II SA/Gd 436/14

Dnia 2 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 lutego 2014 roku, nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: odmówić skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Decyzją z dnia 17 lutego 2014 roku, nr akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze - po rozpoznaniu odwołania E. D., reprezentowanej przez radcę prawnego R. S., od decyzji Wójta Gminy z dnia 19 grudnia 2012 roku, nr [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Odpis powyższej decyzji został doręczony pełnomocnikowi skarżącej w dniu 11 marca 2014 roku, co potwierdza pocztowy dowód doręczenia przesyłki, znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy. W dniu 5 czerwca 2014 roku skarżąca w urzędzie pocztowym nadała skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu przedmiotowej skargi podała, że przez długi czas przebywała na leczeniu u córki pod P.. W tym czasie zostały wydane dwie decyzje, które nie zostały jej doręczone, a o których treści dowiedziała się przypadkowo. W związku z tym wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi w związku z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a). Stosownie do regulacji zawartej w przepisach art. 86 i 87 P.p.s.a. uchybiony termin można przywrócić jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu; wniosek zostanie złożony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; równocześnie ze złożeniem wniosku strona dokona czynności, dla której określony był termin; we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane przesłanki zostały spełnione łącznie. Kryterium braku winy, jako przesłanki do przywrócenia uchybionego terminu, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić tylko wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 r., sygn. V SA 793/02, Mon. Praw. 2002/23/1059). Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 lutego 2014 roku została doręczona ustanowionemu przez skarżącą pełnomocnikowi radcy prawnemu R. S. w dniu 11 marca 2014 roku. Natomiast skarga nadana została na poczcie w dniu 5 czerwca 2014 roku i wpłynęła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w dniu 10 czerwca 2014 roku. Co istotne, z akt administracyjnych nie wynika aby skarżąca cofnęła pełnomocnictwo pełnomocnikowi reprezentującego ją w jej imieniu w przedmiotowej sprawie, co oznacza, że Kolegium zasadnie - na podstawie art. 40 § 2 k.p.a. – doręczyło zaskarżoną decyzję z dnia 17 lutego 2014 roku pełnomocnikowi skarżącej. We wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi skarżąca stwierdziła, że w czasie, kiedy została wydana zaskarżona decyzja przebywała na leczeniu u córki pod P.. Stwierdziła także, iż decyzja nie została jej doręczona, dowiedziała się o niej przypadkiem, w związku z czym wniosła o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Skarżąca w żaden sposób nie uprawdopodobniła jednak tymi wyjaśnieniami okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi przez ustanowionego przez nią pełnomocnika, który decyzję otrzymał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku podziela w pełni stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w postanowieniu z dnia 19 grudnia 2012 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II FZ 566/12 (orzeczenie dostępne na stronie https://cbois.nsa.gov.pl), zgodnie z którym sama strona skarżąca ponosi ujemne skutki zachowania ustanowionego przez nią w sprawie zawodowego pełnomocnika w przypadku niedochowania przez niego terminu do dokonania czynności w toku postępowania. Odpowiedzialność ta nie ogranicza się zatem jedynie do winy, jaką przy niedochowaniu terminu ponosi sama strona. Wniosek taki należy wyciągnąć z art. 34 P.p.s.a., zgodnie z którym strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Oznacza to, że ustanowiony w sprawie pełnomocnik - dokonując jakiejkolwiek czynności (objętej zakresem udzielonego umocowania) dokonuje jej w imieniu strony. Czynność taka ma identyczny skutek, jakby dokonała jej sama strona. Wszelkiego zatem rodzaju uchybienia, których dopuszcza się ustanowiony przez stronę pełnomocnik, wywierają bezpośredni wpływ na prawa i obowiązki strony i de facto ją obciążają. Odnosi się to również do czynności polegającej na wniesieniu skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Stąd w okolicznościach niniejszej sprawy nie jest wystarczające wskazanie, że skarżąca nie złożyła w terminie skargi albowiem przebywała przez długi czas na leczeniu u córki pod P., a o treści decyzji organu odwoławczego dowiedziała się przypadkiem, lecz dla spełnienia przesłanek z art. 86 § 1 P.p.s.a. konieczne byłoby uprawdopodobnienie braku winy pełnomocnika w uchybieniu terminu. Tymczasem we wniosku o przywrócenie terminu brak jest jakiejkolwiek argumentacji mogącej świadczyć o braku winy pełnomocnika, tym samym nie sposób uznać, że zostały spełnione wymogi z art. 87 § 2 P.p.s.a. Należy zwrócić uwagę, że stanowisko, zgodnie z którym mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się swojego pełnomocnika, jest ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych (m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 18 października 2007 r., sygn. I FZ 421/07; 11 marca 2009 r., sygn. I OZ 198/09; 31 marca 2009 r., sygn. I FZ 69/09; 23 lipca 2009 r., sygn. I OZ 737/09; 23 czerwca 2010 r., sygn. I OZ 465/10; 19 sierpnia 2010 r., sygn. I FZ 133/10; 10 czerwca 2011 r., sygn. I OZ 408/11; 28 czerwca 2011 r., sygn. I FZ 160/11; 28 lipca 2011 r., sygn. I OZ 545/11; 9 września 2011 r., sygn. II FZ 425/11; 29 listopada 2011 r., sygn. I OZ 894/11; 13 grudnia 2011 r., sygn. II FZ 736/11; 14 grudnia 2011 r., sygn. II GZ 527/11; 11 stycznia 2012 r., sygn. I GZ 231/11; 25 stycznia 2012 r., sygn. II OZ 2/12; 13 września 2012 r., sygn. II FZ 689/12, orzeczenia dostępne na stronie https://cbois.nsa.gov.pl). Poglądy wyrażone w tych orzeczeniach w omawianym względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpatrujący niniejszy wniosek podziela w pełni. W kontekście powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że to na stronie skarżącej, jako mocodawcy, ciąży ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania reprezentującego ją pełnomocnika. Reasumując stwierdzić należy, że wniosek strony o przywrócenie terminu, któremu uchybił pełnomocnik procesowy, musi wskazywać na brak winy w jego uchybieniu ze strony pełnomocnika. W okolicznościach przedmiotowej sprawy strona skarżąca nie podjęła nawet próby usprawiedliwienia zaniechania umocowanego przez siebie pełnomocnika, stąd brak jest powodów do uznania, że dostatecznie uprawdopodobniony został brak winy w niedochowaniu terminu do wniesienia skargi. Wobec powyższego Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia żądania, odmówił przywrócenia terminu na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 § 2 P.p.s.a.