II OZ 681/22

Dnia 23 listopada 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. D., L. R. i K. R., A. K., D. R., I. M. oraz D. J. na postanowienie zawarte w pkt 4 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2022 r., sygn. akt IV SA/Po 295/22 o zasądzeniu zwrotu kosztów postępowania w sprawie ze skarg A. S., H. D., L. R. i K. R., A. K., D. R., I. M. oraz D. J. na uchwałę Rady Gminy Suchy Las z dnia 28 października 2021 r., nr XXXVIII/424/21 w sprawie zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Suchy Las postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie zawarte w pkt 4 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2022 r., sygn. akt IV SA/Po 295/22, i przekazać sprawę w zakresie zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na rzecz H. D., L. R. i K. R., A. K., D. R., I. M. oraz D. J. do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu.

Zaskarżonym postanowieniem zawartym w pkt 4 sentencji wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2022 r., sygn. akt IV SA/Po 295/22, zasądzono od Gminy Suchy Las na rzecz skarżących H. D., L. R. i K. R. (solidarnie), A. K., D. R., I. M. oraz D. J. po 317 zł (słownie: trzysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W tym miejscu należy wskazać, że pkt 3 ww. wyroku Sąd ponadto zasądził od Gminy Suchy Las na rzecz skarżącego A. S. kwotę 797 zł (słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że, orzekając o kosztach postępowania (pkt 3 i 4 sentencji wyroku), orzekł na podstawie art. 200, art. 202 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", uwzględniając poniesiony przez każdego ze skarżących (a przez małżonków R. solidarnie) koszt wpisu od skargi (po 300 zł) i koszt opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (po 17 zł), a także wynagrodzenie pełnomocnika skarżących (w wysokości 480 zł) ustalone według stawek minimalnych na podstawie § 15 ust. 2 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265). Zażalenie na ww. postanowienie zawarte w pkt 4 ww. wyroku wnieśli H. D., L. R. i K. R., A. K., D. R., I. M. oraz D. J., wnosząc o zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia i zasądzenie od Gminy Suchy Las na rzecz każdego z ww. skarżących dodatkowo po 480 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W zażaleniu sformułowano zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 200, art. 202 § 1 oraz 205 § 2 p.p.s.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na braku zasądzenia na rzecz skarżących: H. D., L. R. i K. R. (solidarnie), A. K., D. R., I. M. oraz D. J. zwrotu wynagrodzenia pełnomocnika Skarżących w wysokości po 480 złotych na podstawie przepisu § 15 ust. 2 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c ww. rozporządzenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 205 § 2 p.p.s.a. do niezbędnych kosztów postępowania, o jakich mowa w art. 200 i art. 201 § 1 p.p.s.a., zalicza się m.in. wynagrodzenie radcy prawnego jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Zasądzenie kosztów w tym zakresie wymagało zatem zastosowania przez Sąd I instancji odpowiednich przepisów ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych, które uzależniają określenie stawki minimalnego wynagrodzenia od udziału radcy prawnego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym w postępowaniu zażaleniowym. Mają rację skarżący wnoszący zażalenie, że Sąd I instancji w pkt 4 ww. wyroku nie uwzględnił wszystkich kosztów postępowania sądowego w zakresie kosztów należnych dla pełnomocnika, o jakich mowa w § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 15 § 2 ww. rozporządzenia. W tym zakresie Sąd uwzględnił jedynie 300 zł wpisu sądowego od skargi i 17 zł opłaty od pełnomocnictwa, pomijając koszty dla pełnomocnika, ale jako tego który reprezentuje każdego ze skarżących z osobna, które w postępowaniu sądowym wynoszą wg stawki minimalnej 480 zł. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd I instancji w ogóle tej kwestii nie wyjaśnił, w szczególności w kontekście treści art. 202 § 1 i 2 w zw. z art. 51 p.p.s.a., tj. współuczestnictwa formalnego oraz solidarnego zwrotu kosztów postępowania, w sytuacji gdy tylko w stosunku do L. R. i K. R. zachodzi współuczestnictwo materialne uprawniające do solidarnego zwrotu kosztów; oraz art. 206 p.p.s.a., tj. czy zachodziły w okolicznościach niniejszej sprawy podstawy do miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika skarżących przez dostosowanie go do stopnia koniecznego nakładu pracy – w sytuacji gdy wspólna skarga skarżących dotyczy indywidualnych interesów prawnych skarżących związanych z przysługującym im prawem własności do konkretnych działek, zaś koszty na rzecz pełnomocnika zostały zasądzone w wysokości 480 zł jednak jedynie w zakresie kosztów postępowania należnych skarżącemu A. S., o czym Sąd orzekł w pkt 3 ww. wyroku. Z tych względów, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu. Odnosząc się do wniosku zawartego w zażaleniu w zakresie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, należy stwierdzić, że zgodnie z art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, co do zasady nie jest uprawniony do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego w orzeczeniu, które nie jest jednym z orzeczeń, o których mowa w art. 209 p.p.s.a. Brak jest w tym przepisie podstaw do zamieszczania orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania w innych orzeczeniach, kończących postępowanie w danej instancji, niż wymienione w tym przepisie (por. uchwałę NSA z 4 lutego 2008 r., I OPS 4/07).