II SA/Bd 233/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Anna Klotz asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 czerwca 2023 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu uchyla zaskarżoną decyzję.

Starosta I., działając na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t. jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 450 ze zm.) decyzją z 27 października 2021 r. nr KT.I.5500.32437.2021 wyrejestrował pojazd marki K. S. z powodu kradzieży i jednocześnie uchylił dowód rejestracyjny nr [...], tablice rejestracyjne nr [...] oraz nalepkę kontrolną i kartę pojazdu seria i numer [...]. Decyzja stała się ostateczna [...] listopada 2021 r. Prokurator Rejonowy w I. [...] kwietnia 2022 r. sprzeciwił się powyższej decyzji w części, w której uchyla ona dowód rejestracyjny, tablice rejestracyjne oraz nalepkę kontrolną i kartę pojazdu podnosząc, że w zaskarżonej części decyzja została wydana bez podstawy prawnej oraz wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności decyzji w tej części. W uzasadnieniu sprzeciwu Prokurator wskazał podniósł, że art. 79 ust. 1 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym daje podstawę do wyrejestrowania pojazdu. Natomiast wydanie dowodu rejestracyjnego, nalepki kontrolnej i karty pojazdu stanowi czynności materialno – techniczne, wtórne wobec decyzji w przedmiocie rejestracji. Przepis art. 73 Prawa o ruchu drogowym daje podstawę jedynie do wydania decyzji o rejestracji pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (zwane dalej "Kolegium") decyzją z [...] grudnia 2022 r. nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności ww. ostatecznej decyzji Starosty [...] o wyrejestrowaniu pojazdu marki K. S. oraz uchyleniu dowodu rejestracyjnego, tablic rejestracyjnych oraz nalepki kontrolnej i karty pojazdu. Kolegium przyznało, że wydanie dowodu rejestracyjnego oraz zalegalizowanych tablic rejestracyjnych, nalepki kontrolnej i karty pojazdu stanowiło czynność materialno – techniczną, gdyż zawsze musiało być poprzedzone wydaniem przez dany organ decyzji administracyjnej. Dowód rejestracyjny nie jest jednak decyzją administracyjną (dotyczy to również wydania tablic rejestracyjnych). Kolegium stwierdziło, że Starosta I. wydając decyzję o wyrejestrowaniu przedmiotowego pojazdu jednocześnie uchylił dowód rejestracyjny, tablice rejestracyjne zalegalizowane znakiem legalizacyjnym, nalepkę kontrolną i kartę pojazdu, których wydanie stanowiło czynność materialno – techniczną, o charakterze następczym w stosunku do wyrejestrowania. Działanie to w ocenie Kolegium nie wypełniało jednak przesłanki o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (w skrócie "k.p.a.") tj. wydania decyzji we wskazanej części bez podstawy prawnej, gdyż sama formuła wydawanego rozstrzygnięcia miała swoją podstawę prawną w obowiązującym w dacie wydania decyzji przepisie § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych, przewidującym, iż organ rejestrujący wydaje decyzję o wyrejestrowaniu pojazdu na formularzu, którego wzór, obok stwierdzenia o wyrejestrowaniu pojazdu, opatrzony jest również zapisami dotyczącymi uchylenia dowodu rejestracyjnego/pozwolenia czasowego, tablic rejestracyjnych zalegalizowanych znakiem legalizacyjnym oraz nalepki kontrolnej i karty pojazdu. Kolegium podkreśliło, że sama decyzja, której stwierdzenia nieważności w części domaga się Prokurator nie zapadła w trybach nadzwyczajnych postępowania administracyjnego (art. 145, 156 k.p.a.). W ocenie Kolegium brak jest również podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji w pozostałym zakresie. W skardze do sądu Prokurator wniósł o uchylenie decyzji Kolegium. Prokurator zarzucił naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. polegające na uznaniu, że wydanie decyzji o unieważnieniu czynności materialno – technicznej, bez podstawy prawnej, nie przesądza stwierdzenia jej nieważności. W ocenie Skarżącego decyzja Kolegium nie respektuje normy zawartej w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Zdaniem Prokuratora decyzja Starosty zawiera faktycznie dwa odrębne rozstrzygnięcia, przy czym drugie z nich jest zgodnie z Prawem drogowym w ówczesnym brzmieniu jedynie następstwem pierwszego i nie mogłoby funkcjonować oddzielnie. Pozostawienie przedmiotowej decyzji w obrocie prawnym rodziłoby domniemanie, że dowód rejestracyjny, tablice, nalepka i karta pojazdu miały status niezależny od decyzji o rejestracji. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. W przedmiotowej sprawie należy przede wszystkim zauważyć, że nie jest sporne pomiędzy stronami, iż wydanie dowodu rejestracyjnego, zalegalizowanych tablic rejestracyjnych, nalepki kontrolnej i karty pojazdu stanowią jedynie czynności materialno – techniczne, wtórne wobec decyzji w przedmiocie rejestracji. Sąd podziela ten pogląd Jak wynika bowiem z art. 73 ust. 1 w brzmieniu obowiązującym w momencie podjęcia decyzji przez Starostę rejestracji pojazdu dokonuje, na wniosek właściciela, starosta właściwy ze względu na miejsce jego zamieszkania (siedzibę), wydając dowód rejestracyjny i zalegalizowane tablice (tablicę) rejestracyjne oraz nalepkę kontrolną, jeżeli jest wymagana. Tak więc dowód rejestracyjny jest jedynie zewnętrznym przejawem oświadczenia woli organu administracyjnego, rozstrzygającego sprawę rejestracji pojazdu, potwierdzającym wydanie decyzji o zarejestrowaniu pojazdu, a jednocześnie jest dokumentem potwierdzającym dopuszczenie zarejestrowanego pojazdu do ruchu. Nie jest on jednak decyzją administracyjną. To samo dotyczy czynności wydania tablic rejestracyjnych, nalepki kontrolnej i karty pojazdu. Czynności te nie są decyzjami administracyjnymi. Należy zwrócić uwagę, że powyższy pogląd był wielokrotnie wyrażany w orzecznictwie - por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 5 lutego 2015 r. sygn. II SA/Bd 1094/12 oraz przytaczane tam orzecznictwo. W tym wyroku znalazło się także przytaczane przez Kolegium stwierdzenie, że weryfikacja w trybach nadzwyczajnych postępowania administracyjnego (art. 145, 156 k.p.a.) może dotyczyć tylko decyzji administracyjnych wydanych w oparciu o przepisy Kodeksu i prawa materialnego (chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej). Poddanie zatem takiej procedurze weryfikacyjnej dokumentu urzędowego, jakim jest dowód rejestracyjny, karta pojazdu, tablice rejestracyjne i inne oznaczenia legalizacyjne, sprawia, że decyzje wydane w postępowaniu prowadzonym w wyniku wznowienia, "o unieważnieniu" tych dokumentów są dotknięte wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Błędnie jednakże Kolegium z powyższego wywodzi, że nie można wprawdzie stwierdzać nieważności ww. czynności materialno – technicznych czy uchylać ich w trybie wznowienia postępowania, ale możliwe jest uchylenie ich w trybie zwykłym – czego dokonał Starosta przedmiotową decyzją z [...] października 2021 r. nr [...]. Przepisy Prawa o ruchu drogowym nie przewidują uchylenia ww. czynności materialno – technicznych. Za podstawę do wydawania takiego rozstrzygnięcia nie mogą być także uznane przepisy wskazanego przez Kolegium rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 11 grudnia 2017 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów oraz wymagań dla tablic rejestracyjnych (Dz. U. poz. 2355 z późn. zm.). Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 76 Prawa o ruchu drogowym, zgodnie z którą minister właściwy do spraw transportu miał określić, w drodze rozporządzenia m.in. wzór decyzji o rejestracji, czasowej rejestracji albo wyrejestrowaniu pojazdu (art. 76 ust. 1 pkt 1 lit. d) tiret drugie Prawa o ruchu drogowym). W oparciu o tak wskazaną delegację w załączniku nr 6 rozporządzenia określono wzór decyzji o rejestracji, czasowej rejestracji albo wyrejestrowaniu pojazdu, w którym określono sentencję decyzji w ten sposób, że jednocześnie z rejestracją/wyrejestrowaniem pojazdu następuje wydanie/uchylenie dowodu rejestracyjnego/, tablic rejestracyjnych zalegalizowanych znakiem legalizacyjnym oraz nalepki kontrolnej. Z ustawowego upoważnienia do określenia wzoru decyzji o wyrejestrowaniu pojazdu nie można jednak wyprowadzać upoważnienia do określenia rozstrzygnięcia, jakie może być podejmowanie przez organ względem podjętych wcześniej przez ten organ czynności materialno – technicznych. W tym zatem zakresie ww. rozporządzenie zostało wydane z przekroczeniem zakresu delegacji ustawowej. Słusznie zatem wskazuje Prokurator, że uchylenie dowodu rejestracyjnego, nalepki kontrolnej i karty pojazdu nie ma podstawy prawnej. W konsekwencji zasadny jest zarzut, że Kolegium w wydanej decyzji uchybiło art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Starosty w części kwestionowanej przez Prokuratora. Zauważyć przy tym należy, że Prokurator domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Starosty jedynie w części, natomiast z sentencji zaskarżonej decyzji Kolegium wynika, że Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważność decyzji Starosty w całości. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r. poz. 259) Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. W ponownym postępowaniu organ winien podjąć rozstrzygnięcie stosownie do powyższego stanowiska Sądu.