II OZ 437/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 11 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. sp. z o.o. z siedzibą w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 maja 2024 r. sygn. akt II SA/Bd 300/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi B. sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 9 lutego 2024 r., nr SKO-4215/1/2024 w przedmiocie opłaty planistycznej postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 29 maja 2024 r. sygn. akt II SA/Bd 300/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę B. sp. z o.o. (dalej "skarżąca", "spółka") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy (dalej "SKO") z dnia 9 lutego 2024 r., w przedmiocie opłaty planistycznej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 23 kwietnia 2024 r., wezwano pełnomocnika skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia, poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 8 maja 2024 r. W zakreślonym przez Sąd terminie pełnomocnik skarżącej nadesłał odpis pełnomocnictwa szczególnego do zastępstwa prawnego udzielonego dnia 9 maja 2024 r. Pełnomocnik nie przedłożył dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony, tj. odpisu KRS. W ocenie Sądu złożenie pełnomocnictwa – bez wykazania stosownym dokumentem, że udzieliła go osoba umocowana do reprezentowania strony – nie wypełnia warunków formalnych umożliwiających nadanie skardze prawidłowego biegu, a umocowanie do dokonywania czynności w imieniu strony musi istnieć w dniu dokonywania tej czynności. W przypadku złożenia pisma (skargi) do sądu administracyjnego przez pełnomocnika osoby prawnej ma on obowiązek dołączyć do akt sprawy nie tylko pełnomocnictwo, ale także dokument stwierdzający umocowanie do reprezentacji strony przez osobę, która udzieliła pełnomocnictwa. W tym stanie rzeczy stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz.U.2023.1634 ze zm.; dalej p.p.s.a.) skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie, należało odrzucić. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia: 1. art. 49 § 1 p.p.s.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niepełne, niejednoznaczne i wprowadzające w błąd sformułowania treści wezwania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 kwietnia 2024 r. do uzupełnienia braków formalnych skargi skarżącego z dnia 14 marca 2024 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 9 lutego 2024 r., w szczególności niewskazanie uzupełnienia jakich konkretnie braków Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy żąda; 2. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. art. 15 § 1, art. 16 i art. 17 § 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.jedn. Dz. U. z 1997 r. Nr 121, poz. 769 z późn. zm.; dalej: u.k.r.s.), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na odrzuceniu skargi skarżącego z dnia 14 marca 2024 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 9 lutego 2004 r., ze względu na rzekome niewykonanie przez stronę wezwania do uzupełnienia braku formalnego w postaci przedłożenia odpisu z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego mimo, iż zgodnie z wyżej przytoczonymi przepisami domniemywa się, iż dane wpisane do rejestru są prawdziwe i nikt nie może powoływać się na nieznajomość opublikowanych w Monitorze Sądowym i Gospodarczym wpisów w rejestrze; 3. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 49 § 1 p.p.s.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez jego niewłaściwe polegające na odrzuceniu skargi skarżącego z dnia 14 marca 2024 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 9 lutego 2004 r., z uwagi na rzekome niewykonanie zobowiązania do uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez nienadesłanie odpisu KRS, podczas gdy skarżąca otrzymała jedynie wezwanie do złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej, któremu to zobowiązaniu zadośćuczyniła. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Wskazać należy, że stosownie do art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że skutkiem nie uzupełnienia braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie, jest jej odrzucenie. Z art. 29 p.p.s.a. wynika, że przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Z przepisów tych wynika zatem, że pełnomocnik wnoszący skargę obowiązany jest dołączyć do niej zarówno dokument pełnomocnictwa, jak i dokument, z którego będzie wynikał podmiot umocowany w osobie prawnej lub spółce do udzielania pełnomocnictwa. Pogląd, że zaniechanie przedłożenia dokumentu, stwierdzającego umocowanie do reprezentowania jednostki organizacyjnej mającej zdolność sądową stanowi brak formalny jest ogólnie przyjęty w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. postanowienie NSA z 17 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OZ 343/19). Niewykonanie w terminie nałożonego przez sąd obowiązku przedstawienia dokumentu powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że przez pojęcie pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym rozumieć należy całościowo komplet dokumentów niezbędnych do wykazania umocowania pełnomocnika do działania za mocodawcę (zob. m.in. wyroki NSA: z 9 lutego 2005 r., sygn. akt GSK 1337/04; z 22 kwietnia 2005 r., sygn. akt I FSK 1675/04; z 20 kwietnia 2006 r., sygn. akt II FSK 581/05; z 25 września 2019 r. sygn. akt II OSK 2637/17; oraz postanowienia NSA: z 18 października 2007 r., sygn. akt I OSK 1499/07; z 9 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 919/09; z 5 października 2010 r., sygn. akt I FSK 1148/10; z 21 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 1266/11; z 12 września 2013 r., sygn. akt I FZ 371/13; z 17 listopada 2014 r., sygn. akt I FSK 1505/14; z 6 października 2016 r., sygn. akt II OZ 882/16; dostęp: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/; dalej: CBOSA; zob. też M. Niezgódka-Medek, [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 6, Warszawa 2016, s. 221-223). Co również istotne, choć dane z rejestru KRS są faktami powszechnie znanymi, albowiem są one jawne i powszechnie dostępne, to obowiązek wykazania umocowania do działania w imieniu osób prawnych, tj. przedłożenia sądowi odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS, spoczywa na stronie skarżącej. Rolą sądu nie jest bowiem wyręczanie strony w zakresie wykazania istnienia umocowania do jej reprezentacji przed sądem administracyjnym (por. postanowienia NSA: 16 lipca 2019 r., sygn. akt I FZ 155/19; z 9 maja 2018 r., sygn. akt II GZ 156/18; z 23 października 2015 r., sygn. akt II OSK 2456/15; dostęp – CBOSA). Powyższego stanowiska, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zmienia okoliczność, że zgodnie z art. 4 ust. 4aa ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2018 r. poz. 986 ze zm.) pobrane samodzielnie wydruki komputerowe aktualnych i pełnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru mają moc zrównaną z mocą dokumentów wydawanych przez Centralną Informację, tj. odpisów, wyciągów i zaświadczeń oraz udzielanych informacji z Rejestru. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko wyrażone w ww. orzeczeniach, uznając, że niedołączenie do dokumentu pełnomocnictwa odpisu z rejestru przedsiębiorców KRS stanowi brak formalny skargi, zaś jego nieuzupełnienie w zakreślonym w wezwaniu terminie, obliguje Sąd do odrzucenia skargi na mocy art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Brzmienie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. nie pozwala sądowi na jakikolwiek luz decyzyjny w zakresie podjętego rozstrzygnięcia. Tym samym niepodporządkowanie się pełnomocnika spółki do obowiązku usunięcia wskazanych przez Sąd braków formalnych w zakreślonym terminie obligowało Sąd pierwszej instancji do odrzucenia skargi, co też zasadnie uczynił. Na marginesie należy wskazać, że Sąd wezwał do wykonania zobowiązania profesjonalnego pełnomocnika, który powinien być świadomy sposobu w jaki należy wykazać sposób do reprezentacji podmiotu bez stosownego pouczenia w tym zakresie. Pełnomocnik nie może zatem skutecznie powoływać się na niejasne wezwanie w tak fundamentalnej kwestii. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oddalił wniesione zażalenie.