Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Bk 811/20

Wyrok WSA w Białymstoku z 14 stycznia 2021 r., II SA/Bk 811/20 – rozgraniczenia nieruchomości

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia
14 stycznia 2021
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 stycznia 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów postępowania w sprawie rozgraniczenia oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z [...]. września 2020 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy B. z [...] lipca 2020 r. znak [...], którym ustalono koszty postępowania rozgraniczeniowego. Postanowienia wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Wnioskiem z [...] lipca 2019 r. M. H. wystąpił do Wójta Gminy B. o rozgraniczenie nieruchomości stanowiącej jego własność oznaczoną jako działka nr [...] o powierzchni 3,3860 ha z nieruchomością sąsiednią stanowiącą własność P. H. oznaczoną jako działka nr [...]. Postanowieniem z [...] lipca 2019 r. Wójt wszczął postępowanie rozgraniczeniowe w odniesieniu do granicy działki nr [...] z działką sąsiednią nr [...] oraz działkami nr [...] i [...]. Następnie wezwał wnioskodawcę rozgraniczenia do uiszczenia zaliczki na koszty postępowania w kwocie 4 000 zł, którą ten opłacił oraz rozesłał do uprawnionych geodetów zapytanie cenowe z informacją o możliwości składania propozycji podjęcia się czynności ustalenia przebiegu granic. Zgłoszono jedną ofertę na kwotę 7 380 zł i z tym oferentem Wójt podpisał umowę udzielając jednocześnie geodecie upoważnienia do przeprowadzenia czynności ustalenia przebiegu granic. Operat techniczny zawierający wyniki prac geodezyjnych z rozgraniczenia działek nr [...] i [...], po jego sprawdzeniu, został przekazany Wójtowi przez Starostę Powiatowego w B. w dniu [...] października 2019 r. Do akt włączono również protokół graniczny z [...] września 2019 r. oraz opinię geodety z [...] października 2019 r. zawierającą propozycję wytyczenia granic, na którą strony nie wyraziły zgody. Decyzją z [...] listopada 2019 r. Wójt Gminy B. umorzył postępowanie rozgraniczeniowe oraz przekazał sprawę z urzędu Sądowi Rejonowemu w B. wskazując na brak zgody stron na zaproponowany przebieg granicy oraz brak podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu. Decyzja uzyskała przymiot ostateczności [...] grudnia 2019 r. Postanowieniem z [...] stycznia 2020 r. Wójt Gminy B., orzekając na podstawie art. 264 § 1 w związku z art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a., ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 7 380 zł oraz rozliczył je między stronami. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodził się P. H. składając zażalenie, które zostało uwzględnione przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z [...] marca 2020 r. Kolegium wskazało, że w aktach sprawy brak jest potwierdzonej za zgodność z oryginałem faktury za usługę ustalenia przebiegu granic, jak również organ pierwszej instancji nie udokumentował precyzyjnie poniesienia kosztów w określonym rozmiarze ze wskazaniem ich zasadności i celowości oraz nie wyjaśnił, czy obowiązek ich poniesienia jest ustawowym obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie. Zdaniem Kolegium, organ powinien był dokonać weryfikacji podanych przez geodetę kwot pieniężnych, a materiał dowodowy powinien być zgromadzony w sposób umożliwiający jego weryfikację. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że postanowienie Wójta nie zawiera ustalenia w zakresie zobowiązania M. i A. H. do poniesienia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Ponownie prowadząc postępowanie Wójt Gminy B. zwrócił się do geodety, który dokonywał czynności ustalenia przebiegu granic, o przedstawienie kalkulacji otrzymanego wynagrodzenia oraz wyjaśnienia, co miało wpływ na jego wysokość. Geodeta złożył wyjaśnienia w piśmie z [...] lipca 2020 r. wskazując, że na wysokość wynagrodzenia miała wpływ przede wszystkim duża ilość czynności wykonywanych przed ostatecznym wyznaczeniem przebiegu granic i związane z tym opłaty, w tym zgłoszenie prac geodezyjnych w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, opłata za uzyskanie niezbędnej dokumentacji z tego Ośrodka, odszukanie i analiza informacji w dokumentach archiwalnych, badanie ksiąg wieczystych, rozesłanie stronom postępowania rozgraniczeniowego listem poleconym wezwań na czynności ustalenia granic w terenie, przeprowadzenie wywiadu w terenie oraz odszukanie punktów osnowy geodezyjnej, sporządzenie opinii. Do kosztów geodeta zaliczył również wydatki związane z pracą zespołu geodezyjnego w terenie. Podkreślił, że na geodecie spoczywa wysoka odpowiedzialność oraz świadomość stawiennictwa w sądzie jako świadek. Wójt do akt postępowania włączył również uzyskane oferty geodetów na inne niż sporne w przedmiotowej sprawie rozgraniczenie wraz z cenami i wskazaniem terminu wykonania czynności przebiegu granic (k. 68-71 akt adm.). Postanowieniem z [...] lipca 2020 r. znak [...] Wójt Gminy B. ponownie orzekając na podstawie art. 264 § 1 w związku z art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a.: 1. ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego na kwotę 7 380 zł; 2. obciążył tymi kosztami po połowie A. i M. małżonków H. jako właścicieli działki nr [...] w kwocie 3 690 zł oraz P. H. jako właściciela działki nr [...] w kwocie 3 690 zł; 3. zwrócił M. H. część zaliczki w kwocie 310 zł przekraczającej przypadające na niego koszty; 4. zobowiązał P. H. do zapłaty kwoty 3 690 zł tytułem pokrycia kosztów wynagrodzenia geodety; w punktach 5-7 ustalił zasady i terminy zapłaty kosztów i wskazał numer rachunku bankowego. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji zrelacjonował dotychczasowy przebieg postępowania. Wyjaśnił, że przeanalizował oferty prowadzonych w Urzędzie Gminy postępowań rozgraniczeniowych, ustalając w 2019 r. wpłynięcie dwóch ofert na kwoty 7 995 zł i 5 940 zł, a w 2020 r. – na kwoty 7 380 zł i 6000 zł. Wójt wskazał, że w przedmiotowym postępowaniu otrzymał jedną ofertę od pięciu zapytanych podmiotów, która jest zbliżona kwotowo do ofert w innych sprawach. Zdaniem organu, przeprowadzone postępowanie rozgraniczeniowe było uzasadnione, co potwierdza szkic graniczny, z którego wynikają różnorodne stany prawne i użytkowanie nieruchomości. Z kolei wydanie decyzji umarzającej postępowanie rozgraniczeniowe uzasadnione było odmową złożenia podpisu w protokole granicznym przez P. H., co stanowiło nieprzyjęcie prawnie określonej granicy obowiązującej, ustalonej w protokole granicznym. Uzasadniając ustalenie kosztów Wójt wskazał, że postępowanie rozgraniczeniowe toczy się w interesie każdej ze stron biorących z nim udział na zasadzie art. 152 Kodeksu cywilnego. Zażalenie na postanowienie z [...] lipca 2020 r. złożył P. H. kwestionując obciążenie go kosztami postępowania rozgraniczeniowego wszczętego na wniosek sąsiada. Nie zgodził się również z kwotą wynagrodzenia biegłego stanowiącą koszty tego postępowania. Zaskarżonym postanowieniem z [...] września 2020 r. SKO w B. orzeczenie pierwszoinstancyjne utrzymało w mocy. Wyjaśniło zasady ustalania kosztów postępowania rozgraniczeniowego, w tym wskazało przepisy art. 162 § 1 K.p.a. i art. 152 Kodeksu cywilnego, a także uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. I OPS 5/06. Zdaniem Kolegium z uchwały wynika, że skoro postępowanie rozgraniczeniowe toczy się w interesie wszystkich podmiotów uczestniczących w rozgraniczeniu, to wszyscy oni są zobowiązani do udziału w kosztach, bez względu na to kto z nich złożył wniosek o rozgraniczenie. Warunkiem koniecznym do przyjęcia, że postępowanie o rozgraniczenie toczy się w interesie wszystkich uczestników rozgraniczenia, jest aby powstał spór co do granicy. Jeśli spór zaistnieje - zasadą jest rozdział kosztów po połowie, a wyjątkiem rozdział w inny sposób. Kolegium doprecyzowało, że w jego ocenie udział w kosztach powinien być powiązany z istnieniem obiektywnie rozumianego interesu prawnego w konkretnej sprawie. W konsekwencji, koszty rozgraniczenia w przypadku sporu o granicę powinni ponosić właściciele sąsiadujących nieruchomości po połowie, bez względu na towarzyszące im zamiary w zainicjowaniu sporu granicznego i bez względu na sposób jego zakończenia (decyzją umorzeniową lub rozgraniczeniową). Na tej podstawie Kolegium oceniło zaskarżone postanowienie jako zgodne z prawem. Rozgraniczenie leżało w interesie właścicieli sąsiadujących nieruchomości, zatem powinni oni ponieść jego koszty po połowie, bez względu na to kto postępowanie zainicjował. Kolegium oceniło jako wystarczające wyjaśnienia geodety odnośnie wysokości wynagrodzenia, uzupełniony materiał dowodowy jako wyczerpujący a sposób ustalenia kosztów postępowania za prawidłowy. Skargę na postanowienie Kolegium złożył do sądu administracyjnego P. Hr., który zakwestionował jako niezasadne obciążenie go kosztami postępowania rozgraniczeniowego wszczętego na wniosek sąsiada, jak również nie zgodził się z kwotą tych kosztów. Wskazując na art. 263 § 1 i 2, art. 264 §1 i 2 oraz art. 56 K.p.a., jak również art. 93 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wywiódł, że organ administracji nie może bezkrytycznie przyjmować rachunków i faktur wystawionych przez biegłych, w tym geodetów przeprowadzających czynności ustalenia przebiegu granic, lecz jest zobligowany do ich sprawdzenia. Zdaniem skarżącego, w sprawie niniejszej tego elementu oceny zabrakło, podobnie jak i wątpliwości budzi procedura wyłonienia geodety, który nadto powinien być upoważniony do przeprowadzenia czynności. W ocenie skarżącego, zarówno wybór geodety jak i wysokość poniesionych kosztów cechuje brak przejrzystości i rzetelności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wywodząc dodatkowo, że skarżący nie wskazał, których czynności geodeta nie wykonał, które wykonał wadliwie, które były zbędne lub nie powinny być uwzględnione w łącznych kosztach rozgraniczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu. Spór w sprawie niniejszej dotyczy obciążenia skarżącego kosztami postępowania rozgraniczeniowego, które – w jego ocenie – nie zostały należycie zweryfikowane przez organ. Zgodnie z art. 262 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a., stronę obciążają te koszty postępowania, które wynikły z winy strony, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Trafnie Kolegium wskazało na uchwałę składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 grudnia 2006 r. o sygnaturze I OPS 5/06, której teza brzmi następująco: "Organ administracji publicznej orzekając o kosztach postępowania rozgraniczeniowego, na podstawie art. 262 par. 1 pkt 2 Kpa, może obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości /art. 152 Kodeksu cywilnego/, a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania" (uchwała dostępna na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Uchwała ta wiąże sąd w sprawie niniejszej z mocy art. 269 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: P.p.s.a. Stosownie bowiem do tej regulacji, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Sąd w sprawie niniejszej nie dostrzega konieczności weryfikacji stanowiska uchwały, co skutkuje związaniem jej treścią. Z uchwały wynika, że możliwe jest obciążenie kosztami postępowania rozgraniczeniowego zarówno jednego właściciela rozgraniczanych nieruchomości (a zwłaszcza tego, który zażądał wszczęcia postępowania), jak i wszystkich właścicieli sąsiadujących ze sobą i objętych rozgraniczeniem nieruchomości. Kogo to obciążenie dotknie i w jakim zakresie zależy od wyważenia interesów poszczególnych stron, a w szczególności od tego, w czyim interesie rozgraniczenie jest dokonywane. Podkreślić należy, że ustalenie interesu prawnego poszczególnych właścicieli nieruchomości objętych procedurą rozgraniczeniową odbywa się nie na podstawie ich indywidualnego, subiektywnego przekonania o konieczności bądź braku konieczności rozgraniczenia, ale jest oparte na okolicznościach obiektywnych, towarzyszących rozgraniczeniu. Te zaś obiektywnie ustalane okoliczności mogą wskazywać albo na istnienie sporu co do granic, albo na to, że spór powstał sztucznie, na skutek działania jednej ze stron, które to działanie nie znajduje oparcia w okolicznościach sprawy. Celem ustalenia interesów poszczególnych stron postępowania rozgraniczeniowego należy mieć też na uwadze, że właściciele nieruchomości sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczaniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych; koszty rozgraniczenia oraz koszty utrzymania stałych znaków granicznych ponoszą po połowie (art. 152 Kodeksu cywilnego). Dlatego właśnie można obciążyć kosztami właścicieli sąsiadujących nieruchomości objętych rozgraniczeniem, a nie tylko stronę wnioskującą o rozgraniczenie. Dla udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy w sprawie "można" obciążyć kosztami postępowania rozgraniczeniowego właścicieli poszczególnych nieruchomości, a nie tylko wnioskodawcę, należy ocenić okoliczności złożenia wniosku o rozgraniczenie i przebieg postępowania, w szczególności wynik czynności ustalenia granic przeprowadzonych przez geodetę. W sprawie niniejszej M. H. złożył wniosek o rozgraniczenie jego działki nr [...] z działką skarżącego nr [...], inicjując tym samym spór graniczny. Okoliczności przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego wskazują, że spór ten ma charakter rzeczywisty. Strony nie zgodziły się na zaproponowany przez geodetę przebieg granicy i nie doszły w tym zakresie do porozumienia. Jak wynika również z opinii geodety, aktualny stan użytkowania gruntów, przebieg granicy wskazany przez M. H. i przebieg granicy wskazywany przez skarżącego diametralnie się różnią (vide szkic graniczny, k. 35 akt adm.). Zdaniem geodety, przebieg granicy powinien być wyznaczony na podstawie zebranych dowodów, tj. szkicu z 1961 r., szkicu z operatu technicznego z 1975 r. oraz współrzędnych punktów osnowy scaleniowej uzyskanych z operatu technicznego z modernizacji ewidencji gruntów wsi H. Geodeta wskazał, że granica na podstawie zebranych dowodów pokrywa się z przebiegiem granicy wskazanej przez M. H. Nadto, skarżący odmówił złożenia podpisu na protokole granicznym. Nie ulega zatem wątpliwości, że istnieją okoliczności obiektywne i niezależne od indywidualnego nastawienia stron postępowania, wskazujące na istnienie aktualnego i rzeczywistego sporu, którego rozstrzygnięcie leży w interesie zarówno wnioskodawcy jak i skarżącego. Interes skarżącego i wnioskodawcy są zaangażowane w sprawie w równym stopniu, co uzasadnia ich równe obciążenie kosztami postępowania rozgraniczeniowego. Odnośnie tej okoliczności ocena organów jest trafna i nie narusza prawa. Skarżący nie formułuje żadnych argumentów, które by powyższy wniosek podważały, w szczególności nie wskazuje i nie uzasadnia dlaczego – w jego ocenie - nie posiada interesu prawnego w uzyskaniu rozgraniczenia. Nie zasługuje również na uwzględnienie drugi zarzut skargi dotyczący kosztów wynagrodzenia geodety. Jak wynika ze skargi, dokonując analizy przepisów art. 262 i art. 263 K.p.a. oraz przez odesłanie zawarte w art. 56 K.p.a. – analizy przepisów ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 755 ze zm.) – skarżący kwestionuje bezkrytyczność podejścia organów do przedstawionej przez biegłego wysokości wynagrodzenia. W tym zakresie wskazać trzeba, że zgodnie z art. 263 K.p.a., do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56, koszty spowodowane oględzinami na miejscu, koszty doręczenia stronom pism urzędowych, a także koszty mediacji (§ 1); organ administracji publicznej może zaliczyć do kosztów postępowania także inne koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy (§ 2). Nie ulega zatem wątpliwości, że należności biegłych stanowią koszty postępowania. Z kolei stosownie do treści art. 56 K.p.a., osobie, która stawiła się na wezwanie, przyznaje się koszty podróży i inne należności ustalone zgodnie z przepisami zawartymi w dziale 2 tytułu III ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 785, z późn. zm.). Dotyczy to również kosztów osobistego stawiennictwa stron, gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu albo gdy strona bez swojej winy została błędnie wezwana do stawienia się (§ 1); żądanie przyznania należności należy zgłosić organowi administracji publicznej, przed którym toczy się postępowanie, przed wydaniem decyzji, pod rygorem utraty roszczenia (§ 2). Istotnie, zawarte w art. 56 K.p.a. odesłanie do ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oznacza, że do kosztów podróży i innych należności świadków i biegłych należy stosować tę ustawę. Jednak w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, podzielany przez sąd w sprawie niniejszej, że w postępowaniu rozgraniczeniowym pozycja geodety nie jest pozycją biegłego, a w konsekwencji do ustalania kosztów postępowania w zakresie należności geodety wykonującego w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości - nie mają zastosowania przepisy zawarte w dziale 2 tytułu III ustawy kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w tym również nie mają zastosowania przepisy - wydanego w oparciu o art. 89 ust. 5 tej ustawy - rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii w postępowaniu cywilnym. Sądy wskazują, że choć pozycja geodety jest porównywalna z pozycją biegłego, to jednak geodeta działa w ramach kompetencji właściwego organu, z jego "upoważnienia" (co wynika z regulacji ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, dalej: P.g.k. oraz rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości). Rola biegłego bywa przypisywana geodecie uprawnionemu ze względu na fakt, że jest on specjalistą i jego udział w sprawie jest konieczny. Podkreśla się jednak, że udział geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym opiera się na upoważnieniu właściwego organu i jest obligatoryjny, inaczej niż ma to miejsce co do zasady w przypadku biegłych, do których zgodnie z art. 84 § 1 K.p.a. organ może zwrócić się o wydanie opinii, gdy wymagane są wiadomości specjalne (art. 31 ust. 1 P.g.k.). Geodeta czuwa nad przebiegiem postępowania rozgraniczeniowego, w ramach którego jest kompetentny do wstrzymania czynności w razie usprawiedliwionego niestawiennictwa strony (art. 32 ust. 4 P.g.k.), czuwa nad właściwym sporządzeniem dokumentacji postępowania rozgraniczeniowego, w tym protokołu granicznego lub aktu ugody (art. 32 ust. 5, art. 33 ust. 2 pkt 1 P.g.k.). Do kompetencji geodety należy też m.in. potwierdzanie dokumentów lub ich kopii, podlegających włączeniu do operatu rozgraniczeniowego, przyjmowanie oświadczeń stron dotyczących przebiegu granicy (§ 6 ust. 2, § 12 ust. 1 rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości). Geodeta nie działa przy tym jak zastępca organu administracji, a jego kompetencje w określonym ustawowo zakresie są autonomiczne, tzn. w przypadku ich wadliwości organ nie może ich zastąpić ale powinien zwrócić geodecie dokumentację do poprawy i uzupełnienia (art. 33 ust. 2 pkt 1 P.g.k.). Podkreśla się więc w orzecznictwie, że takie obowiązki jak gromadzenie dowodów świadczących o stanie prawnym nieruchomości oraz dokonywanie ich oceny z uwzględnieniem gradacji tych dowodów wynikającej z art. 33, 34 i 35 P.g.k. odróżniają pozycję geodety w postępowaniu rozgraniczeniowym od pozycji biegłego w postępowaniu administracyjnym, chociaż niewątpliwie jego udział w postępowaniu opiera się na wiedzy fachowej i wiadomościach specjalnych geodety. Wskazuje się też, że geodeta sporządza akt ugody (§ 14 ust. 1 rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości), który nie podlega merytorycznej ocenie i zatwierdzeniu przez organ administracji publicznej. Konkluduje się więc, że skoro do geodety działającego na podstawie art. 31 P.g.k. nie ma zastosowania art. 84 ust. 1 i 2 K.p.a., to brak jest podstaw do ustalania kosztów postępowania administracyjnego w zakresie należności geodety wykonującego w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości w oparciu o art. 56 § 1 K.p.a., a tym samym do stosowania przepisów działu 2 tytułu III ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w tym również wydanego w oparciu o art. 89 ust. 5 tej ustawy przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 kwietnia 2013 r. (por. np. I OSK 2682/19). Nie ulega natomiast, zdaniem sądu, wątpliwości, że ustalenie wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego obejmujących wynagrodzenie uprawnionego geodety za dokonane czynności geodezyjne nie jest automatyczne i wymaga weryfikacji. Mając powyższe na uwadze sąd w sprawie niniejszej jednak zauważa, że zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Wójta z [...] lipca 2020 r. wydano w ponownie prowadzonym postępowaniu, po tym jak Kolegium uchyliło poprzednie rozstrzygnięcie Wójta ustalające koszty postępowania rozgraniczeniowego – właśnie z uwagi na konieczność oceny zasadności przedstawionej przez geodetę wysokości wynagrodzenia. W ponownie prowadzonym postępowaniu Wójt uzyskał wyjaśnienia geodety oraz przedstawił oferty innych geodetów dotyczących innych rozgraniczeń, w których Gmina przeprowadzała postępowania. Zdaniem sądu, analiza powyższych dokumentów potwierdza brak istotnych wątpliwości co do wysokości wynagrodzenia geodety w sprawie niniejszej. Przede wszystkim Wójt wskazał, że wystosowano zapytanie ofertowe do pięciu podmiotów, z których tylko jeden zgłosił się do wykonania czynności przebiegu granic (k. 16 akt adm.). Po wtóre, geodeta sporządzający czynności przebiegu granic w sprawie niniejszej przedstawił na czym polegała jego aktywność w sprawie niniejszej oraz wskazał na konieczność ponoszenia związanych z tym opłat, jak również zwrócił uwagę na koszt pracy zespołu geodezyjnego w terenie (k. 67 akt adm.). Co prawda nie zostało przedstawione szczegółowe skalkulowanie wydatków, ale nie uniemożliwia to oceny zasadności wysokości wynagrodzenia. Z protokołu granicznego oraz z opinii geodety wynika bowiem jakie dokumenty geodeta analizował (punkt 9.1 protokołu granicznego, jak również punkt 7 opinii z [...] października 2019 r.). Z opinii również wynika, że geodeta wykonywał prace w okresie [...] sierpnia – [...] października 2019 r. oraz sporządził stosowną dokumentacją sprawdzoną przez właściwy organ. Z załączonych przez Wójta ofert innych geodetów wynika, że również dotyczą one rozgraniczeń dwóch działek, a zaproponowane ceny wynoszą od 5 940 zł, przez 6000 zł, 7 380 zł do 7 995 zł (k. 68-71 akt adm.). W dwóch przypadkach ofert z 27 lipca 2020 r. (na kwotę identyczną jak w sprawie niniejszej - 7 380 zł oraz na kwotę 6 000 zł) przedstawiono kalkulację kosztów, w tym m.in. wskazano, że koszty wyjazdu w teren to 1500 zł lub 2000 zł, analiza materiałów z wywiadem terenowym – 2000 zł, wynagrodzenie geodety – 4000 zł. Trafnie więc wskazały organy w sprawie niniejszej, że wynagrodzenie geodety w kwocie 7 380 zł nie odbiega od zaproponowanych w innych sprawach, bowiem ceny osiągają podobne wartości. W tych okolicznościach, zdaniem sądu, nie ma podstaw do podważenia ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego w sprawie niniejszej. Organ pierwszej instancji wykazał, że nie są one wartością zawyżoną, nieuzasadnioną czy odbiegającą w sposób niezrozumiały od kosztów rzeczywiście w takich sprawach ponoszonych. Jednocześnie skarżący powyższych ustaleń nie podważył, gdyż poza kwestionowaniem wysokości wynagrodzenia geodety oraz żądaniem jego weryfikacji, nie wskazał żadnych argumentów uzasadniających uwzględnienie skargi. Tymczasem sąd uwzględnia skargę, jeśli stwierdzi naruszenie prawa procesowego, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" P.p.s.a.). W ocenie sądu takich naruszeń w sprawie nie ma podstaw stwierdzać. Ponownie rozpoznając sprawę Wójt bowiem wykazał czym się kierował i na jakiej podstawie ustalił wysokość kosztów postępowania odpowiadającą kosztom wynagrodzenia geodety oraz wskazał te okoliczności w uzasadnieniu postanowienia, którą to ocenę Kolegium zaakceptowało. Nie doszło zatem do naruszenia przepisów o obowiązku ustalenia stanu faktycznego sprawy na podstawie całokształtu materiału dowodowego oraz o obowiązku uzasadnienia rozstrzygnięcia w sposób wyczerpujący, wskazujący fakty które organ uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz wyjaśniającego zastosowane przepisy prawa (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a.). Nie doszło w konsekwencji do naruszenia art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a., bowiem prawidłowo ustalono koszty postępowania rozgraniczeniowego, rozdzielono je po połowie (mając na uwadze, że spór o granice koncentruje się wokół granic działek nr [...] i [...]) a więc w stopniu uwzględniającym ten sam zakres interesu prawnego właścicieli rozgraniczanych nieruchomości. Uwzględniono stan prawny (podmioty będące właścicielami i współwłaścicielami działek) oraz rozliczono w postanowieniu koszty mając na uwadze wpłaconą przez M. H. zaliczkę. W aktach znajduje się również upoważnienie dla geodety udzielone przez Wójta na podstawie art. 31 ust. 1 P.g.k. w dniu 9 sierpnia 2019 r. Dlatego, zdaniem sądu, zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a., bowiem przedmiotem skargi było postanowienie kończące postępowanie administracyjne.

Informacje o sprawie

Data wpływu
1 grudnia 2020
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Elżbieta Lemańska /sprawozdawca/ Elżbieta Trykoszko /przewodniczący/ Małgorzata Roleder

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny