprawie o sygn. akt II OSK 1879/07, zaprezentowane zostało stanowisko, które skład orzekający w tej sprawie w pełni aprobuje, że nakaz rozbiórki obiektu może być orzeczony dopiero wówczas, gdy okaże się, iż nie ma prawnych możliwości jego legalizacji. Z kolei dopuszczalność legalizacji określonych obiektów ustawodawca uzależnił m. in. od zgodności konkretnej budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Organ przeanalizował ustalenia m.p.z.p., w tym jego rozdział 3, który ustala "Ogólne warunki zagospodarowania terenów". W świetle §4 ust. 2 pkt 6 m.p.z.p. istnieje na tym terenie zakaz lokalizowania masztów o wysokości powyżej 6 m, z wyjątkiem terenów wskazanych w ustaleniach szczegółowych. Takie ustalenia jednak nie wprowadzają w tym zakresie dla terenu inwestycyjnego wyjątków (gł. §12 ust. 1 i 2 m.p.z.p.). Oznacza to sprzeczność inwestycji z ww. aktem prawa miejscowego, który nie jest w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli. Organ w wystarczającym stopniu ustalił wysokość masztu. Podał sposób szacowania. Nawet jeśli ustalona wysokość w niewielkim stopniu będzie odbiegać od stanu rzeczywistego, to jednak maszt znacznie przekracza dopuszczalne 6m. Ze zgromadzonej dokumentacji, w tym fotograficznej, oraz analizy proporcji poszczególnych obiektów można wyprowadzić wniosek, że ustalenia PINB są akceptowalne. Jeśli strona uważa, że są to obliczenia błędne, mogła podać własne wyliczenia i określić sposób ich dokonania. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób właściwy i organy uwzględniły niezbędną, dostępną dokumentację. Oparły się na zgromadzonych dowodach i oceniły je w sposób uprawniony, nienaruszający zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Nie można więc twierdzić, że postępowanie przeprowadzono wybiórczo, pomijając część dowodów. Skarga stanowi jedynie polemikę strony niezadowolonej z oceną dokonaną w ww. decyzji, należycie, szeroko i merytorycznie uzasadnionej (art. 107 §3 k.p.a.). Nie doszło zatem na tym etapie postępowania do naruszenia art. 7, 8, 11, 12, 77 §1, 80, 107 §1 i 3, 138 §1 pkt 1 k.p.a., art. 48 ust. 1 pkt 1 p.b., §4 ust. 2 pkt 6 m.p.z.p., ani też innych przepisów uzasadniających uwzględnienie skargi. Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona w stopniu oczywistym podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.