II OZ 96/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. S. i S. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Lu 3/14 wzywające do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w sprawie ze skargi I. S. i S. S. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] października 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Lu 3/14 skarżący zostali wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego w kwocie 500 zł w sprawie z ich skargi na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Jako podstawę prawną wskazano § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Od tego zarządzenia skarżący wnieśli zażalenie, zarzucając mu naruszenie § 2 ust. 3 pkt 1 ww. rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie, w sytuacji gdy w niniejszej sprawie właściwa jest kwalifikacja z § 2 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia, a co za tym idzie wysokość wpisu powinna być określona na 100 zł. Zarzucili również rażące naruszenie art. 6, 7, 8, 77 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału zgromadzonego w sprawie poprzez uznanie, że sprawa jest sprawą z zakresu architektury i budownictwa, w sytuacji gdy w identycznej sprawie o sygn. II SA/Lu 540/13 sąd zakwalifikował sprawę jako dotyczącą skarg na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym, co wiąże się z uiszczeniem wpisu w wysokości 100 zł. Wnieśli o dołączenie do akt sprawy akt tego postępowania oraz zmianę zarządzenia i ustalenie wpisu w kwocie 100 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Stosownie natomiast do art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem takim jest m.in. skarga. Zgodnie z art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W innych sprawach pobiera się wpis stały. Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 233 p.p.s.a. Rada Ministrów wydała powoływanej wyżej rozporządzenie w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 tego rozporządzenia wpis stały w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury wynosi 500 zł. Nie ulega wątpliwości, że sprawa zainicjowana skargą na decyzję w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego jest sprawą z zakresu budownictwa i architektury. Wskazać należy, że wpis z zakresu budownictwa i architektury pobiera się w sprawach, w których stosuje się przepisy ustawy – Prawo budowlane. W konsekwencji, sprawa nakazu rozbiórki obiektu budowlanego niewątpliwie należy do kategorii spraw z zakresu budownictwa i architektury, w przypadku których pobiera się wpis stały w wysokości 500 zł, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia. Przede wszystkim trzeba zaznaczyć, że sprawy z zakresu budownictwa należy rozumieć szeroko (por. postanowienie NSA o sygn. akt II OZ 688/12). W rozpatrywanym przypadku nawet jednak ich wąskie rozumienie prowadzi do stwierdzenia, że skoro rozbiórka obiektu budowlanego regulowana jest w ustawie – Prawo budowlane, to w sprawie skargi na wydanie nakazu rozbiórki należy pobrać wpis w wysokości określonej dla spraw z zakresu budownictwa i architektury. Ponadto, przypisanie konkretnej sprawy do zakresu wymienionego w rozporządzeniu powinno być jak najbardziej precyzyjnie, odpowiadające najściślej stanowi prawnemu sprawy oraz rozstrzyganemu problemowi prawnemu. Rozporządzenie nie wymienia natomiast kategorii bardziej adekwatnej, niż przypisana przez sąd wojewódzki. Stanowisko to potwierdzają liczne orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, m.in. w sprawach o sygn. akt II OZ 12/05, II OZ 314/10, II OZ 325/09 oraz II OZ 315/10. Należy także zaznaczyć, że skarga powyższa nie mieści się w kategorii spraw wymienionych w art. 239 pkt 1 p.p.s.a., a skarżącym nie zostało przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc uiszczenie wpisu od tej skargi jest koniecznym warunkiem rozpoznania sprawy. W przeciwnym wypadku, stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a., skarga podlega odrzuceniu przez sąd (por. postanowienie NSA o sygn. akt II OZ 359/13). Wskazać należy również skarżącym, że przywoływana przez nich wysokość wpisu (100 zł) w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 540/13 nie ma przełożenia na gruncie rozpoznawanej obecnie sprawy, gdyż skarga w tamtej sprawie dotyczyła postanowienia Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie ogrodzenia działki. Wpis od skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym (jak miało to miejsce w tamtej sprawie) wynosi 100 zł, bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności, stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia. W niniejszej sprawie skarga dotyczy natomiast decyzji, nie zaś postanowienia, i zależy od zakresu sprawy. Ponadto, że sąd administracyjny nie orzeka na podstawie przepisów k.p.a., lecz p.p.s.a., a więc również ten zarzut nie mógł zostać uwzględniony. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.