II OZ 774/19

Dnia 19 września 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 19 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 25/19 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze sprzeciwu D. R. i G. R. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...] w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych na gruncie postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 25/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę kasacyjną D. R. wywiedzioną od wyroku tego Sądu z 7 marca 2019 r., którym oddalono sprzeciw D. R. i G. R. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] listopada 2018 r. w przedmiocie naruszenia stosunków wodnych na gruncie. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że zarządzeniem z 17 maja 2019 r. pełnomocnik skarżącej został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez jej podpisanie oraz złożenie pełnomocnictwa procesowego do reprezentowania skarżącej, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W odpowiedzi na wezwanie Sądu pełnomocnik skarżącej uzupełnił braki formalne skargi kasacyjnej. Dodatkowo poinformował, że przez przypadek i niedopatrzenie pracownika kancelarii w dniu 15 maja 2019 r. została nadana tylko pierwsza strona skargi kasacyjnej, w związku z czym dosyła pozostałą część. Sąd pierwszej instancji uznał jednakże, że z uwagi na fakt, że wniesiona w terminie 30 dni od dnia doręczenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem skarga kasacyjna, zawierająca jedną stronę, nie zawiera podstaw kasacyjnych, to podlega odrzuceniu na podstawie art. 178 p.p.s.a. Z art. 177a p.p.s.a. wynika bowiem jednoznacznie, że sąd nie może wezwać do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej poprzez wskazanie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Taka skarga kasacyjna podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. W ocenie Sądu, powyższego faktu nie konwaliduje podniesiona w piśmie z 27 maja 2019 r. okoliczność, że przesłanie do Sądu tylko jednej strony skargi kasacyjnej wynikało z przypadku oraz niedopatrzenia pracownika kancelarii. W zażaleniu na postanowienie, wnosząc o jego uchylenie, skarżąca zarzuciła naruszenie art. 178 p.p.s.a. Stwierdziła, że w terminie uzupełniła wszystkie braki formalne skargi kasacyjnej. Dodała, że skarga kasacyjna "na dzień wydania przedmiotowego orzeczenia spełniała wszystkie ustawowe wymagania, w szczególności posiadała podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie". Wyjaśniła, że przy piśmie z 27 maja 2019 r. nadesłana została "cała treść skargi kasacyjnej, zawierająca również podstawę kasacyjną i uzasadnienie" oraz że w piśmie tym wskazano, że pierwotnie przez pomyłkę i niedopatrzenie pracownika kancelarii została wysłana tylko pierwsza strona skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. W myśl art. 176 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Z art. 177a w zw. z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jednoznacznie wynika natomiast, że przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie są elementami konstrukcyjnymi skargi kasacyjnej i ich brak skutkuje jej odrzuceniem, bez uprzedniego wzywania strony do ich usunięcia. W doktrynie wskazuje się, że rygoryzm w tym zakresie wydaje się uzasadniony wysokim stopniem formalizacji skargi kasacyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, służącym precyzyjnemu ustaleniu zakresu sprawy przedstawianej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu do rozpoznania (por. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2016 r., str. 796). Stosownie bowiem do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej, zaś z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W okolicznościach sprawy słusznie zatem Sąd pierwszej instancji uznał, że wniesiona w dniu 15 maja 2019 r. skarga kasacyjna została obarczona nieusuwalną wadą konstrukcyjną w postaci braku wskazania podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia, co skutkować musiało odrzuceniem tego środka zaskarżenia. Słusznie też stwierdził, że przedmiotowa skarga kasacyjna nie została podpisana i nie dołączono do niej pełnomocnictwa, mimo że wynikało z niej, że sporządził je pełnomocnik, który do tej pory pełnomocnictwa nie przedłożył. W tej sytuacji Sąd pierwszej instancji trafnie wezwał pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej, które w myśl art. 177a p.p.s.a. były usuwalne i również trafnie nie wezwał do usunięcia braków formalnych, których usunąć nie było można, czyli braku podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. Nie ma zatem znaczenia podnoszona w zażaleniu okoliczność, jakoby w dniu 15 maja 2019 r. omyłkowo wysłana została "tylko pierwsza strona" skargi kasacyjnej. Jednakże odnosząc się do tego argumentu NSA zauważa, że "pierwsza strona" – jak ją nazwała skarżąca – skargi kasacyjnej przesłanej 15 maja 2019 r. i pierwsza strona skargi kasacyjnej nadesłanej przy piśmie z 27 maja 2019 r. różnią się. Wskazuje to, że nie odpowiada prawdzie twierdzenie skarżącej (jej pełnomocnika w istocie) jakoby skarga kasacyjna z 14 maja 2019 r. była wydrukowaną jedynie pierwszą stroną nadesłanej przy piśmie z 27 maja 2019 r. "całej" skargi kasacyjnej. W tym stanie sprawy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a wniesione zażalenie, jako niezasadne, podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.