II SA/Gl 1091/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Asesor WSA Aneta Majowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 października 2023 r. sprawy ze skargi A. sp. z o. o. w K. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 24 maja 2023 r. nr WINB-WOA.7722.118.2023.MM w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie wstrzymania prowadzenia robót budowlanych 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) zasądza od Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach na rzecz skarżącej spółki kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej – Wojewódzki Inspektor, organ odwoławczy) zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 maja 2023 r. nr WINB-WOA.7722.118.2023.MM, działając na podstawie art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm. – dalej k.p.a.) stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. (dalej – organ I instancji) znak [...] z dnia 18 kwietnia 2023 r. wstrzymującego prowadzenie robót budowlanych. Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Organ I instancji postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2023 r. wstrzymał prowadzenie robót budowlanych związanych z budową wolnostojącego, parterowego budynku biurowo-handlowo-usługowego dla bieżącej obsługi prowadzonego komisu samochodowego na terenie działki nr 1 przy ul. [...] w Z. Pismem z dnia 27 kwietnia 2023 r. A. Sp. z o.o. w K. (dalej – Skarżąca, Spółka) wniosła zażalenie na powyższe postanowienie. Na kopercie znajduje się pieczęć operatora pocztowego z datą 4 maja 2023 r. W zaskarżonym postanowieniu z dnia 24 maja 2023 r., którym stwierdzono niedochowanie terminu do złożenia zażalenia zauważono, że postanowienie organu I instancji zostało doręczona Spółce w dniu 21 kwietnia 2023 r. Zatem 7-dniowy termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 28 kwietnia 2023 r. Tymczasem zażalenie zostało nadane w urzędzie pocztowym w dniu 4 maja 2023 r., a wiec po upływie terminu do jego wniesienia. W skardze z dnia 13 czerwca 2023 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, Spółka zanegowała postanowienie Wojewódzkiego Inspektora i wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu podkreślono, że wbrew twierdzeniu organu odwoławczego, zażalenie zostało nadane w placówce operatora pocztowego w dniu 28 kwietnia 2023 r. Przesyłka nosiła nr [...] i jej przyjęcie zostało potwierdzone w książce nadawczej wspomnianą datą. Zaznaczono również, że w internetowym systemie śledzenia przesyłek zawarta jest informacja zgodna z datą uwidocznioną w książce nadawczej. Podniesiono również, że okoliczność tą może potwierdzić pracownik Skarżącej. W tej sytuacji – zdaniem Skarżącej – nie może ponosić konsekwencji ewentualnych błędów, czy pomyłek operatora pocztowego. Dlatego też nie było podstaw do występowania z wnioskiem o przywrócenie terminu na złożenie zażalenia, skoro Spółka dochowała terminu na dokonanie tej czynności. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego postanowienia stwierdzić należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora z dnia 24 maja 2023 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia organu I instancji. Przystępując do rozważań podnieść należy, że pierwszy etap postępowania odwoławczego przed organem odwoławczym to etap badania formalnego. Czynności w nim podejmowane zmierzają do ustalenia zaistnienia przesłanek warunkujących merytoryczne rozpatrzenie zażalenia. Mając na uwadze treść art. 134 k.p.a. organ odwoławczy ocenia, czy: 1) zażalenie jest dopuszczalne, 2) zażalenie zostało wniesione w ustawowym terminie. W sprawach tych wydawane jest postanowienie, które jest ostateczne (art. 134 zd. 2 w związku z art. 144 k.p.a.). Jak wynika z powyższego przepisu, jednym z elementów podlegających wstępnej kontroli organu jest termin złożenia środka odwoławczego. Oceniając tą przesłankę organ musi uwzględnić przepisy dotyczące doręczenia postanowienia, prawidłowość pouczenia o środkach zaskarżenia oraz zasady wnoszenia zażaleń. Podkreślić przy tym należy, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną. Stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia zażalenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującego przepisu prawa i każde, nawet nieznaczne przekroczenie 7-dniowego terminu do wniesienia zażalenia zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia, o którym mowa w 134 k.p.a. (zob. wyrok NSA z dnia 13 kwietnia 2022 r. sygn. akt III OSK 1033/21, Lex nr 3346047). Jak stanowi art. 42 § 1 k.p.a., pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy albo na adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych. Ponadto dopuszcza się doręczanie pism osobom fizycznym w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (art. 42 § 2 k.p.a.). Natomiast w razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony powyżej, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (art. 42 § 3 k.p.a.). Bezspornym jest, że postanowienie organu I instancji z dnia 18 kwietnia 2023 r. została wysłana na znany organowi i niekwestionowany przez Stronę adres w siedzibie. W świetle tych okoliczności oraz wspomnianych uregulowań zasadnym jest twierdzenie, że wspomniane postanowienie zostało skutecznie doręczone Spółce w dniu jej odbioru, tj. 21 kwietnia 2023 r. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji zamieścił prawidłowe pouczenie, iż od rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego przysługuje prawo wniesienia zażalenia do Wojewódzkiego Inspektora za pośrednictwem organu I instancji w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia. Zagadnieniem wymagającym wyjaśnienia jest natomiast data nadania u operatora pocztowego przesyłki zawierającej zażalenie. Wiąże się to z rozbieżnością pomiędzy datą uwidocznioną na stemplu odciśniętym w książce nadawczej Skarżącej, a datą stempla uwidocznioną na kopercie. Podkreślić należy, że w obu miejscach umieszczono ten sam numer przesyłki, tj. [...]. Przy piśmie z dnia 30 czerwca 2023 r. Wojewódzki Inspektor przesłał m.in. pismo Poczty Polskiej S.A. Biura Wsparcia Klienta z dnia 20 czerwca 2023 r. oraz notatkę służbową nr [...] z dnia 23 czerwca 2023 r. sporządzoną przez pracownika Powiatowego Inspektora z rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z Naczelnikiem Urzędu Pocztowego K. W pierwszym z pism wskazano, że do nadania przesyłki doszło w dniu 28 kwietnia 2023 r. Natomiast ze wspomnianej notatki służbowej wynika, że istotnie odnotowano wysyłkę listu w książce nadawczej w dniu 28 kwietnia 2023 r., jednak przesyłka nie została pozostawiona w placówce i faktycznie nadano ją dopiero w dniu 4 maja 2023 r. Dodać należy w internetowym systemie śledzenia przesyłek również widnieje data nadania 28 kwietnia 2023 r. (www.pocztex.pl/sledzenie-przesylek/). Powyższe prowadzi do wniosku, że przesyłka nr [...] została nie tylko odnotowana w książce nadawczej z datą 28 kwietnia 2023 r., ale również z taką datą odnotowana w systemie elektronicznym operatora pocztowego. Zatem zażalenie formalnie w tym dniu było gotowe do wysyłki. Należy bowiem założyć, że w przypadku braku listu pracownik poczty nie potwierdziłby jego wysyłki. Ponadto zwrócić należy uwagę, że w książce nadawczej numer przesyłki jest częścią naklejki, którą umieszcza się na liście, co dodatkowo świadczy o tym, że list ten był fizycznie gotowy do wysyłki. Wątpliwości budzą dalsze losy przesyłki. Jedna z wersji, która została podana przez Naczelnika placówki pocztowej, gdzie nadano przesyłkę wskazuje, że została ona zabrana przez pracownika Spółki wraz z książką i fizycznie nadana dopiero w dniu 4 maja 2023 r. Najprawdopodobniej była to nieuwaga pracownika poczty, jak i pracownika Spółki. Nie można również wykluczyć innej wersji wydarzeń, jak chociażby takiej, że przesyłka ta uległa zagubieniu. Mając na uwadze powyższe przyjąć należy, że Spółka dochowała terminu z art. 141 § 2 k.p.a. Zwrócić bowiem należy uwagę, że przed upływem ustawowego terminu na wniesienie zażalenia zostało ono sporządzone oraz przedstawione do wysyłki operatorowi pocztowemu, a jedynie z nieznanych przyczyn opatrzone pieczęcią z późniejszą datą. Pojawiające się wątpliwości, które wskazano wcześniej, nie mogą w niniejszym stanie faktycznym wywoływać negatywnych skutków dla Skarżącej. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm. – dalej p.p.s.a.) uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzając na rzecz Skarżącej uiszczony od skargi wpis w kwocie 100 zł.