II SA/Bd 988/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu R. L. od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 24 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Bd 988/16 w sprawie ze skargi R. L. na postanowienie [...] Oddziału Regionalnego [...] w [...] z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

Postanowieniem z dnia 14 października 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 988/16, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy przyznał R. L. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę R. L. na postanowienie [...] Oddziału Regionalnego [...] w [...] z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Następnie postanowieniem z dnia 11 lipca 2017 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy rozpoznając kolejny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przyznał R. L. prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego oraz umorzył postępowanie w pozostałym zakresie. Okręgowa Izba Radców Prawnych w B. wyznaczyła na tej podstawie pełnomocnika skarżącej w sprawie w osobie radcy prawnego W. S., następnie radcę prawnego R. F.. Ustanowiony w ramach prawa pomocy pełnomocnik wniósł pismem z dnia [...] listopada 2017 r. skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia [...] stycznia 2018 r. W toku postępowania skarżąca wystąpiła z kolejnymi wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 24 stycznia 2018 r. umorzył postępowanie wywołane wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Z postanowienia tego wynika, że skarżąca nie może ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie kolejnego pełnomocnika będącego radcą prawnym z urzędu, ponieważ pomoc prawna w tym zakresie została mu już w niniejszej sprawie przyznana. Pismem z dnia [...] lutego 2018 r. R. L. złożyła sprzeciw od ww. postanowienia, w którym zażądała jego uchylenia i przyznania jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: W myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) - dalej "p.p.s.a.", sąd rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy, wydaje postanowienie w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 249a p.p.s.a. jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. W niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych zostało przyznane skarżącej prawomocnym postanowieniem z dnia 14 października 2016 r., natomiast ustanowienie radcy prawnego zostało skarżącej przyznane prawomocnym postanowieniem Sądu z dnia 11 lipca 2017 r. Przyznane stronie przez sąd administracyjny prawo pomocy rozciąga się na cały tok postępowania i w przypadku wyznaczenia przez korporację prawniczą pełnomocnika oraz podjęcia przez niego działań, oznacza to wykonanie wydanego przez sąd postanowienia o ustanowieniu radcy prawnego. Skarżąca nie może się skutecznie ubiegać o wydanie kolejnego postanowienia przyznającego jej radcy prawnego z urzędu, ponieważ prawo to zostało jej już przyznane prawomocnym postanowieniem, które nie zostało uchylone. Ponieważ postanowienie przyznające prawo pomocy w zakresie objętym rozpoznawanym wnioskiem zostało już skarżącej przyznane, nie było możliwości uwzględnienia kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie radcy prawnego. W tej sytuacji referendarz sądowy uznał, że postępowanie wywołane ponownym wnioskiem strony należało umorzyć na podstawie art. 249a p.p.s.a., jako bezprzedmiotowe. Sąd podzielił stanowisko referendarza sądowego, że nie jest możliwe przyznanie stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu w sytuacji, gdy taka pomoc została jej już w sprawie przyznana. Z tego względu Sąd utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego na podstawie art. 246 § 1 w związku z art. 260 § 1 p.p.s.a.