II OZ 5/18

Dnia 24 stycznia 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 17 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 217/17 o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 217/17 w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji celu publicznego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 17 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 217/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Rzeszowie odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Rz 217/17 oddalającego skargę M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) w Tarnobrzegu z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji celu publicznego. W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 24 lipca 2017 r., sygn. akt II SA/z 217/17 WSA w Rzeszowie stwierdził, że powyższy wyrok jest prawomocny od dnia 22 lipca 2017 r. W dniu 2 października 2017 r. M. P. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o wydanie wyroku wraz z uzasadnieniem. Jednocześnie w piśmie tym zawarł wniosek o wydanie wyroku wraz z uzasadnieniem oraz dołączył dowód wpłaty – 100 zł tytułem opłaty kancelaryjnej. W uzasadnieniu podał, że jako strona powiadomiony został o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 21 czerwca 2017 r. Z względu na stan zdrowia (zaostrzenie objawów choroby) nie mógł uczestniczyć w rozprawie, dlatego złożył wniosek o odroczenie terminu rozprawy – pismo z dnia 16 czerwca 2017 r. O fakcie zaostrzenia objawów choroby poinformował sąd, dołączając stosowne zaświadczenie lekarskie z dnia 12 czerwca 2017 r. Do dnia 27 września 2017 r. nie otrzymał z sądu żadnej odpowiedzi, a w trakcie rozmowy telefonicznej z pracownikiem sekretariatu, odbytej w tym dniu, uzyskał informację, że jego skarga została rozpoznana w dniu 21 czerwca 2017 r., bez uwzględnienia jego prośby. Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji kierując się zasadami doświadczenie zawodowego uznał, że niedochowanie przez skarżącego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie było następstwem okoliczności dla niego niezależnych, lecz było wynikiem niedostatecznej dbałości i staranności w prowadzeniu własnych spraw. Skarżący miał świadomość, że termin rozprawy wyznaczony został na dzień 21 czerwca 2017 r., skarżący aż do dnia 27 września 2017 r. zwlekał z podjęciem działań w celu ustalenia na jakim etapie jest postępowanie sądowe zainicjowane złożoną przez niego skargą. Dalej sąd wojewódzki wskazał, że z zalegającego w aktach sądowych protokołu rozprawy, która odbyła się w dniu 21 czerwca 2017 r. wynika, że tenże sąd rozpoznawał wniosek skarżącego o odroczenie terminu rozprawy i postanowieniem z tej samej daty postanowił go nie uwzględnić. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. P., wnosząc o jego uchylenie i wydanie mu wyroku z dnia 21 czerwca 2017 r. wraz z uzasadnieniem. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podniósł, że z powodu zaostrzenia objawów chorobowych nie mógł wziąć udziału w rozprawie sądowej w dniu 21 czerwca 2017 r., o czym poinformował sąd we wniosku o odroczenie terminu rozprawy. W jego ocenie sąd wydając postanowienie w sprawie wpadkowej, pomimo że nie podlegało ono zaskarżeniu, powinien poinformować stronę o treści tego postanowienia, gdyż sąd ten wiedział, iż strony nie będzie na rozprawie z powodu choroby. W odpowiedzi uczestnika postępowania – [...] na w/w zażalenie wniesiono o jego oddalenie. Zdaniem uczestnika nieodroczenie przez sąd terminu rozprawy nie stanowiło przeszkody uniemożliwiającej skarżącemu złożenie wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Co więcej – skarżący w takiej sytuacji winien dochować staranności w ustaleniu czy jego wniosek został uwzględniony przez sąd i czy rozprawa została odroczona. Informacje takie skarżący mógł uzyskać drogą telefoniczną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 – "Ppsa"), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien, więc powoływać okoliczności wskazujące na brak winy strony w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być przy tym oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Z brakiem winy mamy, bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności z powodu, których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. W rozpoznawanej sprawie sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że skarżący nie uprawdopodobnił braku swej winy w uchybieniu terminu, bowiem nie wskazał na żadne niezawinione swoje działania w tym zakresie, które świadczyłyby o zachowaniu wymaganej przez niego minimalnej staranności. Słusznie przy tym podkreślał WSA w Rzeszowie fakt trzymiesięcznej bierności skarżącego oraz możliwość zwrócenia się przez skarżącego do sądu o informację o stanie sprawy. Odnośnie argumentacji zażalenia, stwierdzić trzeba, że prawidłowość oddalenia wniosku o odroczenie rozprawy nie mogła zostać zbadana w niniejszym postępowaniu. Zwrócić jednak przy tym należy uwagę skarżącemu, że samo złożenie wniosku o odroczenie rozprawy nie powoduje jej "automatycznego" odroczenia. Wniosek taki podlega bowiem ocenie sądu, który może go oddalić, tak jak to zresztą miało miejsce w niniejszej sprawie. Dlatego też skarżący, na którym spoczywa obowiązek zachowania należytej staranności i dbałości w prowadzeniu własnej sprawy sądowej, powinien dowiedzieć się jak jego wniosek został rozpoznany. W tym celu wystarczyło zadzwonić do Wydziału Informacji Sądowej WSA w Rzeszowie. Odnośnie chorób, na które cierpi skarżący, to z ich opisu nie wynika, aby uniemożliwiały one telefoniczne dowiedzenie się, czy rozprawa sądowa została odroczona. Ponadto w zawiadomieniu o terminie rozprawy skarżący został poinformowany, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia w sprawach, w których skargę oddalono należy złożyć w ciągu siedmiu dni od ogłoszenia wyroku, tym bardziej więc, celem zabezpieczenia się przed upływem tego terminu, powinien dowiedzieć się o wynik rozpoznania jego wniosku o odroczenie rozprawy. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.