II OZ 574/16

Dnia 7 czerwca 2016 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. M. i W. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 308/16 oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w sprawie ze skargi B. M. i W. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie, 2. wstrzymać wykonanie decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], znak: [...] oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], znak [...].

Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 308/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej ŁWINB) z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej PINB) w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w sprawie ze skargi B. M. i W. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej GINB) z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu postanowienia sąd I instancji wskazał, że B. M. i W. M. wnieśli do WSA w Warszawie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ŁWINB z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] oraz decyzji PINB w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] dotyczące nakazu rozbiórki schodów wejściowych oraz podjazdu dla wózków towarowych do sklepu wielobranżowego zlokalizowanego w [...]. W niniejszej sprawie zaskarżona została natomiast decyzja GINB z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] utrzymująca w mocy inną decyzję tego organu w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji ŁWINB z dnia [...] grudnia 2011 r. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazali, że wykonanie rozbiórki schodów wejściowych oraz podjazdu dla wózków towarowych spowoduje powstanie utrudnień w prowadzeniu sklepu (utrudniony lub niemożliwy dostęp do sklepu) lub nawet zamknięcia sklepu, utratę źródła dochodu, co zdaniem skarżących wypełnia przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Rozbiórka schodów wiązałaby się także ze znaczną szkodą dla interesu społecznego (zwolnienie pracowników). Wskazano także na znaczne koszty rozbiórki i utrudnienia w ewentualnej ich odbudowie. Wskazując na powyższe sąd I instancji stwierdził, że celem postępowania dotyczącego nakazu rozbiórki jest w szczególności usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w pracach budowlanych i nałożenie obowiązku określonego postępowania w sytuacji naruszenia przepisów prawa podczas prowadzenia budowy. Tymczasem w zaskarżonej decyzji organ tej kwestii w ogóle nie badał, poprzestając na ocenie ewentualnych przeszkód o charakterze formalnym (istnienie przesłanek stwierdzenia nieważności). Brak było zatem – w ocenie tegoż sądu - tożsamości spraw w znaczeniu materialnym, co uzasadniało stwierdzenie, że decyzje ŁWINB z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz PINB w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r. nie mogły być uznane za wydane w granicach niniejszej sprawy, co tym samym wykluczało zastosowanie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej Ppsa) w analizowanym przypadku. W zażaleniu B. M. i W. M. zarzucili ww. postanowieniu sądu I instancji naruszenie: 1. art. 61 § 3 Ppsa poprzez oddalenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji rozbiórkowych, w sytuacji gdy istniały przesłanki do wstrzymania ich wykonania; 2. art. 170 Ppsa, gdyż NSA w postanowieniu z dnia 18 marca 2014 r. o sygn. akt II OSK 2793/13 uznał sprawy dotyczące schodów prowadzone w trybie zwykłym i nadzwyczajnym za tożsame i wstrzymał ich wykonanie, zaś WSA w Warszawie w zaskarżonym postanowieniu dokonał przeciwnych ustaleń, nie respektując tym samym orzeczenia NSA. Mając na uwadze powyższe żalący wnoszą o: 1. uchylenie postanowienia WSA w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2016 r. w całości, 2. wstrzymanie wykonania decyzji ŁWINB z dnia [...] grudnia 2011 r. oraz PINB w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r., 3. wstrzymanie wykonania decyzji GINB z dnia [...] grudnia 2015 r., 4. zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania wg norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 Ppsa po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W przedmiotowej sprawie za usprawiedliwiony należy uznać zarzut związany z dokonaniem przez sąd I instancji odmiennych rozważań i nierespektowaniem ustaleń dokonanych przez NSA w postanowieniu z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2793/13, w którym to Sąd ten wstrzymał wykonanie decyzji ŁWINB z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], znak: [...] oraz decyzji PINB w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], znak [...]. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w dniu 18 marca 2014 r. możliwe było wstrzymanie wykonania rozstrzygnięć wydanych w trybie zwykłym, w przypadku wniesienia skargi dotyczącej aktu wydanego w trybie nadzwyczajnym, tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie w trybie stwierdzenia nieważności, a co do oceny zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania wskazanych we wniosku decyzji organów nadzoru budowlanego dot. nakazu rozbiórki wykonanych nowych schodów wejściowych stwierdził, że te przesłanki zostały w niniejszej sprawie spełnione. W takiej sytuacji należy uznać, że pomijając stanowisko z postanowienia NSA z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2793/13, sąd I instancji naruszył art. 170 Ppsa. W ocenie Sądu usprawiedliwiony jest również zarzut dot. naruszenia art. 61 § 3 Ppsa poprzez oddalenie wniosku o wstrzymania wykonania decyzji rozbiórkowych, w sytuacji gdy zaistniały przesłanki do ich wstrzymania. Jak słusznie bowiem stwierdził NSA w postanowieniu z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2793/13 w sprawie zasadnicze znaczenie ma bowiem okoliczność, że decyzja ŁWINB z dnia [...] grudnia 2011 r. utrzymująca w mocy decyzję PINB w Kutnie z dnia [...] sierpnia 2011 r. nakłada obowiązek rozbiórki wykonanych nowych schodów wejściowych w miejscu istniejących i samowolnie wykonanego podjazdu dla wózków towarowych do sklepu. Rozbiórka jedynych schodów i podjazdu prowadzących do sklepu, którego własnością są skarżący, sama przez się wiązać się musi z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 188 w związku z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, postanowił jak w sentencji.