II SA/Gd 104/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Sędziowie: Sędzia WSA Diana Trzcińska Asesor sądowy WSA Jakub Chojnacki (sprawozdawca) Protokolant Specjalista Agnieszka Pazdykiewicz po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2026 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi B. W. i D. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 9 grudnia 2025 r., nr SKO Gd/1459/25 w przedmiocie nieuznania zastrzeżeń do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu uchyla zaskarżoną decyzję.

Skarga pani B. W. oraz pana D. W. (Skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku (SKO, Kolegium) z 9 grudnia 2025 r., w przedmiocie nieuznania zastrzeżeń do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu, wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Pismem z 28 października 2024 r. Skarżący wnieśli wnioski i zastrzeżenia, co do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu obrębu [...]. We wniosku Skarżący wskazali, że tereny pododdziałów leśnych [...] i [...] nigdy nie były lasem i zawsze użytkowane były rolniczo. W uproszczonych planach urządzenia lasu obowiązujących w latach 1997-2006 oraz 2011-2020 tereny te błędnie klasyfikowane były jako las. Decyzją z 19 lutego 2025 r. Starosta Kartuski orzekł o nieuznaniu zastrzeżeń do projektu uproszczonego planu urządzenia lasu obrębu ewidencyjnego [...], odnoszących się do części działek nr ewid. [...] i [...] (projektowane pododdz. [...] oraz [...]), dotyczących zasadności ujęcia w ww. planie fragmentów użytku leśnego, które są użytkowane rolniczo oraz o nieuznaniu wniosku o wyłączenie tego obszaru z ww. projektu. W uzasadnieniu wskazał m. in., że w dniu 30 lipca 2024 r. w siedzibie Urzędu Gminy S. udostępniony został projekt uproszczonego planu urządzenia lasu obrębu [...]. W projekcie pododdział leśny [...] o pow. 0,15 ha opisany został jako użytkowana jako plac halizna natomiast pododdz. [...] o pow. 0,06 ha jako halizna użytkowana jako droga. Dla obu wydzieleń zaplanowano zabiegi agrotechniczne, odnowienie halizny oraz późniejszą pielęgnację i czyszczenie wczesne. Wydzieleniami tymi objęto wyłącznie części ewidencyjnych użytków leśnych klasy LsY. Pododdziały są częścią większego kompleksu leśnego, którego powierzchnia znacząco przekracza pow. 0,1 ha. Organ pierwszej instancji wskazał, że był zobligowany do jednoznacznego ustalenia czy teren, który opisano w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu obrębu [...] jako pododdz. [...] i [...], prawidłowo został zakwalifikowany jako las. W analizie wzięto pod uwagę dane zawarte w poprzednio obowiązujących uproszczonych planach urządzenia lasu dla tego obrębu, archiwalne i aktualne zdjęcia lotnicze oraz dokumenty załączone do podania. W wyniku wniesionego odwołania SKO decyzją z 9 grudnia 2025 r. utrzymał w mocy decyzję Starosty. Zdaniem SKO, organ pierwszej instancji słusznie wskazał, że zgodnie z danymi zawartymi w uproszczonym wypisie z rejestru gruntów oraz na mapie ewidencji gruntów i budynków, załączonymi do akt sprawy, grunty wskazane w projekcie uproszczonego planu urządzenia lasu w pododdz. [...] oraz [...], stanowiące części działek nr ewid. Nr [...] i [...] obręb ewidencyjny [...], są opisane symbolem "Ls" i zostały zakwalifikowane jako las, zgodnie § 9 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Ponadto w myśl § 1 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu, - przy sporządzaniu planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu uwzględnia się planowany w aktach prawa miejscowego sposób zagospodarowania lasu i jego otoczenia. W konsekwencji przeznaczenie leśne dla kwestionowanych obszarów wynika także z obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, uchwalonego uchwałą Nr III/51/2024 Rady Gminy Stężyca z dnia 26 czerwca 2024 r., w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego fragmentu obrębu geodezyjnego Gołubie. Ponadto, jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, użytki leśne na działkach o nr ewid. nr [...] i [...] obręb ewidencyjny [...] od wielu lat obejmowane są uproszczonymi planami urządzenia lasu, w których wskazywano istniejący w danych latach drzewostan. Organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że załączona do sprawy dokumentacja fotograficzna oraz wydruki zdjęć lotniczych potwierdzają jedynie, że w przeciągu wielu lat na obszarach tych zmieniał się zakres i stan zalesienia. Zdaniem Kolegium fakt wykorzystywania ewidencyjnego użytku leśnego w inny sposób nie stanowi podstawy do pominięcia go przy opracowywaniu projektu uproszczonego planu urządzenia lasu. Nawet jeśli aktualnie obszar wskazany w ewidencji gruntów i budynków jako użytek leśny wykorzystywany jest w inny sposób i przejściowo został pozbawiony roślinności leśnej, to nadal w świetle w wskazanych powyżej przepisów prawa oraz poglądu judykatury, stanowi on las, dla którego sporządza się uproszczony plan urządzenia lasu, na podstawie którego możliwe będzie nałożenie na właściciela terenu m.in. obowiązku wprowadzenia roślinności leśnej. Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzji SKO zarzucili naruszenie: art. 3 ustawy o lasach poprzez błędne uznanie części działki nr [...] i [...] (pododdziały [...] oraz [...]) za las w rozumienia ww. ustawy o lasach; art. 20 ust. 2 ustawy o lasach poprzez błędne przyjęcie, że o fakcie czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o lasach decydują zapisy w ewidencji gruntów; przepisów postępowania tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i nieobiektywne jego rozpatrzenie przez organ pierwszej oraz drugiej instancji; Mając na względzie powyższe Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie oraz podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) określonego przejawu działalności administracji publicznej. Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a.") uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc sprawy merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji, postanowień i innych aktów podejmowanych przez organy administracji publicznej z przepisami prawa, to jest czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy albo naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skarbi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast stosownie do art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Materialnoprawne podstawy wydania zaskarżonej decyzji wynikają z ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2025 r. poz. 567). Zgodnie z jej art. 21 ust. 5, w terminie 30 dni od daty wyłożenia projektu uproszczonego planu urządzenia lasu zainteresowani właściciele lasów mogą składać zastrzeżenia i wnioski w sprawie planu. Starosta wydaje decyzje w sprawie uznania lub nieuznania zastrzeżeń lub wniosków. W rozpoznawanej sprawie wnioski i zastrzeżenia Skarżących wobec projektu uproszczonego planu urządzania lasu dotyczyły tego, że w ich ocenie - tereny pododdziałów leśnych [...] i [...] nigdy nie były lasem i zawsze użytkowane były rolniczo, co powoduje, że ten teren powinien był zostać wyłączony z projektu. W przedłożonym projekcie zaś pododdział leśny [...] o pow. 0,15 ha opisany został jako użytkowana jako plac halizna, natomiast pododdział [...] o pow. 0,06 ha, jako halizna użytkowana jako droga. Dla obu wydzieleń zaplanowano zabiegi agrotechniczne, odnowienie halizny oraz późniejszą pielęgnację i czyszczenie wczesne. Zaskarżona do Sądu decyzja SKO wydana została na skutek wniesionego przez Skarżących odwołania od decyzji Starosty Kartuskiego, orzekającego w tej sprawie jako organ pierwszej instancji. Stosownie do art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W judykaturze podkreśla się, że zgodnie z wyrażoną w tym przepisie zasadą dwuinstancyjności, skutecznie wniesiony środek odwoławczy gwarantuje stronie rozpoznanie sprawy załatwionej przez organ pierwszej instancji po raz drugi przez właściwy organ wyższego stopnia i uzyskanie rozstrzygnięcia tego organu. Istotą dwuinstancyjności postępowania jest bowiem dwukrotne merytoryczne rozstrzygnięcie tej samej sprawy. Organ odwoławczy ponownie rozpatruje i rozstrzyga sprawę administracyjną, niezależnie od podniesionych w odwołaniu zarzutów. Zasada dwuinstancyjności jest zrealizowana, gdy rozstrzygnięcia obu organów zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez nie postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone, czyli postępowania merytorycznego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, zebrania i oceny dowodów, przeanalizowania wszystkich argumentów i żądań strony oraz rozważań prawnych stosownych dla rozstrzygnięcia, a wszystko to powinno znaleźć dodatkowo odzwierciedlenie w uzasadnieniu aktu stosowania prawa (por. wyrok NSA z 24 czerwca 2025 r., III OSK 1145/22; jeżeli nie zastrzeżono inaczej, przywołane w uzasadnieniu orzecznictwo sądów administracyjnych dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu orzekającego w tej sprawie, zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem zasady dwuinstancyjności, do którego doszło z powodu błędnego uznania przez Kolegium, że skoro części działek ewidencyjnych nr [...] i [...] zostały w ewidencji gruntów i budynków opisane symbolem "Ls" oraz że działki w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczono na las, to kwalifikacja ta jest wiążąca przy sporządzaniu uproszczonego planu urządzania lasu. Taka interpretacja przepisów prawa jest interpretacją contra legem. Otóż przepis art. 20 ust. 1 ustawy o lasach stanowi, że w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasów, w tym lasów ochronnych. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego artykułu, w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. Przepis ten stanowi zatem lex specialis w stosunku do uregulowań zawartych w ustawie z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1151ze zm.). W myśl art. 20 ust. 3a ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Nałożony powołanym przepisem obowiązek uwzględniania tych planów oznacza, że nie jest dopuszczalne dokonywanie zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie terenów leśnych, wbrew uproszczonym planom urządzania lasów, które stanowiąc szczególny rodzaj planów zagospodarowania takich terenów, przesądzają o treści wpisów w ewidencji gruntów. Zasadą jest bowiem, aby wynikające z ewidencji gruntów i budynków informacje dotyczące powierzchni i granic lasu były zgodne z obowiązującym uproszczonym planem urządzenia lasu. Dane wynikające z ewidencji gruntów stanowią zatem element podstawy faktycznej przy sporządzaniu uproszczonego planu urządzaniu lasu, natomiast nie mają charakteru wiążącego w zakresie kwalifikacji gruntów jako leśnych. Jak trafnie zauważono w orzecznictwie, za powyższą oceną przemawia również treść § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu (Dz. U. z 2012 r., poz. 1302), według którego tryb sporządzania uproszczonego planu urządzenia lasu obejmuje sporządzenie w szczególności: 1) skróconego opisu lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, zawierającego informację o: powierzchni poszczególnych drzewostanów, gruntów przejściowo pozbawionych roślinności leśnej, a także gruntów przeznaczonych do zalesienia; gatunku drzewa dominującego w drzewostanie, zwanego dalej "gatunkiem głównym", jego wieku i bonitacji; miąższości i zadrzewieniu drzewostanu; siedliskowym typie lasu; typie drzewostanu; 2) zestawienia powierzchni lasów ochronnych; 3) ogólnego opisu drzewostanów wraz z zestawieniem powierzchni gruntów i miąższości drzewostanu według gatunków głównych i ich wieku; 4) rejestru zawierającego: zestawienie powierzchni lasów według gatunków głównych oraz ich wieku; zadania w zakresie gospodarki leśnej; wykaz rozbieżności między danymi ewidencyjnymi odnoszącymi się do gruntów objętych sporządzanym uproszczonym planem urządzenia lasu, a stanem faktycznym tych gruntów; 5) kopii lub wyrysu mapy ewidencyjnej gruntów z oznaczeniem działek ujętych w sporządzanym uproszczonym planie urządzenia lasu. Wprawdzie jak stwierdzono w § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia - rejestr, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, sporządza się według danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, osobno dla każdej działki ewidencyjnej, to wydaje się oczywiste, że właśnie stwierdzenie rozbieżności między danymi ewidencyjnymi odnoszącymi się do gruntów objętych sporządzanym uproszczonym planem urządzenia lasu, a stanem faktycznym tych gruntów, będzie miało wpływ na uproszony plan urządzenia lasu, a w konsekwencji dopiero na jego podstawie będzie możliwość dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków (zob. wyrok WSA w Rzeszowie z 23 listopada 2022 r., II SA/Rz 821/22). Zgodzić należy się z argumentacją przestawioną w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 lipca 2020 r., IV SA/Wa 3044/19, że związanie organów przy sporządzaniu planu zapisami ewidencyjnymi dotyczy tylko etapu sporządzania planu, w którym dochodzi do ustalenia, jakie tereny mają podlegać inwentaryzacji, a więc które grunty mają potencjalnie znaleźć się w granicach projektowanego planu. Nie oznacza to natomiast, że docelowo wszystkie grunty wskazane ewidencyjnie jako leśne mają zostać objęte planem. Na skutek bowiem przeprowadzonych w toku inwentaryzacji oględzin poszczególnych działek może okazać się, iż charakterystyka określonych gruntów przestała odpowiadać definicji lasu i powinny zostać wyłączone z planu bądź też mogą zostać ujawnione takie rozbieżności między stanem ewidencyjnym a rzeczywistym gruntu, który wprawdzie nie kwalifikują danego terenu do wyłączenia z granic planu, ale uzasadniają wpisanie takich rozbieżności do wykazu zawartego w ramach rejestru, o którym mowa w § 7 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Środowiska. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że dane z ewidencji gruntów (ani postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) nie przesądzają o tym czy mamy w sprawie do czynienia z lasem. W tej mierze bowiem oceny należy dokonywać w świetle definicji lasu określonej w art. 3 ustawy o lasach. Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 grudnia 2019 r., I OSK 1092/18 - przepis art. 3 ustawy o lasach nie odsyła do żadnych źródeł formalnych pozwalających na rozstrzygniecie, czy mamy do czynienia z lasem w rozumieniu tej ustawy. Sąd naczelny zaznaczył też, że nie zawsze opis użytku gruntowego wskazującego na las w ewidencji gruntów i budynków będzie lasem w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach. O tym, że ustawodawca nie traktuje gruntów oznaczonych w ewidencji gruntów i budynków jako las za spełniające wymogi definicji lasu według art. 3, świadczyć może regulacja zawarta w art. 37a ust. 1 ustawy o lasach, a dotycząca prawa pierwokupu. Zgodnie z art. 37a ust. 1 prawem pierwokupu, które przysługuje Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Lasy Państwowe, odrębnie zostały objęte grunty: oznaczone jako las w ewidencji gruntów, lub przeznaczone do zalesienia w miejscowym planie albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu albo o którym mowa w art. 3, objętego uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją, o której mowa w art. 19 ust. 3 ustawy o lasach. Gdyby ustawodawca uznawał, że oznaczenie gruntu w ewidencji gruntów i budynków jako las oznacza jednocześnie las w rozumieniu art. 3, nie czyniłyby tego rozróżnienia, albowiem wystarczyłoby wskazać, że prawem pierwokupu objęte są grunty stanowiące las zdefiniowany w art. 3 ustawy o lasach (J. Bieluk, K. Leśkiweicz; Komentarz do art. 3 ustawy o lasach, Warszawa 2017 op. cit. s. 15). W tym miejscu należy odnieść się do podnoszonego przez SKO o argumentu dotyczącego tego, że zgodnie z § 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Środowiska, przy sporządzaniu uproszczonego planu urządzania lasu uwzględnia się planowany w aktach prawa miejscowego sposób zagospodarowania lasu i jego otoczenia, co w ocenie Kolegium przesądza o wiążącym charakterze treści planu miejscowego przy kwalifikacji określonego gruntu jako las. Otóż przyjęte przez organ odwoławczy rozumienie tego przepisu jest błędne, ponieważ aby przepis ten mógł mieć zastosowanie, określony grunt musi wpierw stanowić las w rozumieniu definicji z ustawy o lasach. Norma wyrażona w omawianym przepisie dotyczy sposobu zagospodarowania lasu i jego otoczenia, a nie określania (klasyfikacji) danego gruntu jako las. Oczywiste jest również, że sam fakt przeznaczenia określonego gruntu miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na las nie przesądza o tym, że grunt ten był lasem w dacie wejścia planu życie albo że staje się lasem na skutek wejścia planu w życie. Przeznaczenie określonego gruntu na las jest jedynie jednym z elementów definicji z art. 3 pkt 1 ustawy o lasach. Jeżeli zatem ani dane z ewidencji gruntów ani postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie przesądzają przy sporządzaniu uproszczonego planu urządzania lasu o tym, czy określony grunt lub jego część stanowią las, czyli grunt odpowiadający definicji z art. 3 ustawy o lasach, to ustalenie tej okoliczności należało to obowiązków organów rozpoznających wniesione przez Skarżących zastrzeżenia i wnioski do projektu uproszczonego planu urządzania lasu. To bowiem na organach administracji spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego). Organy administracji publicznej są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego), a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, dokonać oceny czy ta na okoliczność została udowodniona (art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego). Jak już wskazano, zadaniem organu odwoławczego jest powtórne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, a nie tylko poddanie weryfikacji ustaleń faktycznych i prawnych poczynionych przez organ pierwszej instancji. W tym celu organ drugiej instancji powinien wyjaśnić stan faktyczny sprawy, bazując zarówno na dowodach przeprowadzonych przez organ pierwszej instancji, jak i w toku postępowania odwoławczego, w oparciu o art. 136 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Na organie odwoławczym ciąży obowiązek oceny materiału dowodowego zgromadzonego przez organ pierwszej instancji, a także dowodów przeprowadzonych w postępowaniu odwoławczym. Decyzja organu odwoławczego jest decyzją w pełni samodzielną i musi spełniać wymagania wymienione w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym wskazanie przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (por. wyrok NSA z 13 sierpnia 2025 r., II OSK 411/23). Organy administracji publicznej nie mogą przy tym ignorować aktywności stron w dążeniu do ustalenia stanu faktycznego, szczególnie gdy strony przedstawiają dowody, które w ich ocenie podważają dotychczasowe ustalenia poczynione w toku postępowania. Obowiązkiem organu jest ustosunkowanie się do przedstawionych przez stronę dowodów i wyczerpujące wyjaśnienie pojawiających się na tym tle wątpliwości (por. wyrok NSA z 24 listopada 2011 r., II OSK 1639/10). W realiach niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że rozpoznając odwołanie Skarżących, SKO zobligowane było do ustalenia i rozstrzygnięcia czy podnoszony przez Skarżących zarzut, co do wadliwego uznania części działek [...] i [...] za las i tym samym objęcie ich uproszczonym planem urządzania lasu było zgodne z prawem. Oceny tej jednak nie należało dokonywać wyłącznie na podstawie danych z ewidencji gruntów oraz zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale na podstawie ustaleń faktycznych czy sporna część gruntu odpowiada definicji lasu z art. 3 ustawy o lasach. Co prawda SKO w uzasadnieniu wydanej decyzji stwierdziło, że z zebranego w sprawie przez organ pierwszej instancji materiału dowodowego wynika, że użytki leśne na przedmiotowych działkach od wielu lat obejmowane są uproszczonymi planami urządzania lasu, w których wskazywano istniejący w danych latach drzewostan, a także że Starosta prawidłowo ustalił, że załączona do sprawy dokumentacja fotograficzna oraz wydruki zdjęć lotniczych potwierdzają jedynie, że w przeciągu wielu lat na obszarach tych zmienił się zakres i stan zalesienia, to jednakże w kontekście precyzyjnego kwestionowania przez Skarżących wartości dowodowej tych dokumentów, takie lakoniczne się do nich odniesienie nie czyni zadość obowiązkowi Kolegium oceny zebranego materiału dowodowego. W tym względzie istotne jest także to, że Kolegium pominęło ocenę dołączonych przez Skarżących do odwołania dokumentów, mających w ich ocenie potwierdzać prawidłowość prezentowanego stanowiska i wadliwość stanowiska Starosty. Ponadto, SKO nie odniosło się do precyzyjnie określonych zarzutów odwołania, dotyczących m. in. błędów zawartych w poprzednio obowiązujących uproszczonych planach urządzania lasu i znaczenie ich zapisów na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Taki sposób procedowania przez organ odwoławczy, na tle okoliczności rozpoznawanej sprawy, ocenić należy nie tylko jako naruszenie przywołanych już przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, ale także naruszenie wyrażonej w tej ustawie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art.8 Kodeksu postępowania administracyjnego). Brak odniesienia się w kontekście wniesionego odwołania do podstawowej przy wydawaniu zaskarżonej decyzji kwestii, to jest zasadności objęcia projektem uproszczonego planu urządzania lasu kwestionowanej przez Skarżących części gruntów, spowodował w istocie brak możliwości dokonania przez organ oceny zasadności zastrzeżeń i wniosków do tego projektu wniesionych. Obowiązkiem Kolegium było rozpoznanie merytorycznie sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego zebranego zarówno przez Starostę, przedłożonego przez Skarżących wraz z odwołaniem oraz ewentualnie uzyskanego w trybie art. 136 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – gdyby organ odwoławczy stwierdził potrzebę jego uzupełnienia (np. o oględziny). Niezrozumiałe jest przy tym stwierdzenie organu odwoławczego zawarte na str. 5 zaskarżonej decyzji, że z projektowanego uproszczonego planu wynika, że tereny objęte pododdziałami [...] oraz [...] stanowią haliznę użytkowaną jako plac i drogę, co jak wydaje się należy rozumieć (przyp. własny Sądu) - jako argument przemawiający za prawidłowością wydanej decyzji. W niniejszej sprawie zastrzeżenia i wnioski Skarżących dotyczą właśnie tej kwestii, to jest zasadności objęcia projektowanym planem tych części gruntu. Obowiązkiem organu odwoławczego było zatem odniesienie się do prawidłowości opisu spornych pododdziałów, przedstawionego w projekcie uproszczonego planu urządzania lasu w kontekście stanu faktycznego określonego na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego i przy uwzględnieniu art. 3 ustawy o lasach. Innymi słowy, rolą organów administracji była weryfikacja prawidłowości zakwalifikowania w projektowanym uproszczonym planie urządzania lasu spornych gruntów jako grunty leśne. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że postępowanie organu odwoławczego zostało przeprowadzone z naruszeniem zarówno przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, jak i przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec konieczności ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ odwoławczy, z uwzględnieniem oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w niniejszym uzasadnieniu przez Sąd, na tym etapie postępowania Sąd nie może odnieść się do zarzutów skargi odnoszących się do nieobiektywnego rozpatrzenia materiału dowodowego, ponieważ w pierwszej kolejności to SKO jako organ administracji powinno odnieść się w sposób należyty do całego zebranego w sprawie materiału dowodowego (jego kompletności, wartości dowodowej) oraz wyjaśnić które się rozstrzygnięcia wydanego na jego podstawie. Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. W myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu są dla SKO wiążące i wynikają wprost z treści niniejszego uzasadnienia. SKO powinno w szczególności ponownie rozpoznać odwołanie Skarżących uwzględniwszy, że dane z ewidencji gruntów oraz zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie przesądzają o leśnym charakterze gruntu. W tej mierze ustalenia organu muszą odnieść się do definicji lasu z art. 3 ustawy o lasach. Wydając w ponownie decyzję, Kolegium w jej uzasadnieniu powinno odnieść się do całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i jego znaczenia dla wydanego rozstrzygnięcia. Obowiązkiem organu jest także odniesienie się do zarzutów odwołania, szczególnie w sytuacji ewentualnego wydania decyzji dla Skarżących niekorzystnej.