II OZ 547/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 września 2025 r., sygn. akt II SA/Kr 1014/24 o odrzuceniu zażaleń D. B. i M. B. w sprawie ze skargi M. B. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia 31 maja 2024 r. nr 488/2024 w przedmiocie nakazu wstrzymania robót budowlanych postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z 5 września 2025 r. o sygn. II SA/Kr 1014/24 odrzucił zażalenia D. B. (dalej "uczestnik postępowania") i M. B. na postanowienie Sądu z 5 maja 2025 r., którym odrzucono skargę M. B. (dalej "skarżący") na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z 31 maja 2024 r. nr 488/2024 w przedmiocie nakazu wstrzymania robót budowlanych. Sąd podał, że odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony uczestnikowi postępowania 16 maja 2025 r., a skarżącemu 27 maja 2025 r. Termin do wniesienia zażalenia upływał im zatem odpowiednio 23 maja 2025 r. oraz 3 czerwca 2025 r. Wskazano, że zarówno uczestnik postępowania, jak i skarżący wnieśli swoje zażalenia w ostatnim dniu przewidzianego do tego terminu, jednak oboje złożyli je do Urzędu Miasta N., który następnie przekazał je do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta N., a więc do organu I instancji. Wobec tego Sąd wyjaśnił, że zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wnosi się za pośrednictwem tego Sądu o czym zarówno skarżący jak i uczestnik postępowania zostali pouczeni w pkt 1 pism z 7 maja 2025 r. doręczonych im wraz z zaskarżonym postanowieniem. Następnie Sąd stwierdził, że wniesienie zażalenia za pośrednictwem niewłaściwego organu administracji publicznej lub do niewłaściwego sądu administracyjnego, organ ten lub sąd przekazuje sprawę właściwemu organowi lub właściwemu sądowi, a na ocenę zachowania terminu do wniesienia zażalenia wpływ ma data nadania zażalenia na adres właściwego organu lub właściwego sądu. W niniejszej sprawie natomiast zażalenie uczestnika postępowania organ I instancji przesłał 2 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego), a zażalenie skarżącego 11 czerwca 2025 r. W ocenie Sądu oba zażalenia zostały więc wniesione z uchybieniem terminu. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie, a także podnosząc błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż braki nie zostały uzupełnione w terminie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie. W myśl art. 194 § 2 p.p.s.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia. Stosownie zaś do art. 177 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie wnosi się do sądu, który wydał zaskarżone postanowienie. Jak trafnie stwierdził Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, z akt sprawy wynika, że odpis postanowienia WSA z 5 maja 2025 r., wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o przysługującym od niego zażaleniu, został doręczony skarżącemu 27 maja 2025 r. (k. 79 akt sądowych) oraz uczestnikowi postępowania 16 maja 2025 r. (k. 80 akt sądowych). Jak wynika z zawartego w punkcie 1 pouczenia, zamieszczonego w piśmie z 7 maja 2025 r., przy którym Sąd I instancji doręczał skarżącemu oraz uczestnikowi postępowania odpis postanowienia, "na postanowienie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia, za pośrednictwem tutejszego Sądu (...)". Należy zatem stwierdzić, że zarówno skarżący jak i uczestnik postępowania w sposób prawidłowy zostali pouczeni o trybie i terminie wniesienia zażalenia na postanowienie WSA. Z kolei z akt sprawy wynika, że skarżący i uczestnik postępowania zażalenie na postanowienie Sądu I instancji z 5 maja 2025 r. wprawdzie wnieśli w przewidzianym do tego terminie ustawowym 7 dni od dnia doręczenia im odpisu postanowienia, jednakże czynność tę dokonali w sposób niezgodny z pouczeniem. Środek zaskarżenia został bowiem złożony osobiście przez uczestnika postępowania 23 maja 2025 r. (data prezentaty, k. 74 akt sądowych), a w przypadku skarżącego 3 czerwca 2025 r. (data prezentaty, k. 86 akt sądowych), w Urzędzie Miasta N., który następnie przekazał sporne pisma do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta N.. W dniu 2 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego, k. 76 akt sądowych) Inspektor przekazał z kolei zażalenie uczestnika postępowania do WSA w Krakowie, natomiast 11 czerwca 2025 r. przesłał zażalenie skarżącego do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który pismem z 23 czerwca 2025 r. (k. 84 akt sądowych) przekazał je do WSA w Krakowie. Tym samym stwierdzić należy, że przekazanie przez organ Sądowi I oraz II instancji wniesionych do Urzędu Miasta N. zażaleń na postanowienie WSA, nastąpiło już po upływie terminu przewidzianego na wniesienie zażalenia. Skoro bowiem odpis postanowienia Sądu, które uczestnik postępowania i skarżący zamierzali zaskarżyć zażaleniami został przez nich odebrany odpowiednio 16 maja 2025 r. oraz 27 maja 2025 r., to koniec 7-dniowego terminu na wniesienie zażalenia na to postanowienie upływał kolejno 23 maja 2025 r. oraz 3 czerwca 2025 r. Nie można zaś uznać za czynność skutecznie dokonaną w terminie, wniesienia zażalenia do NSA na postanowienie WSA, dokonanego za pośrednictwem innego podmiotu niż przewidziany przepisami prawa, tj. za pośrednictwem organu zamiast za pośrednictwem Sądu I instancji. Za prawidłowe należało zatem uznać zaskarżone postanowienie, którym Sąd I instancji odrzucił wniesione zażalenia, uznając je za złożone z uchybieniem terminu. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że WSA w świetle art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. nie miał innej możliwości niż odrzucenie zażalenia, bowiem jego wniesienie do organu zamiast do Sądu I instancji, skutkowało przekazaniem go do WSA przez organ, która to czynność nastąpiła z kolei już po terminie. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.