II OZ 274/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 8 marca 2023 r. sygn. akt II SA/Lu 182/23 o odrzuceniu skargi K. M. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 grudnia 2022 r. znak: ZOA-VII.7721.2.2021 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 8 marca sygn. akt I SA/Lu 182/23 odrzucił skargę K. M. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 grudnia 2022 r. znak: ZOA-VII.7721.2.2021 w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona K. M. w dniu 30 grudnia 2022 r. Skarga została złożona osobiście w biurze Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Lublinie w dniu 31 stycznia 2023 r., a zatem jeden dzień po upływie ustawowego terminu do jej wniesienia, który upływał z dniem 30 stycznia 2023 r. W zawiązku z tym, że skarga została wniesiona po upływie ustawowego terminu, Sąd odrzucił ja na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259; dalej: p.p.s.a.). W zażaleniu na powyższe orzeczenie K. M. wskazał, że Sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę siły wyższej panującej w dniu 30 stycznia 2023 r., tj. w ostatnim dniu na wniesienie skargi. Skarżący wyjaśnił, że z uwagi panujące zawieje i zamiecie śnieżne obawiał się jechać samochodem. Jednocześnie załączył orzeczenie komisji lekarskiej poświadczające, że ze względu na swój stan zdrowia został zaliczony do grupy pierwszej inwalidów z ogólnego stanu zdrowia. Wskazał też, że do skargi załączył pismo przewodnie z 31 stycznia 2023 r., zawierające wyjaśnienie, dlaczego nie mógł złożyć skargi w ostatnim dniu terminu. Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o przywrócenie terminu rozpatrzenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 i art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że zaskarżona decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o trybie i terminie jej zaskarżenia. Decyzja została doręczona stronie 30 grudnia 2022 r., tym samym przewidziany prawem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upłynął z dniem 30 stycznia 2023 r. K. M. złożył skargę osobiście w urzędzie organu drugiej instancji w dniu 31 stycznia 2023 r. Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że skarga została złożona dzień po upływie ustawowego terminu do jej wniesienia, a to obligowało Sąd do odrzucenia skargi. Zaskarżone postanowienie jest zatem zgodne z prawem. Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że kontrolując zaskarżone postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł uwzględnić podnoszonych w zażaleniu wyjaśnień skarżącego. Orzekając o odrzuceniu skargi sąd administracyjny bada bowiem wyłącznie kwestię zachowania ustawowego terminu wniesienia skargi (w tym m.in. prawidłowość doręczenia zaskarżonego aktu). Poza granicami rozstrzygnięcia w tym przedmiocie pozostają natomiast okoliczności stanowiące przyczyny wniesienia skargi po upływie terminu. Niezależnie od powyższego przyznać należy rację skarżącemu co do tego, że Sąd pierwszej instancji pominął fakt złożenia przez skarżącego, wraz ze skargą, pisma przewodniego z dnia 31 stycznia 2023 r. W piśmie tym, adresowanym do Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, skarżący wskazuje, że składa skargę w trzech egzemplarzach. Wyjaśnił ponadto: "Skargę miałem gotową w dniu 30 stycznia 2023 r. ze względu na panujące zawieje i zamiecie oraz śliskość dróg i chodników bałem się ruszać, odłożyłem przekazanie skargi na następny dzień". Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. zdanie pierwsze jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Przedstawione przez skarżącego okoliczności mogą być badane jako uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Sąd pierwszej instancji winien zatem zakwalifikować ww. pismo jako wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Jak wynika bowiem z ww. pisma oraz zażalenia, uchybienie terminowi do wniesienia skargi nie było przez skarżącego kwestionowane. Jako wyłączną przyczynę tego stanu rzeczy wskazał nadzwyczajne zjawiska pogodowe, tj. wyjątkowo trudne warunki atmosferyczne związane w zawiejami i zamieciami śnieżnymi oraz wynikłym w tej pogody stanem śliskości dróg i chodników, jakie występowały w dniu 30 stycznia 2023 r. Ze względu na obawę o swoje bezpieczeństwo, mając na względzie swój stan zdrowia (w szczególności chorobę nóg i posiadane orzeczenia o zaliczeniu orzeczenie o zaliczeniu do I grupy inwalidztwa, w której wskazano, że skarżący "wymaga opieki osób drugich"), K. M. ocenił panujące w dniu 30 stycznia 2023 r. warunki pogodowe jako przeszkodę nie do przezwyciężenia i podjął decyzję o nadaniu skargi następnego dnia, tj. 31 stycznia 2023 r. Te wszystkie okoliczności powinny być ocenione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przy rozpoznaniu wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.