II OZ 460/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Chlebny po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 7 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 693/22 o odrzuceniu skargi P. T. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 lipca 2022 r. nr 758/2022 w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanawia: oddalić zażalenie.

P. T. (dalej: skarżący), w piśmie z 20 sierpnia 2022 r., wniósł skargę na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 26 lipca 2022 r. w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Zarządzeniami z 7 i 8 lutego 2023 r. Przewodniczący Wydziału II wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych i fiskalnych skargi, w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi poprzez podanie numeru PESEL oraz uiszczenie wpisu od skargi w kwocie 500 zł. Wezwania doręczono skarżącemu 10 lutego 2023 r. Skarżący, 10 lutego 2023 r., uiścił wpis od skargi, ale nie wskazał numeru PESEL. Postanowieniem z 7 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Wr 693/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (dalej: Sąd pierwszej instancji) odrzucił skargę skarżącego i zwrócił kwotę 500 zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., ponieważ skarżący nie uzupełnił jej braków formalnych. Skarżący, w piśmie z 20 kwietnia 2023 r., złożonym w terminie do wniesienia zażalenia na powyższe postanowienie, wniósł o przywrócenie terminu do wskazania numeru PESEL oraz o "zmianę postanowienia o odrzuceniu skargi i rozpoznanie jej". W uzasadnieniu skarżący wskazał na przyczyny uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Zarządzeniem z 26 kwietnia 2023 r., Przewodniczący Wydziału II wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych pisma z 20 kwietnia 2023 r. poprzez nadesłanie oświadczenia, czy pismo to należy potraktować również jako zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji z 7 kwietnia 2023 r., w terminie siedmiu dni, pod rygorem potraktowania go jedynie jako wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Skarżący, w piśmie z 15 maja 2023 r., zachowując wyznaczony termin, oświadczył, że jego pismo z 20 kwietnia 2023 r. należy traktować zarówno jako wniosek o przywrócenie terminu, jak też zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji z 7 kwietnia 2023 r. Zarządzeniem z 29 maja 2023 r. Przewodniczący Wydziału II zarejestrował zażalenie skarżącego na postanowienie z 7 kwietnia 2023 r., a w pkt 3 zarządził przekazanie sprawy sędziemu sprawozdawcy po rozpoznaniu zażalenia w celu rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 2. Na wstępie wskazać trzeba, że w sprawie skarżący, jednocześnie, złożył zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi oraz wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Kolizja środków prawnych, składanych na podstawie art. 87 § 1 p.p.s.a. (wniosek o przywrócenie terminu) i art. 194 § 1 pkt 1a p.p.s.a. (zażalenie na odrzucenie skargi), wynika z tego, że wykluczają się one wzajemnie. Przywrócenie terminu do dokonania danej czynności procesowej możliwe jest dopiero wtedy, gdy czynność ta nie została w terminie dokonana lub była bezskuteczna, ponieważ termin na jej wykonanie upłynął. W takiej sytuacji, wniosek o przywrócenie terminu, złożony na podstawie art. 87 § 1 p.p.s.a., podlega rozpoznaniu po uprawomocnieniu się orzeczenia stwierdzającego uchybienie terminu do dokonania czynności procesowej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2017 r., sygn. akt II OZ 449/17, LEX nr 2355043 i przywołane tam orzecznictwo, a także postanowienia tego Sądu z 23 marca 2017 r., sygn. akt II GZ 207/17, LEX nr 2254179, z 19 października 2016 r., II OZ 1159/16, LEX nr 2169379, z 15 czerwca 2016 r., sygn. akt II GZ 603/16, LEX nr 2083356, z 26 maja 2022 r., sygn. akt II OZ 303/22, dostępne w CBOIS). Prawidłowo zatem Sąd pierwszej instancji najpierw nadał bieg zażaleniu skarżącego. 3. Na podstawie art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. pismo strony, gdy jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązana do jego posiadania albo posiada go, nie mając takiego obowiązku. Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 49 § 1 p.p.s.a.). Należy podkreślić, że niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd (uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22, LEX nr 3577661). Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. 4. Jak wynika z akt sprawy skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych (PESEL) i fiskalnych skargi zarządzeniami z 7 i 8 lutego 2023 r., doręczonymi mu 10 lutego 2023 r. Zachowując siedmiodniowy termin, 10 lutego 2023 r. skarżący uiścił wpis od skargi, ale nie wskazał numeru PESEL. W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji, zaskarżonym postanowieniem, zasadnie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. 5. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.