II OZ 1896/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Żak po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 18 sierpnia 2025 r., sygn. akt II SA/Bk 1073/25, odrzucające zażalenie w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia 15 kwietnia 2025 r. AB-III.7842.5.2023.RC w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2025 r., sygn. akt II SA/Bk 1073/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił zażalenie A. K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 czerwca 2025 r. w przedmiocie uiszczenia wpisu. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że zarządzeniem z dnia 17 czerwca 2025 r. A. K. (dalej jako: skarżący) został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 (pięćset) zł. Skarżący złożył zażalenie na ww. zarządzenie, w którym wniósł o uchylenie zarządzenia i umorzenie kosztów sądowych w całości. Z kolei zarządzeniem z dnia 2 lipca 2025 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych zażalenia – do złożenia dwóch brakujących odpisów zażalenia, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Natomiast skarżący zamiast wymaganych odpisów zażalenia nadesłał (30 lipca 2025 r. – data wpływu) dwa odpisy skargi, tym samym nie uzupełniając braków formalnych zażalenia. W konsekwencji Sąd I instancji uznał, że wniesione zażalenia było niedopuszczalne, ponieważ skarżący nie uzupełnił jego braków formalnych w postaci dwóch brakujących odpisów. W dalszej konsekwencji WSA w Białymstoku odrzucił zażalenie, przyjmując za podstawę odrzucenia przepis art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej: p.p.s.a) w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 194 § 3 i art. 47 § 1 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący. Zarzucił w nim, że nie jest mu znane jakie są strony w sprawie i ile ich jest, by przesyłać odpisy i odpisy załączników, do dostarczenia których został wezwany. Stwierdził, że w jego ocenie strona jest jedna i jest nią inwestor, który zamierza dokończyć ocieplenie zaadoptowanego budynku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne, jak również zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Obowiązek dołączenia do pisma procesowego odpowiedniej liczby odpisów wynika natomiast z art. 47 § 1 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucając zażalenie skarżącego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 czerwca 2025 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia 15 kwietnia 2025 r. AB-III.7842.5.2023.RC w przedmiocie wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości, z uwagi na nienadesłanie dwóch odpisów tego zażalenia, dopuścił się naruszenia ww. art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, niewykonanie wezwania do nadesłania odpisów zażalenia na zarządzenie o wezwaniu skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi nie stanowiło bowiem wystarczającej podstawy do odrzucenia zażalenia z tej przyczyny, że nie można było uznać takiego braku jako braku formalnego, który uniemożliwiał Sądowi nadanie dalszego biegu zażaleniu. Zaskarżenie zażaleniem zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu powoduje bowiem wszczęcie postępowania wpadkowego, które toczy się z udziałem osoby, do której takie wezwanie zostało skierowane. Wynika to z tego, że obowiązki wynikające z zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu dotyczą osoby wskazanej w takim zarządzeniu, które to zarządzenie doręcza się wyłącznie takiej osobie. Podkreślenia wymaga przy tym, że celem złożenia odpisów pisma procesowego jest zapewnienie pozostałym stronom postępowania udziału w postępowaniu poprzez doręczenie im odpisu pisma. Wysyłanie pozostałym stronom zarówno odpisów zażalenia na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, jak i rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym przedmiocie, jest w związku z powyższym zbędne i bezcelowe. Jedynie strona wzywana do uiszczenia wpisu sądowego ma bowiem prawo do skutecznego kwestionowania prawidłowości działań przewodniczącego wydziału podejmowanych w stosunku do niej i powinna być uznana za jedyną stronę postępowania zażaleniowego w tym przedmiocie (por. postanowienie NSA z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt II OZ 318/18, Legalis nr 1743277 oraz z dnia 13 czerwca 2018 r., sygn. akt II OZ 526/18, Legalis nr 1803126). Reasumując stwierdzić należało, że w niniejszej sprawie zażalenie skarżącego na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 17 czerwca 2025 r. nie było obarczone brakiem formalnym uniemożliwiającym nadanie mu prawidłowego biegu. W konsekwencji Sąd I instancji wadliwie wezwał skarżącego do nadesłania odpisów zażalenia pod rygorem jego odrzucenia, jak również odrzucił zażalenie z powodu nadesłania odpisów skargi zamiast odpisów zażalenia. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.