Sygnatura
II SA/Bd 1315/23
II SA/Bd 1315/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2024-01-23
Wynik
oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
- Data orzeczenia
- 23 stycznia 2024
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi M. G. na postanowienie Inspektor Sanitarny z dnia [...] września 2023 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Upomnieniem z dnia [...] czerwca 2021 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. (dalej także PPIS) wezwał M. G. (dalej także: skarżąca) do poddania syna A. Ś. ur. [...] stycznia 2011 r. badaniu kwalifikacyjnemu w celu wykluczenia przeciwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego oraz zaszczepienia dziecka przeciwko odrze, śwince, różyczce (dawka przypominająca). W związku z niewykonaniem obowiązku PPIS zwrócił się do Wojewody K. z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec skarżącej w celu wyegzekwowania realizacji obowiązku poddania obowiązkowym szczepieniom ochronnym dziecka, zgodnie z treścią tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] września 2022 r. Postanowieniem z dnia [...] września 2022 r. Wojewoda K.-P. nałożył na M. G. grzywnę w kwocie [...]zł celem przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia [...] września 2022 r. nr [...]. Pismem z dnia [...] października 2022 r. M. G. wniosła zarzuty do wierzyciela Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. w sprawie egzekucyjnej, formułując zarzut naruszenia art. 33 § 2 pkt 2 lit. c oraz art. 27 § 1 pkt 3 i 59 § 1 pkt 3 ( dotyczącego umorzenia postępowania) ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz.U. z 2022 r. poz. 479 ze zm. – dalej: "u.p.e.a.") przez określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, brak wskazania treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej obowiązku oraz stwierdzenia, że obowiązek jest wymagalny. W konsekwencji strona wniosła o uznanie zgłoszonych zarzutów w całości i umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2022 r. Nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. oddalił zarzut dotyczący naruszenia art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a., przez niewskazanie treści podlegającego egzekucji obowiązku, podstawy prawnej tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny, a także oddalił zarzut dotyczący naruszenia art. 33 § 2 pkt 2 lit. c) u.p.e.a. przez określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającą z przepisu prawa. Na powyższe postanowienie skarżąca złożyła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie art. 33 § 2 pkt 2 lit. c u.p.e.a. i art. 33 § 2 pkt 6 lit c u.p.e.a. w zw. z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2022 r., poz. 1657 – dalej: "u.z.z.z."), a także art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. Inspektor Sanitarny (dalej także PWIS, organ odwoławczy) postanowieniem z dnia [...] stycznia 2023 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Wyrokiem WSA z dnia 29 maja 2023 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 289/23 uchylono zaskarżone postanowienie Sąd podkreślił, że skarżąca zgłosiła zarzut braku wymagalności obowiązku z innych przyczyn (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a.) dopiero w zażaleniu na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L.. Organ odwoławczy zarzut ten rozpoznał merytorycznie. Sąd wskazał jednak, że kolejne zarzuty, złożone przez skarżącą w zażaleniu na postanowienie wierzyciela wydane w pierwszej instancji, nie mogły zostać rozpoznane po raz pierwszy przez wierzyciela w drugiej instancji, gdyż spowodowałoby to naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania - art. 15 k.p.a., który w świetle art. 18 u.p.e.a. znajduje zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z tego względu uchylono zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] września 2023 r. Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie organu I instancji z dnia [...] listopada 2022 r. Nr [...]. W następstwie wyroku Sądu, organ wyłączył do odrębnego rozpatrzenia zarzut dotyczący zgłoszonego w zażaleniu braku wymagalności obowiązku z innych przyczyn - art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a. w zw. z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia [...] grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a., co zdaniem organu de facto stanowi zarzut niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów, które zostały określone w art. 27 u.p.e.a., organ wskazał, że już organ pierwszej instancji wyjaśnił skarżącej, że podstawą zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym mogą być wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w art. 33 § 2 u.p.e.a. Podkreślił, że w obecnym stanie prawnym, który obowiązuje od [...] lipca 2020 r. możliwość podniesienia powyższego zarzutu została przez ustawodawcę wyłączona. Organ wskazał także, że aktualnie w myśl art. 59 § 1 pkt 3 u.p.e.a. niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. stanowi podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego. Co więcej, z akt sprawy wynika, iż powyższe zostało w tym kontekście rozpatrzone przez Wojewodę K.-P. postanowieniem z dnia [...] października 2022 r., w którym uznano, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki wynikające z nieprawidłowości tytułu wykonawczego NEP nr [...] z dnia [...] września 2022 r., w związku z czym odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się do naruszenia art. 33 § 2 pkt 2 lit c u.p.e.a. przez określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa organ wskazał na konkretne przepisy wymienione w tytule- art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 5 ust. 2 , w zw. z art. 17 ust. 2 u.z.z.z.) oraz § 2 pkt 6,7,10, § 3 pkt 6, pkt 7, pkt 10 i § 7 ust. 1 i 3 Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. 2022 r., poz. 2172 – dalej: "rozporządzenie w sprawie szczepień"). Zawarte normy prawne ustanawiają obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, tzn. określają one wszelkie istotne cechy tego obowiązku, czyli podmiot na którym ten obowiązek ciąży, okoliczności, w których obowiązek ten się aktualizuje oraz jego zakres. W związku z powyższym, zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającą z przepisu prawa organ uznał za bezzasadny. Zobowiązanie dotyczy poddania małoletniego szczepieniom ochronnym przeciwko odrze, śwince i różyczce (dawka przypominająca). Poza zakresem rozpoznania sprawy pozostają zarzuty dotyczące nieprawidłowego przetwarzania danych. Organ odwoławczy zauważył także, że w uzasadnieniu zażalenia skarżąca poruszyła kwestię nieetyczności stosowanych w Polsce skojarzonych preparatów szczepionkowych przeciwko odrze, śwince i różyczce oraz wskazała na chęć podjęcia działań mających na celu sprowadzenie etycznych szczepionek. PWIS poinformował o procedurach wynikających z art. 18 ust. 5 u.z.z.z., po czym podkreślił, że obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu można poddać się z zastosowaniem innej szczepionki, niemniej jednak należy mieć na uwadze fakt, iż w realizacji obowiązkowych oraz zalecanych szczepień ochronnych stosowane mogą być wyłącznie preparaty szczepionkowe zarejestrowane i dopuszczone do użytku na rynku polskim. Organ podkreślił przy tym, że z kserokopii karty uodpornienia dołączonej do akt sprawy wynika, iż dziecko strony zostało już wcześniej poddane szczepieniu przeciwko wyżej wymienionym chorobom (w 2012 r. szczepienie podstawowe preparatem skojarzonym Priorix). W opinii PWIS, podniesiona przez Stronę okoliczność nieetyczności stosowanych w Polsce preparatów szczepionkowych przeciwko odrze, śwince i różyczce, nie stanowi przesłanki do zaprzestania egzekwowania nałożonego ustawą obowiązku szczepień ochronnych. Reasumując, organ odwoławczy podkreślił, że niepodważalnym jest fakt niewykonania u małoletniego syna skarżącej szczepień obowiązkowych przeciwko odrze, śwince i różyczce. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że w przypadku wyżej wymienionego małoletniego, badanie kwalifikacyjne do szczepienia przeprowadzono kilkukrotnie. W dniu [...].02.2021 r. pomimo braku przeciwskazań, skarżąca nie wyraziła zgody na szczepienie małoletniego. Na wizytę w dniu [...] czerwca 2021 r. skarżąca stawiła się z chorym dzieckiem. Organ zauważył, że czasowe odroczenie od obowiązkowych szczepień ochronnych ma charakter krótkotrwały. W dniu 10. 05. 2023r. skarżąca pomimo stwierdzenia braku przeciwskazań, nie wyraziła zgody na podanie dziecku preparatu szczepionkowego. Skarżąca jako rodzic nie dopełniła obowiązku poddania syna szczepieniom ochronnym celem działań zdrowotnych i profilaktycznych, a także mających na celu przeciwdziałanie rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych. Nie dostarczyła też żadnych dokumentów wskazujący na istnienie przeciwskazań stwierdzających konieczność odroczenia obowiązkowych szczepień z uwagi na stan zdrowia syna. Postępowanie skarżącej świadczy o zaplanowanym i celowym działaniu w celu uniknięcia obowiązku poddania dziecka szczepieniu. Strona zaskarżyła decyzję do Sądu i wniosła o jej uwzględnienie w całości, a także o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie: 1) art. 33 § 2 pkt 6 lit. c. Ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) poprzez brak wymagalności obowiązku z innych przyczyn - jak wynika ze stanu faktycznego, skarżąca poddała dziecko badaniu kwalifikacyjnemu przed planowanym szczepieniem przeciwko odrze, śwince i różyczce. Podczas badania poprosiła lekarza o wydanie zapotrzebowania na preparat szczepionkowy importowany - a taką procedurę przewiduje Ministerstwo Zdrowia właśnie co do szczepionki przeciwko odrze, śwince i różyczce. Lekarz natomiast bezpodstawnie najpierw odmówił wszczęcia tej procedury, później poinformował organ inspekcji sanitarnej, że procedurę tę uruchomi. Z tego powodu uznać należy, że skarżąca dopełniła swoich obowiązków polegających na poddaniu dziecka badaniu kwalifikacyjnemu, jednakże do poddania szczepienia nie doszło z powodu procedur podjętych przez lekarza - uznać zatem należy, że organ bezpodstawnie przyjął, że skarżąca uchyla się od nałożonego obowiązku. Z uwagi na podniesione zarzuty, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. i finalnie umorzenie postępowania prowadzonego przez wierzyciela, bowiem obowiązek jest niewymagalny (brak etycznych szczepionek na rynku, a skarżąca nie godzi się na zaszczepienie dziecka szczepionką nieetyczną) i nie można przyjąć że skarżąca uchyla się od poddania dziecka szczepieniom ochronnym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi postanowień ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W stosunku do zakresu przedmiotowego niniejszej sprawy należy przypomnieć, że w wyroku II SA/Bd 289/23 Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego w zakresie zarzutu odnoszącego się do art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a.) i wskazał, odnosząc się do przyczyn uchylenia zaskarżonego postanowienia, że skarżąca zgłosiła zarzut braku wymagalności obowiązku z innych przyczyn (art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a.) w zażaleniu na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L.. Organ odwoławczy zarzut ten rozpoznał merytorycznie. Natomiast w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowany jest pogląd, jak wskazał Sąd w cytowanym wyroku, że kolejne zarzuty, złożone przez skarżącą w zażaleniu na postanowienie wierzyciela wydane w pierwszej instancji, nie mogły zostać rozpoznane po raz pierwszy przez wierzyciela w drugiej instancji, gdyż spowodowałoby to naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 26 lipca 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 672/22). Sąd przywołał art. 15 k.p.a., który w świetle art. 18 u.p.e.a. znajduje zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. W postępowaniu w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji zasada dwuinstancyjności nie doznaje żadnych ograniczeń. Zatem uwzględniając powyższe okoliczności Sąd stwierdził, że rozpoznanie przez Inspektor Sanitarny w zaskarżonym postanowieniu z dnia [...] stycznia 2023 r. zarzutu braku wymagalności obowiązku zgłoszonego po raz pierwszy w zażaleniu na postanowienie organy pierwszej instancji (i tym samym nierozpoznanie tego zarzutu przez ten organ) stanowiło naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania i uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia. Jak już wskazano, wykonując zalecenie Sądu zawarte w poprzednim wyroku, organ wyłączył do odrębnego rozpatrzenia zarzut dotyczący zgłoszonego w zażaleniu braku wymagalności obowiązku – art. 33 § 2 pkt 6 lit. c. u.p.e.a. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że zarzut ten został już rozpatrzony. W tej sprawie Inspektor Sanitarny wydał dnia [...] czerwca 2023 r. postanowienie nr [...]. Wyrokiem Sądu z dnia 17 października 2023 r. sygn. 909/23 w przedmiocie zarzutów opartych na podanej przesłance w sprawie egzekucji administracyjnej, oddalono skargę. Orzeczenie jest prawomocne z dniem [...] listopada 2023 r. Aktualnie zatem ten zarzut nie mieścił się w granicach niniejszej sprawy. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Inspektor Sanitarny w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej, rozstrzygnięcia wierzyciela i organu odwoławczego, wydane w następstwie wniesienia zarzutów. Istota sporu sprowadza się do oceny czy zarzuty skarżącej są uzasadnione w świetle zaistniałego stanu faktycznego i obowiązującego stanu prawnego. Należy podkreślić, że tym razem we wniesionej skardze skarżąca formułuje nowy zarzut naruszenia art. 33 § 2 pkt 6 lit. c. u.p.e.a. i podaje nowe uzasadnienie do tej samej podstawy, którą zawarła w zażaleniu, a który to zarzut w tym zakresie został wyłączony do odrębnego postępowania. Oceniając niniejszą sprawę w opisanym zakresie przedmiotowym należy potwierdzić następujące ustalenia organu, że [...] czerwca 2021 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. wystosował do strony upomnienie nr [...] doręczone jej w dniu [...] czerwca 2021 r., wzywające do poddania syna A. Ś. badaniu kwalifikacyjnemu w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego oraz zaszczepienia dziecka dawką przypominającą przeciwko odrze, śwince i różyczce. P. z dnia [...] września 2022 r. wierzyciel złożył do Wojewody K.-P. wniosek o egzekucję obowiązku poddania szczepieniom ochronnym A. Ś., zgodnie z treścią obowiązku określonego w załączonym tytule wykonawczym: NEP nr [...]. Na podstawie tytułu wykonawczego, Wojewoda K.-P., w dniu [...] września 2022 r. wydał postanowienie nakładające na zobowiązaną grzywnę celem przymuszenia do wykonania obowiązku wskazanego w powyższym tytule wykonawczym. Po wszczęciu egzekucji administracyjnej (nałożeniu grzywny w celu przymuszenia) skarżąca wniosła zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. wydał postanowienie oddalające zgłoszone zarzuty. Na skutek zażalenia skarżącej, Inspektor Sanitarny, po wyroku Sądu, postanowieniem z dnia [...] września 2023 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. z [...] listopada 2022 r. Na to postanowienie Skarżąca wniosła skargę do Sądu żądając uchylenia postanowień organów obydwu instancji i umorzenie postępowania W myśl art. 2 § 1 pkt 10 u.p.e.a. egzekucji administracyjnej podlegają obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego. Stosownie do art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Zgodnie z treścią art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku, 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu, 3) błąd co do zobowiązanego, 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane, 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części, 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zarzut jest środkiem prawnym o jednolitym charakterze. Zobowiązany, wnosząc zarzut, kwestionuje możliwość prowadzenia egzekucji, podważając prawidłowość tytułu wykonawczego. Z tytułu wykonawczego wynika domniemanie istnienia obowiązku oraz spełnienia wszystkich przesłanek dopuszczalności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, dlatego zobowiązany, wnosząc zarzut, zamierza wykazać, że występują wszystkie bądź niektóre okoliczności wskazane w art. 33 § 2 u.p.e.a. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. Postępowanie dotyczące zgłoszonego zarzutu egzekucyjnego nie dotyczy sprawy administracyjnej, lecz jest toczącym się w ramach sprawy egzekucyjnej postępowaniem, w którym bada się szczególny środek zaskarżenia zobowiązanego, kwestionujący dopuszczalność wszczęcia lub dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej albo dopuszczalność lub zasadność zastosowania określonego środka egzekucyjnego. Ustalenia faktyczne organu egzekucyjnego mogą zatem dotyczyć jedynie podstaw zgłoszonych zarzutów, a nie kwestii związanych z oceną prawną zasadności lub prawidłowości obowiązku określonego w tytule wykonawczym (por. np. wyrok NSA z 29 marca 2022 r., sygn. akt III FSK 546/21). W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym przedmiotem rozpoznania jest więc wyłącznie treść tych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Wskazanie innych przyczyn nie uprawnia organu egzekucyjnego do rozpatrzenia zarzutów. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są sformalizowanym środkiem prawnym, a podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa (art. 33 § 2 pkt 2 lit. c u.p.e.a.) należy wskazać, że podstawą prawną do nałożenia obowiązku szczepień przeciw wybranym chorobom zakaźnym są wskazane w tytule wykonawczym art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 17 u.z.z.z. oraz rozporządzenia w sprawie szczepień. Na tej podstawie ustawodawca zobowiązał określone grupy osób przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym na zasadach określonych w ustawie. Wbrew twierdzeniom skarżącej, ze wskazanych w tytule wykonawczym przepisów można wyinterpretować jednoznaczną normę prawną, która ustanawia prawną powinność poddania dziecka szczepieniu ochronnemu, tj. określa wszystkie istotne cechy danego obowiązku. Wierzyciel w tytule wykonawczym w sposób szczegółowy opisał treść podlegającego egzekucji obowiązku, precyzyjnie wskazując kogo i czego dotyczy, z podaniem rodzaju szczepień, które powinny zostać wykonane zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych. Treść obowiązku wskazana w tytule wykonawczym wynika zatem z przywołanej w tym tytule podstawy prawnej wynikającej z obowiązujących przepisów prawa. Dodatkowo podstawę prawną uszczegóławia komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych na dany rok ze szczegółowymi wskazaniami dotyczącymi stosowania poszczególnych szczepionek, wydany na podstawie art. 17 ust. 11 u.z.z.z. Wprawdzie skarżąca na etapie obecnej skargi nie kwestionuje już stanowiska organów w zakresie tego zarzutu, niemniej jednak podlegało ono ocenie Sądu zważywszy na treść art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak, co do zasady związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W odniesieniu do uchybień w zakresie spełnienia wymogów tytułu wykonawczego (choć zarzut w tym zakresie także nie został podniesiony w skardze) zauważyć należy, że w przepisie art. 33 § 2 u.p.e.a., w brzmieniu obowiązującym od dnia 30 lipca 2020 r., jako podstawy zarzutu nie wymieniono niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. (w tym przewidzianych w § 1 pkt 3 tego przepisu, co skarżąca podniosła w zarzutach z dnia [...] października 2022 r. oraz w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji). W związku z powyższym, zarzut zażalenia w tym zakresie nie podlegał uwzględnieniu, na co zasadnie wskazał organ odwoławczy. Jak wskazano we wcześniejszej części niniejszego uzasadnienia, w postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym przedmiotem rozpoznania mogą być tylko zarzuty z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Wskazanie innych przyczyn nie uprawnia organu egzekucyjnego do rozpatrzenia zarzutów. Na marginesie wyjaśnić należy, że w obecnym stanie prawnym spełnienie przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. kontroluje organ egzekucyjny i w razie stwierdzenia, że wymogi te nie są spełnione to nie przystępuje do egzekucji, zawiadamiając o tym wierzyciela (art. 29 § 2 pkt 3 u.p.e.a.). Nadmienić tylko można, na co zwrócił uwagę organ odwoławczy, że właściwy w sprawie umorzenia postępowania organ egzekucyjny – Wojewoda K.-P. – rozpoznał zawarty w piśmie skarżącej z dnia [...] października 2022 r. zatytułowanym "zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] września 2022 r. NEP nr [...]" wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego i postanowieniem z dnia [...] października 2022 r. nr [...] odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zasadniczy zarzut teraz wniesionej skargi dotyczy braku wymagalności obowiązku przez brak szczepionki etycznej, a więc z podaniem nowej podstawy niż ta, która została zgłoszona w zażaleniu. Zgłaszanie na obecnym etapie tego zarzutu, a konkretnie w skardze przez wskazanie na inne uzasadnienie tej samej podstawy nie może odnieść zamierzonego skutku. W niniejszym postępowaniu na etapie rozpoznawczym, kwestia zarzutu z podanej podstawy prawnej - art. 33 § 2 pkt 6 lit. c. u.p.e.a. przez brak wymagalności obowiązku w związku z domaganiem się i oczekiwaniem na wnioskowaną szczepionkę nie była przedmiotem rozpoznania. Konkludując należy stwierdzić, że w okolicznościach niniejszej sprawy słusznie organ uznał, że istnieją podstawy do uznania, że postępowanie skarżącej nosi charakter uchylania się od nałożonego obowiązku. Formułowanie nowej podstawy zarzutu na etapie skargi, a także opisane okoliczności obecności skarżącej w punktach szczepień stanowią jedynie pozorną deklarację chęci poddania dziecka szczepieniom ochronnym, co winno zostać uznane za uchylanie się od wypełnienia obowiązku. Na gruncie oceny granic wolności decydowania o dobrowolnym wyborze należy wskazać, że wolność jednostki kończy się tam gdzie dochodzi do naruszenia praw innych podmiotów, a z taką sytuacją mamy do czynienia, gdy zobowiązany podmiot uchyla się od poddania małoletniego obowiązkowemu zaszczepieniu, gdyż w takim przypadku naraża inne podmioty na zakażenie i stwarza zagrożenie wybuchu epidemii. Takie zachowanie zasługuje na negatywną ocenę. W tych okolicznościach Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 16 listopada 2023
- Symbol z opisem
- 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym 6205 Nadzór sanitarny
- Hasła tematyczne
- Egzekucyjne postępowanie
- Skarżony organ
- Inspektor Sanitarny
- Sędziowie
- Jarosław Wichrowski Mariusz Pawełczak Renata Owczarzak /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
art. 33 par. 2 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji · Dz.U. 2022 poz. 479
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II SA/Bd 1047/23 · 16 stycznia 2024
II SA/Bd 1047/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2024-01-16
Sygnatura: II SA/Bd 1343/23 · 14 grudnia 2023
II SA/Bd 1343/23 - Postanowienie WSA w Bydgoszczy z 2023-12-14
Sygnatura: II SA/Bd 1172/23 · 12 grudnia 2023
II SA/Bd 1172/23 - Wyrok WSA w Bydgoszczy z 2023-12-12
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny