II OZ 406/26

Dnia 22 kwietnia 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Robert Sawuła, , , po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.P. i R.P. oraz D.K. i D.K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2025 r., VII SA/Wa 1032/25 o wezwaniu K.P. i D.K. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi K.P. i D.K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 marca 2025 r. Nr 217/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: 1. oddalić zażalenie K.P. i D.K., 2. odrzucić zażalenie D.K. i R.P.

K.P. i D.K. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (dalej: WSA) w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (MWINB) z 5 marca 2025 r. Nr 217/2025 w przedmiocie nakazu rozbiórki. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z 13 maja 2025 r. wezwano K.P. i D.K. do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi na ww. decyzję MWINB w kwocie 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2021, poz. 535 ze zm., rozp. RM 2003). K.P. i R.P. oraz D.K. i D.K. wnieśli zażalenie na ww. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII. W uzasadnieniu zawarto argumentację odnoszącą się do problemów finansowych, do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji MWINB oraz wnioskując o zawieszenie postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie skarżących nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Z kolei zażalenie wniesione przez D.K. i R.P. podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 Ppsa (Dz. U. 2026, poz. 143) od skargi pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Stosownie do treści art. 220 § 3 Ppsa skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. Stosownie zaś do § 2 ust. 3 pkt 1 rozp. RM 2003 wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury – 500 zł. Skoro przedmiotem skargi w niniejszej sprawie wniesionej przez obie skarżące jest decyzja organu nadzoru budowlanego dotycząca rozbiórki obiektu budowlanego, skarżące zasadnie zostały wezwane do uiszczenia solidarnie należnego wpisu, którego wysokość ustalona została zgodnie z obowiązującymi przepisami. Ponadto za prawidłową należy uznać podstawę prawną wezwania do uiszczenia żądanego wpisu od skargi, termin wykonania obowiązku i konsekwencje nieuiszczenia opłaty sądowej. Na ocenę prawidłowości zaskarżonego zarządzenia nie mogły mieć wpływu argumenty zażaleń odwołujące się do sytuacji finansowej skarżących. Na obecnym etapie postępowania badaniu podlega zarządzenie o wezwanie do uiszczenia wpisu oceniane wyłącznie pod względem legalności. Podnoszone przez skarżące względy możliwości płatniczych będą natomiast brane pod uwagę w toku postępowań incydentalnych w zakresie prawa pomocy zainicjowanych wnioskami zawartymi w zażaleniach, co pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość kwestionowanego rozstrzygnięcia. Zdarzeniem, które zwalnia stronę od obowiązku uiszczenia wpisu jest złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i ewentualne zakończenie postępowania w przedmiocie prawa pomocy w sposób korzystny dla strony skarżącej. W niniejszej sprawie wnioski takie zostały złożone wraz z zażaleniami i zostaną rozpatrzone w odrębnym postępowaniu. Jednakże okoliczność ta nie czyni wadliwym zaskarżonego zarządzenia. W związku z powyższym zażalenia skarżących należało oddalić. Odnosząc się zaś do zażaleń wniesionych przez D.K. i R.P. wskazać należy, że zgodnie z art. 194 § 1 Ppsa zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienia enumeratywnie wymienione w tym przepisie. Na podstawie art. 198 Ppsa przepis ten ma zastosowanie także do zarządzeń przewodniczącego, jeżeli ustawa przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie natomiast z art. 227 § 1 Ppsa zażalenie przysługuje na zarządzenie przewodniczącego oraz postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie kosztów sądowych, jeżeli strona nie składa środka odwoławczego co do istoty sprawy. Zgodnie zaś z art. 197 § 2 Ppsa do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 Ppsa przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Niedopuszczalność może natomiast wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresatów takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie skarżące. Tym samym zażalenia złożone w niniejszej sprawie przez D.K. i R.P. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie z 13 maja 2025 r. wzywające skarżące do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi są niedopuszczalne i podlegają odrzuceniu, ponieważ osoby te nie były adresatami tego zarządzenia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w punkcie 1. W punkcie 2. postanowienia orzeczono na podstawie art. 178 w związku z art. 197 § 2 Ppsa.