II OZ 921/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz po rozpoznaniu w dniu 15 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 maja 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 2324/24 o odrzuceniu zażalenia K. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 2324/24 o odrzuceniu skargi kasacyjnej K. P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lutego 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 2324/24 o odrzuceniu skargi K. P. w sprawie ze skargi K. P., D. K. i D. K.1 na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 lipca 2024 r. nr 816/2024 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: 1. oddalić zażalenie K. P.; 2. odrzucić zażalenie R. P.

Postanowieniem z 14 maja 2026 r., VII SA/Wa 2324/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), odrzucił zażalenie K. P. (dalej: skarżąca) na postanowienie z 9 kwietnia 2026 r. odrzucające skargę kasacyjną skarżącej od postanowienia z 19 lutego 2026 r. o odrzuceniu skargi skarżącej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w niniejszej sprawie wniesione i podpisane osobiście przez skarżącą zażalenie jest niedopuszczalne. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca spełniała którykolwiek z warunków określonych w art. 194 § 4 lub art. 175 § 2-3 p.p.s.a. Powyższe oznacza zatem, że zażalenie zostało wniesione osobiście, z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego. Wniesienie zażalenia osobiście przez stronę postępowania jest niedopuszczalne. O wymogach formalnych zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej strona została pouczona przy piśmie z 20 kwietnia 2026 r. doręczającym zaskarżone postanowienie – pkt 5 pouczenia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyli K. P. i R. P. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie K. P. nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zażalenie R. P. podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 194 § 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.) zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej winno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, ewentualnie przez podmioty wskazane w art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a.. Zażalenie na postanowienie w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej sporządzone przez osobę, która nie jest adwokatem lub radcą prawnym ani nie należy do kręgu osób wskazanych w treści art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a., na podstawie art. 178 p.p.s.a., podlega odrzuceniu, jako obarczone nieusuwalnym brakiem (tak: postanowienie NSA z 30 września 2004 r., OZ 474/04, akceptowane przez J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012 s. 482, uw. 8; postanowienie NSA z 8 stycznia 2008 r. o sygn. I OZ 986/07, aprobowane przez J. Drachala, A. Wiktorowską, R. Stankiewicza [w:] R. Hauser, M. Wierzbowski; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2017 r. s. 795, nb 22). Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarżąca przy doręczeniu odpisu postanowienia z 9 kwietnia 2026 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej została prawidłowo pouczona o sposobie i trybie zaskarżenia tego orzeczenia. Pomimo tego skarżąca osobiście sporządziła i podpisała zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Z akt sprawy nie wynika zaś, aby skarżąca była adwokatem, radcą prawnym lub którymkolwiek z podmiotów wskazanych w art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a. Z tych względów uznać należy, że wniesione w niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej było niedopuszczalne, albowiem sporządzenie zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną przez podmiot do tego nieuprawniony jest brakiem nieusuwalnym, co oznacza, że nie podlega konwalidacji w trybie art. 49 p.p.s.a. Zasadnie zatem Sąd I instancji odrzucił zażalenie skarżącej na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, albowiem wymóg złożenia zażalenia przez profesjonalnego pełnomocnika z art. 194 § 4 p.p.s.a. nie został spełniony. Zażalenie wniesione przez R. P. należało zaś odrzucić jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 p.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej (zażalenia) wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może natomiast wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zaskarżonego postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia – w tym przypadku wyłącznie K. P. R. P. nie mógł zatem wnieść skutecznie zażalenia na ww. postanowienie, co uprawniało Naczelny Sąd Administracyjny do odrzucenia jego zażalenia jako niedopuszczalnego, albowiem nie posiadał on przymiotu strony niniejszego postępowania, a tym samym nie miał prawnej możliwości zaskarżenia ww. postanowienia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.