II OZ 417/24

Dnia 27 sierpnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. M. i M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 419/24 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi I. M. i M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 15 lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia o zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z 28 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Gd 419/24, odrzucił, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., skargę I. M. i M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 15 lutego 2024 r. w przedmiocie wydania zaświadczenia o zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjmując, że skarżący mimo wezwania nie usunęli w terminie siedmiu dni braków formalnych skargi, polegających na podaniu numerów PESEL. Skarżący na to postanowienie wnieśli zażalenie, twierdząc, że "(w)śród wielu kartek papieru (...) przeoczyli zobowiązanie do poinformowania o ich numerze pesel". Zaznaczyli, że uzupełnili w terminie brak fiskalny skargi, natomiast numery PESEL podali w piśmie procesowym z 13 maja 2024 r., co w ich ocenie oznacza, że spełnili "wszystkie zobowiązania na nich nałożone". W związku z powyższym wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie jest zasadne. Skarżący w zażaleniu nie zakwestionowali stanowiska Sądu pierwszej instancji, że mimo wezwania nie uzupełnili w terminie braku formalnego skargi, tj. nie podali numerów PESEL. Z uwagi zatem, że ustalenia Sądu pierwszej instancji w tym zakresie wynikają z akt sądowych, NSA uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. W zażaleniu skarżący stwierdzili natomiast, że podając numery PESEL w piśmie procesowym z 13 maja 2024 r. uczynili zadość wezwaniu Sądu do uzupełnienia braków formalnych skargi. W związku z tym wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935), pismo powinno zawierać w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie, numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. W niniejszej sprawie pierwszym pismem procesowym skarżących wniesionym do Sądu była skarga, co oznacza, że skarżący byli zobowiązani do podania w niej numerów PESEL. Bezspornym jest, że tego wymogu nie spełnili. Wobec tego zasadnie zostali wezwani do usunięcia braku formalnego skargi przez podanie numerów PESEL w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wskazany w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych skargi siedmiodniowy termin wynika z przepisów prawa, a konkretnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. Za bezpodstawne należy zatem uznać przekonanie skarżących, że brak formalny skargi w postaci podania numerów PESEL, mógł zostać przez nich uzupełniony w późniejszym terminie. Termin siedmiodniowy przewidziany na uzupełnienie braków formalnych skargi jest terminem ustawowym i sąd nie jest uprawniony do modyfikacji jego długości. Ponadto, stosownie do art. 85 p.p.s.a., czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Skoro zatem przekroczenie terminu nastąpiło wskutek nieprawidłowo dokonanej czynności związanej ze złożeniem pisma po terminie, czego skarżący nie kwestionują, to Sąd pierwszej instancji miał obowiązek odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. NSA miał także na uwadze, że obowiązek podania numeru PESEL w pierwszym piśmie procesowym nie jest nadmiernym ciężarem dla stron postępowania. Ponadto ewentualne błędy polegające na tym, że numer ten nie zostanie podany, są korygowane przez wezwanie do jego podania. Takie wezwanie miało miejsce w rozpoznawanej sprawie, ale nie zostało wykonane w terminie. Wyjaśnić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych występowały w przeszłości rozbieżności co do uznania numeru PESEL jako braku formalnego, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., w związku z czym NSA podjął uchwałę, zgodnie z którą niezachowanie określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd (zob. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22). Wskazana uchwała dotyczyła wprawdzie sytuacji, gdy numeru PESEL znajdował się w aktach administracyjnych, jednakże ma ona także zastosowanie w niniejszej sprawie, albowiem normuje ona ogólną zasadę. W przypadku, gdy skarżąca złożyła do Sądu pierwszej instancji pierwsze pismo w sprawie (skargę) i nie podała w nim swojego numeru PESEL, Sąd był zobowiązany wezwać skarżącą do uzupełnienia tego braku formalnego skargi, a w przypadku jego nieuzupełnienia, skargę odrzucić. Podnoszona w zażaleniu okoliczność ewentualnego przeoczenia wezwania do nadesłania numerów PESEL, pozostaje bez wpływu na prawidłowość podjętego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia. Zostanie natomiast oceniona w odrębnym postępowaniu z wniosku skarżących o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci podania numerów PESEL. W tym stanie sprawy NSA uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a wniesione na nie zażalenie niezasadne, co skutkuje jego oddaleniem na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.