II SA/Gd 355/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

M. K. w dniu 17 maja 2017 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2017 r., nr [..], którą organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 stycznia 2017 r., nr [..] nakazującą inwestorowi – M. K. rozbiórkę obiektu budowalnego pełniącego funkcję gołębnika (woliery), o powierzchni zabudowy 6,80 m2, usytuowanego na dachu budynku gospodarczego, zlokalizowanego na terenie działki nr [..] w miejscowości S., gmina C. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że wykonanie decyzji o rozbiórce obiektu spowoduje znaczną szkodę oraz trudne do odwrócenia skutki. W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że w obiekcie będącym przedmiotem postępowania hoduje gołębie. Z uwagi na to, że nie ma możliwości przeniesienia hodowli w inne miejsce, w przypadku rozbiórki obiektu musiałby zlikwidować hodowlę poprzez uśmiercenie stada, co byłoby czynem niehumanitarnym. Postanowieniem z dnia 30 maja 2017 r., nr [..], wydanym na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r . Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; w skrócie jako "p.p.s.a."), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowalnego w trybie art. 48 ustawy z 1994 r.- Prawo budowlane (Dz. U. 2016 r., poz. 290 ze zm.; w skrócie jako "ustawa – Prawo budowlane") nie należy do kategorii rozstrzygnięć uznaniowych, lecz stanowi restrykcję z tytułu niespełnienia przez inwestora obowiązku przedstawienia w wyznaczonym terminie dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3 tej ustawy, nałożonego w wydanym postanowieniu. Wobec jednoznacznie określonej w ustawie – Prawo budowlane procedury działania organu nadzoru budowlanego, organ nie ma podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Odnosząc się do argumentacji podniesionej przez stronę we wniosku, a dotyczącej konieczności uśmiercenia stada w wyniku rozbiórki woliery - organ stwierdził, że brak wiedzy ornitologicznej uniemożliwia mu formalne odniesienie się do tej kwestii. Rozpoznając powyższy wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu organu administracji publicznej zapewnia stronie tymczasową ochronę jej praw, a zatem to na niej spoczywa obowiązek wykazania, że wykonanie zaskarżonej decyzji lub innego aktu czy czynności może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Uzasadnienie wniosku powinno zatem odnosić się do konkretnych okoliczności świadczących, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, czy też trudnych do odwrócenia skutków, zależy orzeczenie sądu (zob. m.in. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2005 roku, sygn. akt II OZ 201/05; z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt II FSK 498/12; z dnia 10 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 106/11; z dnia 9 września 2011 r., II FSK 1501/11 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis Warszawa 2011, wydanie 4). Wskazać bowiem należy, że Sąd nie orzeka o wstrzymaniu wykonania aktu z urzędu, a wobec tego nie może stwierdzić, czy wykonanie aktu zagraża powstaniem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, jeżeli strona nie przytoczy w tym zakresie wystarczających okoliczności (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 8 sierpnia 2008 roku, sygn. akt II OSK 1041/08, Baza Orzeczeń LEX nr 527673; z dnia 2 lutego 2016 r., sygn. akt II GZ12/16; 9 grudnia 2016 r., sygn. akt I OSK 2733/16; z dnia 10 marca 2017 r., sygn. akt II FZ 96/17 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie należy mieć na względzie, że skarżący domaga się wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia dotyczącego nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - gołębnika. Wyjaśnić zatem należy, że konieczność poniesienia kosztów wykonania rozbiórki jest oczywistą konsekwencją decyzji nakazującej rozbiórkę. Ponadto zauważyć należy, że rozbiórka obiektu budowlanego, z samej istoty tej czynności, powoduje trudne do odwrócenia skutki, jak i potencjalnie wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 kwietnia 2005 r. sygn. akt II OZ 276/05, z dnia 9 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 3035/13, z dnia 13 sierpnia 2013 r. sygn. akt II OSK 1805/13 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku tego typu decyzji ustawodawca nie przewidział jednak automatyzmu wstrzymywania ich wykonalności, zatem możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie oznacza, że Sąd jest zobligowany w każdym przypadku - niezależnie od okoliczności sprawy - uwzględnić wniosek strony skarżącej (por postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OZ 731/14 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jedynie więc do podmiotu domagającego się wstrzymania wykonania takiej decyzji należy obowiązek szczegółowego i wiarygodnego wykazania, że jej wykonanie wywoła skutki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Oceniając rozpoznawany wniosek w świetle powyższych uwag Sąd stwierdził, że nie mógł on zostać rozpatrzony pozytywnie, gdyż przytoczone przez wnioskodawcę okoliczności nie wskazują na spełnienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W pierwszej kolejności wskazać należy, że zaskarżoną decyzją organ utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowalnego, w którym skarżący hoduje gołębie. Uzasadniając wniosek skarżący wskazał, że wstrzymanie wykonania decyzji jest konieczne ze względu na ochronę ptaków. W tym zakresie podniósł, że nie ma możliwości przeniesie gołębi w inne miejsce, jednakże w żaden sposób tego nie uprawdopodobnił. Tymczasem z akt sprawy wynika, że przedmiotowy obiekt, wybudowany – jak ustaliły organy – w 2008 r., na miejscu rozebranego gołębnika, powstałego w 1988 r., na przestrzeni lat podlegał wielu modyfikacjom, w tym wymianie ścian, a jednocześnie hodowla nadal była kontynuowana. Oznacza to, że zarówno po rozbiórce gołębnika z 1988 r., jak i w trakcie prowadzonych prac naprawczych obiektu - skarżący musiał mieć możliwość przeniesienia hodowli w inne miejsce. Dodatkowo w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie wydane przez A., z którego wynika, że M. K. jest jego członkiem od roku 2002 (vide: zaświadczenie, k. 145 akt organu I instancji). Tego typu organizacja z pewnością pomaga swoim członkom, zatem skarżący mógłby zwrócić się do niej z prośbą przyjęcia hodowli po rozbiórce obiektu. Niezależnie od powyższego należy wskazać, że decyzja, której wstrzymania domaga się wnioskodawca, odnosi się jedynie do obiektu stanowiącego pomieszczenie, w którym hodowane są gołębie i w żaden sposób nie nakazuje likwidacji tej hodowli. W ocenie Sądu skarżący nie wykazał także, że rozbiórka przedmiotowego obiektu spowoduje znaczą szkodę majątkową. W tym zakresie skarżący nie przytoczył żadnej argumentacji, zaś sam fakt konieczności poniesienia kosztów związanych z rozbiórką obiektu nie świadczy o istnieniu niebezpieczeństwa znacznej szkody, bowiem takie koszty nie są nadzwyczajnym skutkiem wykonania rozbiórki, lecz wiążą się z jej istotą. Oczywistym jest, że koszty te spowodują uszczuplenie majątku podmiotu zobowiązanego do jej wykonania, ale nie można uznać tego za coś nadzwyczajnego, a tylko takie okoliczności stanowią podstawę wstrzymania wykonania decyzji. Jednocześnie należy mieć na względzie, że przedmiotowy obiekt nie posiada skomplikowanej konstrukcji - jest to obiekt niewielkich rozmiarów o konstrukcji drewnianej, zbitej z desek, który został przymocowany do dachu za pomocą kątowników. Posiada przegrody zewnętrzne wykonane z blachy trapezowej i dach pokryty płytami warstwowymi (vide: protokół oględzin z dnia 8 lipca 2013 r., k. 22 akt organu). Koszty rozbiórki takich obiektów nie zaliczają się do wysokich, a więc ich poniesienie przez skarżącego nie spowoduje powstania znacznej szkody, której wysokości zresztą nie wykazano we wniosku. Nieskomplikowana konstrukcja obiektu budowlanego oznacza dodatkowo, że skutki jego rozebrania nie będą trudne do odwrócenia, albowiem ponowne posadowienie obiektu nie będzie wymagało znaczących nakładów sił i środków. Powyższe stwierdzenie potwierdza fakt, że przedmiotowy gołębnik powstał na miejscu rozebranego w 2005 r. gołębnika z 1988 r. oraz podlegał wielu modyfikacjom – w tym wymianie dachu i ścian - zatem trudno uznać, że niemożliwe będzie odtworzenie jego konstrukcji po uprzedniej rozbiórce. Jednocześnie obiekt ten - posadowiony na dachu, co do zasady może być przez skarżącego przeniesiony w inne miejsce, zatem jego rozbiórka nie musi wiązać się z demontażem całej jego konstrukcji, a tym bardziej likwidacją znajdującej się w nim hodowli. Nie ma więc niebezpieczeństwa powstania trudnych do odwrócenia skutków polegających na utracie wzniesionego obiektu, a także na tym, że w razie uwzględnienia skargi i ustalenia, że istnieje możliwość zmiany lub uchylenia decyzji w przedmiocie rozbiórki, powstanie problem powrotu do stanu poprzedniego. Reasumując Sąd stwierdził, że wnioskodawca nie przedstawił takich okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje skutki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Brak jest zatem podstaw do przyznania skarżącemu ochrony tymczasowej w niniejszym postępowaniu sądowym. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.