II OZ 579/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 23 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 lipca 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 1218/24 o odrzuceniu zażalenia w sprawie ze sprzeciwu J.S. od decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 kwietnia 2024 r. nr 351/2024 w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości w wykonaniu robót budowlanych postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem 24 czerwca 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 1218/24 odrzucił sprzeciw J.S. (dalej: "skarżąca") na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 5 kwietnia 2024 r. nr 351/2024 w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości w wykonaniu robót budowlanych. Powyższe postanowienie zostało wydane na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), z uwagi na uznanie przez Sąd I instancji, iż sprzeciw został wniesiony przez osobę niemającą przymiotu strony postępowania. Na powyższe postanowienie skarżącą złożyła zażalenie. Postanowieniem z 17 lipca 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił ww. zażalenie. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że skarżąca świadomie złożyła zażalenie na postanowienie, od którego przysługiwała skarga kasacyjna. Sporządzenie i wniesienie zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, od którego przysługuje skarga kasacyjna, a nie zażalenie, wywołuje ten skutek, że zażalenie takie jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu. W zażaleniu na ww. postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie: 1. art. 194 § 1 pkt 8 w zw. z art. 56 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64b § 1 w zw. z art. 64a p.p.s.a., przez brak zbadania przez Sąd I instancji, iż w sprawie uprzednio dokonano błędnej oceny stanu faktycznego w zakresie odrzucenia sprzeciwu, tj. uznanie, iż sprzeciw został złożony przez podmiot niemający przymiotu strony postępowania, 2. art. 141 § 4 p.p.s.a., z uwagi na niezawaricie w uzasadnieniu wszystkich elementów, a jakich mowa w tym przepisie i nie odniesienie się do wszystkich zarzutów zażalenia, 3. art. 193 w zw. z art. 133 § 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a., przez oparcie zaskarżonego orzeczenia jedynie o część zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności nieuwzględnienie, że w sprawie dokonano błędnego stanu faktycznego w zakresie pierwotnego odrzucenia sprzeciwu, tj. uznanie, iż sprzeciw został złożony przez podmiot niemający przymiotu strony postępowania. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca przedstawiła argumentację mającą na celu wykazanie zasadności podniesionych w nim zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 173 § 1 p.p.s.a., skargę kasacyjną wnosi się od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 58 § 1 pkt 2-4, art. 161 § 1 oraz art. 220 § 3 p.p.s.a. Przy czym zgodnie art. 175 § 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniem § 2-3. Powyższego przepisu nie stosuje się, jeżeli skargę kasacyjną sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli skargę kasacyjną wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (§ 2 art. 175 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie Sąd I instancji postanowieniem z 24 czerwca 2024 r., odrzucił sprzeciw skarżącej na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 5 kwietnia 2024 r., w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., z uwagi, iż został on wniesiony przez osobę niemającą przymiotu strony postępowania. Mając na uwadze podstawę rozstrzygnięcia ww. postanowienia, jak również treść ww. art. 173 § 1 p.p.s.a., za prawidłowe uznać należy stanowisko Sądu I instancji zawarte w zaskarżonym postanowieniu z 17 lipca 2024 r., iż w przypadku, gdy skarżąca nie zgadzała się z wydanym orzeczeniem z 24 czerwca 2024 r. winna złożyć skargę kasacyjną a nie zażalenie. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca pomimo prawidłowego pouczenia o trybie i terminie wniesienia środka odwoławczego od postanowienia z 24 czerwca 2024 r. w postaci skargi kasacyjnej, złożyła do Sądu pismo zatytułowane "zażalenie". Wprawdzie o charakterze pisma nie decyduje jego nazwa, ale jego treść, jednakże zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w okolicznościach niniejszej sprawy nie można było uznać, że złożony przez skarżącą środek odwoławczy od postanowienia z 24 czerwca 2024 r. stanowił skargę kasacyjną. Pismo to nie spełniało bowiem wymagań stawianych przez ustawodawcę dla tego rodzaju środka zaskarżenia. Zostało ono bowiem sporządzone osobiście przez skarżącą, która – co nie zostało przez nią zakwestionowane w zażaleniu – nie jest jedną z osób wymienionych w art. 175 § 1 lub 2 p.p.s.a. Sporządzenie zaś środka odwoławczego przez samą stronę, nie będącą jednocześnie adwokatem, radcą prawnym, sędzią, prokuratorem, notariuszem, radcą Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej albo profesorem lub doktorem habilitowanym nauk prawnych oznacza, że nie został spełniony warunek z art. 175 p.p.s.a. Skarżąca nie miała wymaganej ustawowo tzw. zdolności postulacyjnej do sporządzenia przedmiotowej skargi kasacyjnej, co stanowi formalny warunek wniesienia środka zaskarżenia od odrzuconego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sprzeciwu. Sąd I instancji zasadnie odrzucił zażalenie skarżącej. Postanowienie z 17 lipca 2024 r. uznać należy zatem za prawidłowe. Na marginesie należy wskazać, że zarzuty zawarte w rozpoznawanym zażaleniu dotyczyły de facto zasadności wydania postanowienia z 24 czerwca 2024 r., nie zaś kwestii która była przedmiotem rozważań w postanowieniu z 17 lipca 2024 r. Nie mogły one więc stanowić podstawy do uchylenia postanowienia Sądu z 17 lipca 2024 r. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. wyjaśnić należy, że Sąd I instancji, z uwagi iż odrzucił zażalenie skarżącej, nie miał podstaw do odniesienia się do zarzutów podważających zasadność wydania postanowienia z 24 czerwca 2024 r. Kwestia zasadności odrzucenia sprzeciwu w postanowieniu z 24 czerwca 2024 r. mogłaby być przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w przypadku złożenia przez skarżącą prawidłowego od niego środka zaskarżenia, tj. skargi kasacyjnej spełniającej wymogi, o których mowa m.in. w art. 175 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., zażalenie oddalił.