II OZ 239/20

Dnia 18 lutego 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku J. W. o uzupełnienie i wstrzymanie wykonania postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2020 r., sygn. akt II OZ 239/20 o oddaleniu wniosku w sprawie ze skargi J.W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2018 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniesionego zażalenia postanawia: oddalić wniosek.

Postanowieniem z dnia 13 listopada 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek skarżącej o zmianę i wstrzymanie postanowienia tegoż Sądu z dnia 11 marca 2020 r. o oddaleniu zażalenia skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Bd 1332/18, o odrzuceniu zażalenia na postanowienie tegoż Sądu z dnia 23 maja 2019 r. utrzymujące w mocy zarządzenie referendarza sądowego z dnia 10 kwietnia 2019 r. o pozostawieniu wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że zgodnie z art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany występujące zarówno w okolicznościach faktycznych, jak i w obowiązującym prawie. Muszą to być jednak takie zmiany, które uzasadniają zmianę dotychczasowego rozstrzygnięcia. Natomiast przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego przy wydaniu postanowienia z 11 marca 2020 r. było wyłącznie zagadnienie procesowe, a mianowicie, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy prawidłowo ocenił, że na postanowienie tegoż Sądu z 23 maja 2019 r. przysługiwało zażalenie. Wynika z tego, że przedmiotem wypowiedzi Naczelnego Sądu Administracyjnego na ówczesnym etapie postępowania nie były kwestie merytoryczne, o których mowa w przedmiotowym wniosku, tj. co do oceny legalności decyzji o nakazie rozbiórki lub zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Poza tym o prawie do wniesienia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decydują obowiązujące przepisy prawa, a nie np. słuszne interesy strony postępowania. Jeżeli skarżąca jest osobą nieporadną życiowo to może wnioskować o przyznanie prawa pomocy także w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu bądź ustanowić pełnomocnika z wyboru. Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł także podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie własnego postanowienia, co oznacza, że wniosek skarżącej w tym zakresie jest oparty na pozaprawnych żądaniach. Przy piśmie z dnia 10 grudnia 2020 r. skarżąca zawnioskowała o uzupełnienie postanowienia NSA z 13 listopada 2020 r. o dodatkowe rozstrzygnięcie w zakresie przyznania prawa pomocy oraz zobowiązania Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego [...] do przestrzegania prawa. Ponadto wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia NSA z 13 listopada 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek skarżącej oparty jest na pozaprawnych żądaniach. W obowiązującym stanie prawnym Naczelny Sąd Administracyjny nie jest powołany do rozpoznawania wniosków o przyznanie prawa pomocy. Kwestia ta była już przedmiotem wypowiedzi Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie (patrz: postanowienie NSA z 11 marca 2020 r., sygn. akt II OZ 239/20). Ponadto w tej sprawie wskazywane było skarżącej, że przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego było wyłącznie to, czy Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że na postanowienie Sądu I instancji utrzymujące w mocy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania zażalenie nie przysługuje. Należy wskazać, że w postępowaniu wpadkowym jakim jest ogólnopojęte rozpoznawanie prawa pomocy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny nie bada się kwestii merytorycznych sprawy, tj. związanych z oceną legalności działalności organów administracji publicznej, w tym Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowanego [...]. Z tych względów brak jest podstaw prawnych do uzupełnienia postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2020 r. we wnioskowanym przez skarżącą zakresie. Odnośnie zaś wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 listopada 2020 r., należy wskazać, że w przepisach ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidziano możliwości wstrzymania wykonania orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego, co także zostało skarżącej wyjaśnione w okolicznościach niniejszej sprawy. Dlatego wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania ww. postanowienia NSA nie mógł zostać uwzględniony. W tym miejscu należy wskazać, że kolejne tożsame żądania skarżącej będą pozostawiane w aktach sprawy bez nadawania im dalszego biegu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 157 § 1 i art. 61 § 3 w zw. z art. 166 i art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.