II SA/Gd 366/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. M. na postanowienie Prezydenta Miasta Gdyni z dnia 17 września 2025 r. nr ROG.6236.2.2025.IPA w przedmiocie wykonania zastępczego w trybie postępowania egzekucyjnego obowiązku polegającego na usunięciu odpadów postanawia: odrzucić skargę.

Pismem z dnia 1 kwietnia 2026 r. W. M. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku postanowienie Prezydenta Miasta Gdyni z dnia 17 września 2025 r. w przedmiocie wykonania za zobowiązanego i na jego koszt i niebezpieczeństwo, w ramach wykonania zastępczego, obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 17 września 2025 r., polegającego na usunięciu odpadów oraz wskazujące przybliżoną wysokość kosztów wykonania zastępczego na kwotę 15.000 zł, a także ustalające opłatę z tytułu wydania niniejszego postanowienia w wysokości 6 zł 80 gr. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej jako: "P.p.s.a.") skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.). Należy wyjaśnić, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Istota zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy wyznaczonej treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że osoba niezadowolona z rozstrzygnięcia organu I instancji może wnieść odwołanie do organu wyższego stopnia. Dopiero, gdy organ II instancji wyda decyzję można wnieść skargę do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Tym samym skarga jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie wniesie odwołania lub zażalenia do organu II instancji i od razu zaskarży do sądu administracyjnego decyzję (lub postanowienie) organu I instancji albo, gdy już po wyczerpaniu przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia, wniesie skargę na rozstrzygnięcie organu I instancji do sądu administracyjnego. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności rozstrzygnięć organów administracyjnych I instancji, gdyż ich działanie naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (por. postanowienie WSA w Krakowie z 27 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 424/19; wszystkie powoływane orzeczenia są dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W takiej sytuacji skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne (por. postanowienie NSA z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt II GSK 136/07). W niniejszej sprawie skarżący przedmiotem skargi uczynił postanowienie Prezydenta Miasta Gdyni z dnia 17 września 2025 r. w przedmiocie wykonania za zobowiązanego i na jego koszt i niebezpieczeństwo, w ramach wykonania zastępczego, obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia 17 września 2025 r. polegającego na usunięciu odpadów oraz wskazujące przybliżoną wysokość kosztów wykonania zastępczego na kwotę 15.000 zł, a także ustalające opłatę z tytułu wydania niniejszego postanowienia w wysokości 6 zł 80 gr. Od powyższego postanowienia, zgodnie z przepisami prawa oraz zgodnie z pouczeniem w nim zawartym, stronie przysługiwało zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku. Z akt sprawy wynika, że skarżący skorzystał z przysługującego mu środka zaskarżenia i pismem z dnia 29 września 2025 r. wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 17 września 2025 r. do organu odwoławczego, które jednak do dnia wniesienia niniejszej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku nie zostało rozpoznane. Złożenie do Sądu skargi na decyzję organu I instancji nie może skutkować rozpatrzeniem sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd administracyjny nie jest bowiem uprawniony do kontroli legalności rozstrzygnięcia organu administracji pierwszej instancji. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., skargę odrzucił.