II SA/Gd 432/18

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. i J. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z ich sprzeciwu na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 czerwca 2018 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego postanawia: odmówić wnioskodawcom przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Wnioskiem z 9 sierpnia 2018 r., uzupełnionym na urzędowym formularzu w dniu 21 września 2018 r., A. M. i J. M. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym formularzu PPF skarżący wskazali, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe z 8 letnią córką. Posiadają dom o pow. 160 m2 i wartości 260 tys. zł oraz gospodarstwo rolne o pow. 3 ha z kurnikiem o wartości 350 tys. zł. Podkreślili, że nieruchomości obciążone są kredytem hipotecznym i są przedmiotem egzekucji komorniczej. W rubryce dochody wskazali na brak dochodu, a w rubryce zobowiązań wpisali jedynie kredyt hipoteczny bez podania jego wysokości. Mając na uwadze, że oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżących, w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z 24 września 2018 r., skarżący zostali wezwani do uzupełnienia w terminie 14 dni wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie szeregu dokumentów i oświadczeń, w tym wyciągów z rachunków bankowych, odpisów zeznań podatkowych, wskazania i udokumentowania kosztów utrzymania, przedłożenia zaświadczeń z ARiMR o otrzymywanych dopłatach, udokumentowania egzekucji komorniczej, przedłożenia nakazów podatkowych posiadanych nieruchomości, oświadczenia w przedmiocie posiadanych pojazdów mechanicznych. W zakreślonym terminie wnioskodawcy nadesłali pismo, do którego dołączyli dokumenty, które jak oświadczyli udało im się pozyskać. Oświadczyli, że posiadają konta bankowe w dwóch bankach, posiadają gospodarstwo rolne, samochód osobowy audi z 1995 r., dwa komputery, samochód ciężarowy. Przedłożono wyciąg z rachunku z [..] Banku, gdzie żadne operacje w okresie od 14 sierpnia 2018 r. nie były wykonywane. Z wyciągu z rachunku bankowego w banku spółdzielczym wynika, że od dnia 1 lipca 2018 r. nie odnotowano żadnej operacji. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskowali o przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, powoływanej dalej również jako "p.p.s.a."). W związku z powyższym staje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków. Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W ocenie referendarza skarżący nie wykazali, że należą do osób ubogich. Przede wszystkim brak jest rzetelnych informacji o stanie majątkowym wnioskodawców. We wniosku powoływali się na zobowiązania w postaci kredytu hipotecznego brak jest natomiast na te okoliczność dokumentów, wskazywali na egzekucje komorniczą, a także nie potwierdzili tej okoliczności dokumentami. Złożone w formularzu oświadczenia o trudnej sytuacji majątkowej nie znalazły potwierdzenia w przedłożonych dokumentach. Natomiast same oświadczenia wnioskodawców nie mogą stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy w sytuacji, gdy sytuacja majątkowa strony wnioskującej nasuwa liczne wątpliwości co do rzeczywistego stanu. Ubiegając się o pomoc ze strony Państwa należy mieć świadomość, że tylko rzetelne przedstawienie swojej sytuacji może skutkować udzieleniem tej pomocy. Brak dokumentów objętych wystosowanym wezwaniem powoduje, że wątpliwości co do faktycznej sytuacji majątkowej skarżących pozostały. A to powoduje, że brak jest podstaw do pozytywnego rozpoznania wniosku. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.