II OZ 75/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. A. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Bk 871/23 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi J. A. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 września 2023 r. nr WOP.7722.70.2023.BŁ w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oraz opłaty egzekucyjnej z powodu uchylania się od wykonania obowiązku polegającego na wykonaniu rozbiórki stanowiska postojowego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i wstrzymać wykonanie postanowienia Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 września 2023 r. nr WOP.7722.70.2023.BŁ

Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Bk 871/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi J. A. (dalej "skarżący") na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej "WINB") z dnia 28 września 2023 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia oraz opłaty egzekucyjnej z powodu uchylania się od wykonania obowiązku polegającego na wykonaniu rozbiórki stanowiska postojowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że we wniosku o wstrzymanie skarżący nie przedstawił właściwie żadnej argumentacji – ograniczył się jedynie do powołania się na przesłanki z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634, dalej: p.p.s.a.), przy czym nie dokonał analizy ciągu przyczynowo-skutkowego pomiędzy wykonaniem zaskarżonego rozstrzygnięcia a niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków u skarżącego. Oczywiście ocena wystąpienia takich skutków musiałaby zostać poparta odpowiednimi dokumentami, których do wniosku również nie dołączono. Odnosząc się natomiast do pisma skarżącego powołującego się na decyzję Wojewody Podlaskiego z 26 października 2023 r., wstrzymującą do 31 sierpnia 2024 r. egzekucję administracyjną w sprawie obowiązku wykonania spornej rozbiórki, sąd zauważył, że okoliczność ta nie może stanowić samodzielnej przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, podnosząc zarzut: 1. naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i dowolne uznanie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania przedmiotowego postanowienia, co stało się podstawą do odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, 2. naruszenia art. 49 § 1 p.p.s.a, poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy sąd był zobligowany w niniejszym stanie sprawy wezwać skarżącego do uzupełnienia złożonego przez niego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zawiera usprawiedliwione podstawy. W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Przechodząc do oceny zastosowania w niniejszej sprawie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. należy podkreślić, że to na stronie skarżącej ciąży obowiązek udowodnienia, że w sprawie, w której domaga się wstrzymania wykonania danego aktu, występują przesłanki wynikające z powyższego przepisu. Z uwagi na ocenny charakter postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania danego aktu Sąd może pewne okoliczności, które wynikają z akt sprawy, wziąć pod uwagę z urzędu, co nie oznacza jednak, że jest zobowiązany poszukiwać za stronę argumentów na poparcie zgłoszonego przez nią żądania (por. postanowienie NSA z dnia 6 czerwca 2017 r., II OZ 567/17). Sąd rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji (postanowienia) powinien jednak uwzględnić nie tylko treść samego wniosku, ale także mieć na uwadze całe akta sprawy w rozumieniu art. 133 p.p.s.a. (zobacz: postanowienie NSA z 26.01.2021 r. II GZ 391/20). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotna jest decyzja Wojewody Podlaskiego z dnia 26 października 2023 r. wstrzymująca do dnia 31 sierpnia 2024 r. egzekucję administracyjną w sprawie obowiązku wykonania rozbiórki stanowiska postojowego dla samochodu osobowego o wymiarach około 2,50 m x 12,8 m, wybudowanego na działce o nr ewidencyjnym [...] w obrębie geod. [...], gm. [...]. Jak wskazuje pełnomocnik strony powyższa decyzja została wydana przez wzgląd na umożliwienie zgromadzenia przez skarżącego odpowiednich środków finansowych niezbędnych do przeprowadzenia prac rozbiórkowych. W ocenie Sądu nielogiczna byłaby zatem sytuacja gdzie organ w jednym postępowaniu pozwala skarżącemu zgromadzić środki na dokonanie rozbiórki, a w innym postępowaniu skarżący zostaje przymuszony do uszczuplenia tych środków na uiszczenie grzywny, która ma na celu jak najszybsze wykonanie zobowiązania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest to sytuacja szczególna, która pozwala na wstrzymanie wykonania postanowienia organu pomimo braku szczegółowego uzasadnienia złożonego wniosku. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 188 i art. 197 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.