II OZ 336/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.W. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 maja 2023 r. sygn. akt IV SA/Po 292/23 w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi M. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 6 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem z dnia 9 maja 2023 r., sygn. akt IV SA/Po 292/23, Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wezwał M. W. do uiszczenia wpisu sądowego od jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 6 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania – w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Zażaleniem M. W. zaskarżył powyższe zarządzenie "w trybie art. 68 artykułu Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i Karty praw podstawowych UE". W zażaleniu podniesiono m.in., że ustawa zasadnicza nie przewiduje żadnych opłat, dlatego też nie można powoływać się na żaden przepis niższej rangi i żądać opłat sądowych w tej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej: p.p.s.a.), strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stosownie natomiast do treści art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zastosował w sposób prawidłowy powyższe przepisy – wezwał wnoszącego skargę do uiszczenia od niej wpisu sądowego. Prawidłowo także została określona wysokość należnego wpisu. Stosownie bowiem do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 535), wpis stały w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym – bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności - wynosi 100 zł. Przedmiot niniejszej skargi stanowi natomiast postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 6 lutego 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Kiszkowo z 23 grudnia 2021 r. znak [...]. Zaskarżone zarządzenie nie narusza więc przepisów obowiązującego prawa. Jednocześnie podnieść wypada w kontekście zarzucanego Sądowi pierwszej instancji przez skarżącego naruszenia przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, że w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II GPS 2/10, stwierdzono, że samo wprowadzenie obowiązku ponoszenia przez strony opłat sądowych i wydatków nie jest sprzeczne z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, jednakże pod warunkiem że stworzony zostanie odpowiedni system środków zapewniających korzystanie z prawa do sądu osobom, które nie są w stanie, z uwagi na sytuację materialną, ponieść tych opłat lub kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Do środków takich należy instytucja zwolnienia od kosztów sądowych będąca elementem prawa pomocy, uregulowana w rozdziale 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z której w przedmiotowej sprawie skarżący jednak nie skorzystał. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 oraz art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.