II SA/Gl 1154/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Wojciech Gapiński, Protokolant specjalista Marta Zemlińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2025 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 1 lipca 2024 r. nr SKO.PS/41.5/542/2024/10752 w przedmiocie opłaty za pobyt w schronisku dla osób bezdomnych oddala skargę.

Prezydent Miasta B. decyzją nr [...] z dnia 10 maja 2024 r., postanowił zmienić swą decyzję z dnia 29 grudnia 2023 r. nr [...] dotyczącą skierowania A.M. do Schroniska dla Bezdomnych Mieszkańców Miasta B. w ten sposób, że w okresie od [...] 2024 r. do [...] 2024 r. ustalił opłaty za pobyt w w/w placówce w wysokości 40% za jeden dzień pobytu, tj. koszt pobytu 14,00 zł, koszt dziennego wyżywienia 5,68 zł oraz posiłek świąteczny 12,00 zł. Do tego czasu strona ponosiła wyżej wymienione opłaty w wysokości 20 %. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji przywołał przepisy prawa oraz wskazał, że zmieniła się sytuacja dochodowa strony, konieczna była zatem zmiana decyzji w przedmiocie odpłatności za schronienie. Organ ustalił, iż adresatka decyzji w miesiącu marcu 2024 roku otrzymała emeryturę w wysokości [...] zł, co stanowi zmianę w stosunku do poprzednich miesięcy, w których strona uzyskiwała dochód w kwocie [...] zł, a według którego ustalona była odpłatność za korzystanie z pomocy w formie schronienia. Zmiana dochodu przekroczyła 10% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, w związku z czym organ dokonał zmiany odpłatności za schronienie od [...] 2024 r. W odwołaniu od tej decyzji jej adresatka wyraziła niezadowolenie z podjętego rozstrzygnięcia. Wskazała na swoją trudną sytuację życiową, związaną z koniecznością opuszczenia domu rodzinnego z powodu decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., w której to organ ten nakazał wyłączenie budynku przy ul. [...] w B. z użytkowania wraz z jego opróżnieniem do czasu wyremontowania, celem usunięcia zagrożenia dla bezpieczeństwa ludzi i mienia. Wyjaśniła, iż znaczną część swojej emerytury musi przeznaczać na remont dachu ww. budynku, aby móc powrócić do jego zamieszkiwania. Przy tym została obciążona kwotą przekraczającą 18.000,00 zł w wyniku "błędnie naliczonych rachunków za zużycie wody" i wyraziła obawę, że powyższa należność będzie egzekwowana z należnej jej emerytury. Nadto wskazała, iż wzrost wysokości ponoszonej przez nią odpłatności za schronienie o 100% w stosunku do kwoty ustalonej dotychczas, jest nieadekwatny do wzrostu jej dochodów, gdyż wysokość wypłacanej jej emerytury wzrosła o [...] zł. Zaskarżoną obecnie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. Wskazało, że zgodnie z art. 97 ust. 1 i ust. 1a ustawy o pomocy społecznej opłatę za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych ustala podmiot kierujący w uzgodnieniu z osobą kierowaną, uwzględniając przyznany zakres usług. Osoby nie ponoszą opłat, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty kryterium dochodowego. Jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty kryterium dochodowego, opłata nie może być wyższa niż 30% dochodu osoby samotnie gospodarującej lub dochodu na osobę w rodzinie osoby skierowanej do schroniska dla osób bezdomnych, a w przypadku schroniska dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi nie może być wyższa niż 50% tego dochodu. Zgodnie z § 3 uchwały nr [...] Rady Miejskiej B. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych, wraz ze zmianami wprowadzonymi Uchwałą nr [...] z dnia [...] r., w przypadku osób skierowanych do schroniska, których dochód przekracza kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, ustalana jest odpłatność według zamieszczonej tam tabeli: powyżej 250 % - 350 % odpłatność wynosi 20 %, a powyżej 350 % - 500 % odpłatność wynosi 40 %. Jak wynika z ustaleń faktycznych organu pierwszej instancji, dochód strony jaki wzięto pod uwagę przy ustalenia opłaty w kwocie wynikającej z decyzji z dnia 29 grudnia 2023 r. wynosił [...] zł. W marcu 2024 r. dochód strony wynosił kwotę [...] zł. Różnica w dochodzie przekroczyła 350% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, która to kwota wynosi [...] zł, co zgodnie z powołaną wyżej uchwałą Rady Miejskiej B. powoduje ustalenie odpłatności za pobyt w schronisku na poziomie 40% kosztów. Organ pierwszej instancji zastosował przepis art. 106 ust. 5 ustawy. Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyła jej adresatka podnosząc argumentację identyczną z tą, podniesioną wcześniej w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2022 r., poz. 2492) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W świetle art. 97 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2024 r., poz. 1283) opłatę za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych ustala podmiot kierujący w uzgodnieniu z osobą kierowaną, uwzględniając przyznany zakres usług. Osoby nie ponoszą opłat, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty kryterium dochodowego. Jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty kryterium dochodowego, opłata nie może być wyższa niż 30% dochodu osoby samotnie gospodarującej lub dochodu na osobę w rodzinie osoby skierowanej do schroniska dla osób bezdomnych, a w przypadku schroniska dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi nie może być wyższa niż 50% tego dochodu. Jednocześnie na mocy art. 97 ust. 5 ustawy uprawniono odpowiednio radę powiatu lub radę gminy do ustalenia, w zakresie zadań własnych, szczegółowych zasady ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach treningowych lub wspomaganych. Powyższa delegacja została zrealizowana przez Radę Miasta B. uchwałą Rady Miejskiej B. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie ustalenia szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i mieszkaniach chronionych. Zgodnie z § 3 tej uchwały (w oparciu o informacje zawarte w tabeli stanowiącej część tego przepisu) można ustalić, że odpłatność za pobyt w schronisku, osoba tam umieszczona, ponosi w wysokości 20 % (jeśli jej dochód, określony wg kryterium dochodowego określonego w art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wynosi powyżej 250 % – 350 % kryterium dochodowego) lub 40 % (jeśli tak wyliczony dochód wynosi powyżej 350 % – 500 %). Dochód skarżącej, począwszy od miesiąca marca 2024 r. wynosił [...] zł. W tym czasie kryterium dochodowe (ustalone zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy dla osoby samotnie gospodarującej) wynosiło [...] zł, co stanowiło ponad 360% kryterium, o którym mowa we wspomnianej uchwale Rady Miejskiej B. Organy prawidłowo ustaliły więc skarżącej opłatę za pobyt w schronisku dla bezdomnych. Podniesiona w skardze argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie. Ustalenie wysokości należnej opłaty jest uzależnione wyłącznie od dochodów osoby zamieszkującej w schronisku. Można powiedzieć, że organ dokonywał tu zabiegu stricte rachunkowego. Inne okoliczności, zwłaszcza zobowiązania strony wynikające z realizowanego procesu inwestycyjnego, nie mogą mieć wpływ na rozstrzygnięcie w tym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.