Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II SA/Bk 201/21

II SA/Bk 201/21 - Wyrok WSA w Białymstoku z 2021-04-27

Wynik

Oddalono skargę

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia
27 kwietnia 2021
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi E. K. i I. K. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Pismami z dnia [...] stycznia 2019 r. Prezydent Miasta B. (dalej: "Prezydent") zwrócił się do E. K., I. K. i M. S. o wyrażenie zgody na dysponowanie częścią nieruchomości oznaczonej nr [...] położonej w obrębie nr [...], przy ul. [...] w B., w celu budowy odcinka sieci kanalizacji deszczowej. Prezydent poinformował jednocześnie, że budowa sieci jest niezbędna do budowy ul. [...] i jej prawidłowego odwodnienia. Do pism załączono druk oświadczenia, o którego podpisanie i odesłanie Prezydent zwrócił się do współwłaścicielek ww. działki. Na skutek ww. pism prowadzona była od dnia [...] lutego 2019 r. do [...] maja 2019 r. korespondencja między E. K. i I. K. a organem, która nie zakończyła się wyrażaniem przez nie zgody na dysponowanie częścią ww. działki, w związku z czym wnioskiem z dnia [...] lipca 2019 r. Zastępca Prezydenta Miasta B. zwrócił się do Prezydenta o wydanie decyzji w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z części m.in. tej nieruchomości. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Wojewoda P. wyznaczył Starostę B. wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej do załatwienia sprawy z ww. wniosku Zastępcy Prezydenta Miasta B. Decyzją z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] Starosta Powiatu B. (dalej: "Starosta") ograniczył E. K., I. K.i M. S., na podstawie art. 124 ust. 1, 2, 4, 6 i 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2020, poz. 65 ze zm.; dalej: "u.g.n."), sposób korzystania z ww. nieruchomości przez udzielenie Gminie B. zezwolenia na wejście w jej teren w celu przeprowadzenia inwestycji celu publicznego polegającej na budowie odcinka sieci kanalizacji deszczowej w ramach realizacji ul. [...] w B. Obszar zajęcia gruntu na czas budowy o powierzchni 145 m2 przedstawiono na załączniku graficznym do decyzji, podobnie jak obszar zajęcia gruntu po zrealizowaniu inwestycji o powierzchni 23 m2, na długości odcinka 25,4 m (pkt I). W pkt II Starosta zobowiązał inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu prac określonych w pkt I; zaś w pkt III wskazał, że ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] Wojewoda P. uchylił ww. decyzję, od której odwołanie wniosły E. K. i I. K., ze względu na sprzeczność części tekstowej decyzji z jej częścią graficzną, z której wynikają inne granice ograniczenia prawa własności nieruchomości, co uniemożliwia wykonanie decyzji. Sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Starosta decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...] ograniczył E. K. ,I. K. i M. S., na podstawie art. 124 ust. 1, 2, 4, 6 i 7 u.g.n. sposób korzystania z przedmiotowej nieruchomości przez udzielenie Gminie B. zezwolenia na wejście w jej teren w celu przeprowadzenia inwestycji celu publicznego polegającej na budowie odcinka sieci kanalizacji deszczowej w ramach realizacji ul. [...] w B. Obszar zajęcia gruntu na czas budowy o powierzchni 145 m2 przedstawiono na załączniku graficznym do decyzji, podobnie jak obszar zajęcia gruntu po zrealizowaniu inwestycji o powierzchni 23 m2, na długości odcinka 25,4 m (pkt I). W pkt II Starosta zobowiązał inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu prac określonych w pkt I; zaś w pkt III wskazał, że ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej. W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że do wniosku inicjującego postępowania załączono dowody na okoliczność przeprowadzenia rokowań z współwłaścicielkami przedmiotowej nieruchomości, które nie przyniosły oczekiwanego rezultatu, bowiem strony nie były w stanie uzgodnić warunków umożliwiających realizację inwestycji, a także wypis z obowiązującego na tym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla Wygoda w Białymstoku (rejon ul. Wschodniej i ul. K. Wielkiego), zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w Białymstoku z dnia 25 września 2017 r. nr XLI/623/17 (Dz.Urz.Woj.Podl. 2017, poz. 3756; dalej: "plan miejscowy"), z którego wynika, że działka nr [...] położona jest na terenie oznaczonym symbolem 3.7MN. Organ wskazał, że na części graficznej planu miejscowego wyrysowano przebieg kanalizacji deszczowej przez tą nieruchomość, który odpowiada ograniczeniu. Planowana inwestycja jest ponadto zgodna z § 23 planu miejscowego w zakresie lokalizacji i parametrów infrastruktury technicznej. Organ wyjaśnił, że niezbędna powierzchnia zajęcia nieruchomości na czas budowy to pas gruntu o szerokości od 5,7 m do 5,8 m, o powierzchni 145 m2, zaś niezbędna powierzchnia do dalszej eksploatacji kanalizacji deszczowej to odcinek o długości 25,4 m o powierzchni 23 m2. Powierzchnia do dalszej eksploatacji urządzeń to natomiast pas gruntu o szerokości około 1 m – po 0,5 m od osi kanalizacji deszczowej. Organ wyjaśnił również, że ze względu na sposób realizacji planowanej inwestycji metodą przecisku (bezwykopową), jest on najmniej uciążliwy dla właścicielek nieruchomości, ponieważ zakłada najmniejszą ingerencje w prawo własności. Również powierzchnia zajęcia po przeprowadzeniu inwestycji stanowi minimalne ograniczenie własności nieruchomości, którą to powierzchnię wyznaczono stosownie do zapisów § 15 ust. 1 pkt 2 planu miejscowego. Decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] Wojewoda P. utrzymał w mocy ww. decyzję, od której odwołanie wniosły E. K. i I. K. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ustalenia Starosty, że przedmiotowa inwestycja stanowi inwestycję celu publicznego, o których mowa w art. 6 pkt 2 u.g.n. oraz, że w sprawie zostały spełnione przesłanki wydania decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n., tj. spełniono obowiązek przeprowadzenia rokowań z współwłaścicielami nieruchomości, w wyniku których nie doszło do uzyskania ich zgody w postaci zawarcia umowy, mimo tego, że inwestor przedstawił im konkretne warunki porozumienia w tym względzie. Ponadto organ odwoławczy podzielił ustalenia Starosty, że inwestycja jest zgodna z planem miejscowym, zaś położenie inwestycji na nieruchomości zostało należycie odwzorowane na mapie stanowiącej integralną cześć decyzji Starosty. Skargę na ww. decyzję wniosły do sądu administracyjnego E. K. i I. K., zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. obrazę art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. przez co nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno zostać oparte rozstrzygnięcie. Ponadto wskazały na naruszenie konstytucyjnych zasad ochrony własności. Skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi wskazały ponadto na naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwą ich interpretację, oderwaną od podstawowych zasad interpretacji prawa. W ich ocenie rokowania nie zostały przeprowadzone w sposób formalny i prawny, co stanowi naruszenie art. 124 ust. 3 u.g.n. a w ich trakcie nie zaproponowano żadnych konkretnych ustaleń co do zasad ograniczenia prawa własności, przywrócenia stanu poprzedniego oraz wysokości odszkodowania, czy ustanowienia służebności przesyłu. W ocenie skarżących w aktach brak jest dokumentacji potwierdzającej przeprowadzenie rokowań. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz odnosząc się do zarzutów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Na wstępie sąd wyjaśnia podstawę prawną skierowania sprawy do rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 19 kwietnia 2021 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym na dzień 27 kwietnia 2021 r. Z zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wynika, że podstawą skierowania sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym był art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVI-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) oraz §1 pkt 1 i 2 oraz § 3 Zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Naczelnym Sądzie Administracyjnym działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym. Z § 3 Zarządzenia Prezesa NSA nr 39 wynika, że wynikające z § 1 pkt 2 skierowanie do załatwienia na posiedzeniu niejawnym spraw wyznaczonych do rozpatrzenia na rozprawie, znajduje odpowiednie zastosowanie do wojewódzkich sądów administracyjnych, których siedziby znajdują się na terenie objętym obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2020r., poz. 1758 ze zmianą wynikającą z Rozporządzenia Rady Ministrów z 16 października 2020 r. – Dz. U. z 2020r. poz. 1829). Powołanym wyżej rozporządzeniem zmieniającym Rada Ministrów objęła obszarem czerwonym z dniem 17 października 2020 r. również miasto na prawach powiatu B., będące siedzibą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. W konsekwencji wyznaczone dotychczas rozprawy w WSA w Białymstoku zostały odwołane z uwagi na realnie istniejące zagrożenie dla zdrowia osób uczestniczących w rozprawie a sprawy wyznaczone na rozprawę zostały skierowane do rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów stosownie do treści art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVI-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.). Również sprawy, dla których nie był jeszcze wyznaczony termin rozprawy, z uwagi na objęcie z dniem 24 października 2020 r. obszarem czerwonym terytorium całego kraju (vide: Rozporządzenie Rady Ministrów z 23 października 2020r. – Dz. U. z 2020 r., poz. 1871) były na mocy indywidualnych zarządzeń przewodniczącego wydziału kierowane do rozpoznania na posiedzeniach niejawnych z uwagi na nadal istniejące realnie zagrożenie dla zdrowia osób uczestniczących w rozprawie. Skarga jest niezasadna. Sąd nie dopatrzył się bowiem w zaskarżonej decyzji zarzucanego przez skarżące naruszenia przepisów prawa. Decyzja ograniczająca sposób korzystania przez skarżące z ich nieruchomości została wydana na podstawie obowiązujących norm prawa i w granicach zakreślonych treścią norm prawa, co dla sądu administracyjnego, kontrolującego zaskarżony akt wyłącznie poprzez pryzmat jego zgodności z prawem, stanowi uzasadnioną podstawę dla oddalenia skargi. Zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n., stanowiącym materialnoprawną podstawę kwestionowanej decyzji, starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może w drodze decyzji ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje – jak stanowi cytowany przepis – zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Treść przytoczonego przepisu wskazuje zatem, że przesłankami uzasadniającymi jego zastosowanie są: - uzasadniona miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego potrzeba przeprowadzenia przez daną nieruchomość inwestycji liniowej celu publicznego służącej przesyłaniu lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, łączności publicznej i sygnalizacji wraz z niezbędnymi do korzystania z instalacji obiektami i urządzeniami towarzyszącymi; - brak zgody właściciela nieruchomości na przeprowadzenie przez jego nieruchomość opisanej wyżej inwestycji. Stosownie zaś do art. 6 pkt 2 u.g.n. celami publicznymi w rozumieniu ustawy są, między innymi, inwestycje polegające na budowie i utrzymywaniu ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. W świetle powyższej definicji stwierdzić należy, że budowa sieci kanalizacji deszczowej niewątpliwie realizuje cel publiczny. W tym miejscu podkreślić należy, że decyzje wydawane na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ze swej istoty naruszają interes własny strony (właściciela nieruchomości), ograniczając sposób korzystania z nieruchomości. Są to bowiem decyzje ograniczające prawo własności, których wydawanie ustawodawca dopuścił w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizacji inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi (wyrok WSA w Kielcach z dnia 3.02.2011 r. II SA/Ke 567/10, CBOSA). Przepisy art. 124 u.g.n. muszą być zatem interpretowane dosłownie. Niedopuszczalne jest w związku z tym formułowanie jakichkolwiek innych, niż określone w u.g.n., przesłanek umożliwiających albo wykluczających zastosowanie ograniczenia, o jakim mowa w tym przepisie (Ewa Bończak - Kucharczyk, Komentarz do art. 124 ustawy, LEX/2013, wyrok NSA z dnia 17 listopada 2009 r. I OSK 85/09, CBOSA). W decyzji wydawanej na podstawie art. 124 u.g.n., zakres ograniczenia prawa własności musi być ściśle określony, co oznacza, że musi ona wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji (tak: wyroki WSA w Białymstoku: z dnia 12 lutego 2013 r. II SA/Bk 692/12 i z dnia 10 stycznia 2012 r. II SA/Bk 763/11, CBOSA). Przepis art. 124 ust. 1 u.g.n, wymaga zgodności decyzji o ograniczeniu prawa własności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku, z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Powyższy warunek gwarantuje, że administracyjna ingerencja w korzystanie z nieruchomości nie będzie możliwa w każdej sytuacji i w stosunku do każdej inwestycji, lecz jedynie do tych, które spełniają określone kryteria i służą realizacji relatywnie doniosłych interesów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2497/10). Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy za bezsporne należy uznać, że przeprowadzenie odcinka sieci kanalizacji deszczowej przez nieruchomość skarżących została przewidziana ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części osiedla [...] w B. (rejon ul. [...] i ul. [...]), zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta B. z dnia [...] września 2017 r. nr [...]. Zgodnie z § 23 planu, w zakresie lokalizacji i parametrów infrastruktury technicznej ustala się rodzaje i lokalizacje infrastruktury technicznej w liniach rozgraniczających dróg i na terenach przewidzianych w planie pod lokalizację infrastruktury, zgodnie ze schematami infrastruktury technicznej i z zasadami rozrządu określonymi na rysunku planu. Z dołączonego do akt administracyjnych wyciągu z rysunku planu wynika zaplanowanie przebiegu odcinka linii kanalizacji deszczowej przez nieruchomość skarżących, oznaczoną numerem geodezyjnym [...]. Wnioskodawca wskazał (vide: k. 99 akt administracyjnych), że docelowe ograniczenie sposobu korzystania przez skarżących z ich nieruchomości związane z budową odcinka kanalizacji deszczowej obejmie powierzchnię 23 m2 na długości 25,4 m (na czas budowy będzie to powierzchnia zajęcia wynosząca 145 m2). Z załącznika graficznego wniosku wynika, że przebieg linii kanalizacji deszczowej na nieruchomości skarżących pokrywa się z przebiegiem linii przewidzianym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Podkreślić należy, że na etapie ograniczania sposobu korzystania z nieruchomości dla potrzeb realizacji inwestycji celu publicznego o przebiegu przesądzonym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, nie ma już możliwości kwestionowania usytuowania linii. Zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przesądza bowiem albo miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego albo decyzja o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Organ orzekający o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości nie ma swobody w ustaleniu przebiegu inwestycji celu publicznego, której usytuowanie wynika z wcześniejszych zdarzeń prawnych, wiążących w postępowaniu prowadzonym na podstawie art.124 ust. 1 u.g.n. Stąd też na obecnym etapie postępowania nie mogły odnieść skutku zarzuty dotyczące braku rozważenia przez organy alternatywnego sposoby przeprowadzenia kanalizacji deszczowej tak, aby interesy prywatne nie zostały naruszone. Jak słusznie podniósł organ odwoławczy przedmiotem oceny w niniejszej sprawie nie mógł być przebieg inwestycji w innym miejscu niż to zostało określone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem sądu, na etapie postępowania administracyjnego dowiedziony także został przez wnioskodawcę brak zgody skarżących na przeprowadzenie na ich nieruchomości inwestycji celu publicznego przewidzianej planem, zmuszający wnioskodawcę do wystąpienia z wnioskiem o decyzyjne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Stosownie do treści art. 124 ust. 3 u.g.n., udzielenie zezwolenia powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań jako przesłanki wszczęcia postępowania w sprawie uzyskania zgody na zajęcie nieruchomości oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 u.g.n. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Omawiany przepis nie uzależnia zatem uzyskania zgody administracyjnej, od określenia przez inwestora takiej oferty, która satysfakcjonowałaby właściciela nieruchomości. Dla oceny zasadności podjętego rozstrzygnięcia istotne jest wyłącznie ustalenie, czy strony przedstawiły sobie propozycje, które umożliwiałyby zawarcie porozumienia (por. wyrok NSA z dnia 5 października 2006 r. I OSK 1307/05, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 7 października 2009 r. sygn. akt IV SA/Po 381/09 Lex nr 574097, wyrok WSA w Kielcach z dnia 19 lipca 2012 r. sygn. II SA/Ke 298/12 Lex nr 1228975 oraz wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r. II SA/Bk 692/12). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że wymagane rokowania zostały przeprowadzone, ale nie zakończyły się uzyskaniem zgody skarżących na inwestycję w kształcie zaproponowanym przez inwestora. Potwierdza to dołączona do akt sprawy dokumentacja, która wskazuje, że właściciele nieruchomości o numerze [...] położonej w B., zostali zaproszeni do rokowań pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. Na pismo to właściciele nieruchomości odpowiedzieli zastrzeżeniami merytorycznymi do inwestycji wskazując na zagrożenie powstaniem terenu zalewowego wskutek budowy sieci kanalizacji deszczowej oraz żądaniem uściślenia sposobu rozliczeń finansowych (vide: pismo z [...] lutego 2019 r.). Inwestor w piśmie z [...] kwietnia 2019 r. odpowiedział na zastrzeżenia i uwagi właścicieli nieruchomości, ponawiając prośbę o wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości. W odpowiedzi na to pismo, właściciele nieruchomości podtrzymali uwagi względem zasadności przeprowadzania sieci kanalizacji deszczowej przez ich nieruchomości oraz co do lakoniczności informacji dotyczącej rozliczeń finansowych (vide: pismo z [...] maja 2019 r.). Korespondencja między inwestorem a właścicielami nieruchomości objętych przebiegiem sieci kanalizacji deszczowej została dołączona do wniosku i oceniona przez organy orzekające w sprawie za wystarczające potwierdzenie poprzedzenia wniosku rokowaniami w celu uzyskania dobrowolnej zgody na udostępnienie nieruchomości (k. 1-24 akt administracyjnych). Sąd ocenę organów podziela. Treść powyższych dokumentów nie pozostawia bowiem wątpliwości, że wnioskodawca miał rzeczywistą wolę załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej i wszczął w tym celu rokowania z właścicielami przedmiotowej nieruchomości, na które jednak nie doprowadziły do zawarcia porozumienia pomiędzy stronami. Przepis 124 ust. 3 u.g.n. ograniczając się do obowiązku przeprowadzenia rokowań, nie wprowadza żadnych szczegółowych wymogów co do ich formy i treści. Zatem strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie przeprowadzenia rokowań oprócz obowiązku zainicjowania ich poprzez przedstawienie przez jedną z nich swojemu adwersarzowi propozycji jej rozstrzygnięcia. Rokowania mogą zostać zatem zakończone w dowolnym czasie, chociażby gdy - w ocenie którejś ze stron - nie ma szans na zawarcie porozumienia. Nie przewidziano przy tym jakiejś szczególnej formy ich zakończenia. Oznacza to, że strony samodzielnie i dowolnie decydują nie tylko o tym, czy na ich skutek dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym, kiedy je zakończyć (tak m.in. NSA w wyroku z 22 lutego 2012r. sygn. I OSK 357/11, dostępny w CBOSA). Okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie, które są dla niego nie do przyjęcia, nie podlega weryfikacji przez organ w trybie art. 124 u.g.n. Po wszczęciu postępowania, o którym mowa w art. 124 ust. 1, organ nie ma żadnych podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyczyn braku zgody rokujących stron. Postępowanie dowodowe prowadzone przez organ w omawianym wyżej zakresie powinno sprowadzać się wyłącznie do ustalenia faktu istnienia rokowań (na podstawie oceny dokumentów z przeprowadzonych rokowań) oraz ich negatywnego wyniku, tj. braku zgody ze strony właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości (wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2010 r. I OSK 1274/09 oraz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 stycznia 2008 r. II SA/Gd 635/07, oba dostępne w CBOSA). W świetle powyższego stwierdzić należy, że bezzasadny pozostaje zarzut naruszenia art. 124 ust. 3 u.g.n. poprzez brak przeprowadzenia rokowań w sposób oczekiwany przez skarżących. Z akt administracyjnych wynika, że była prowadzona korespondencja pomiędzy stronami, która nie zakończyła się zawarciem umowy. Korespondencja ta stanowi wystarczające potwierdzenie, że podjęto rokowania w celu uzyskania dobrowolnej zgodny na udostepnienie nieruchomości. Legalności kwestionowanej decyzji nie podważa także zarzut dotyczący nieustalenia odszkodowania. Jak słusznie bowiem wskazał organ odwoławczy, w przypadku ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości, wydaje się odrębną decyzję o odszkodowaniu. Stanowi o tym przepis art. 129 ust. 1 w zw. z ust. 5 pkt 1 u.g.n. W niniejszej sprawy nie uchybiono również przepisom prawa procesowego. Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Nie doszło też do naruszenia art. 8 k.p.a. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w rozstrzygnięciu zawarto podstawowe jego elementy, wskazano także uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Organ odniósł się również do argumentów odwołania, przy czym wyrażone w tym zakresie stanowisko, nie może być uznawane za nieprawidłowe z tego jedynie powodu, że pozostaje odmienne od oczekiwań strony skarżącej. W tym stanie rzeczy Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Informacje o sprawie

Data wpływu
18 marca 2021
Symbol z opisem
6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Barbara Romanczuk Małgorzata Roleder /przewodniczący sprawozdawca/ Marek Leszczyński

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny