II OZ 1874/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.P. oraz R.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 667/24 o odrzuceniu zażalenia K.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 667/24 w sprawie ze skargi K.P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 26 lipca 2024 r., nr 932/2024 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: 1. oddalić zażalenie K.P.; 2. odrzucić zażalenie R.P.

Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Warszawie postanowieniem z 7 sierpnia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 667/24, odrzucił zażalenie K.P. na postanowienie WSA w Warszawie z 21 maja 2025 r., VII SPP/Wa 667/24 w sprawie ze skargi K.P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 26 lipca 2024 r., nr 932/2024 w przedmiocie nakazu rozbiórki. Wymienionym wyżej postanowieniem z 21 maja 2025 r., VII SPP/Wa 667/24, WSA w Warszawie utrzymał w mocy zarządzenie starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 lutego 2025 r. odmawiające K.P. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła K.P. WSA w Warszawie uznał, że zażalenie jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu. Sąd wojewódzki wyjaśnił, że w przepisach ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024, poz. 935, Ppsa) nie zdecydowano o dopuszczalności złożenia zażalenia na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego, wydane na podstawie art. 260 § 1 Ppsa. Tym samym, zażalenie na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd I instancji ocenił jako niedopuszczalne. K.P. oraz R.P. wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie z 7 sierpnia 2025 r. W uzasadnieniu podniesiono argumentację odnoszącą się do możliwości finansowych skarżącej, jak również kwestionującą czynności organu, wskazując na nieprawidłowości w ustaleniach faktycznych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie K.P. nie zasługuje na uwzględnienie, natomiast zażalenie R.P. podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 260 Ppsa, wniesienie sprzeciwu od zarządzeń lub postanowień referendarza sądowego, wymienionych w art. 258 § 2 pkt 6-8 Ppsa (zarządzenia o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania, postanowienia o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy oraz o umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy, a także postanowienia o przyznaniu zawodowemu pełnomocnikowi wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy), nie powoduje automatycznej utraty mocy takiego orzeczenia, ale stosownie do art. 260 § 2 Ppsa, wstrzymuje jego wykonalność. Sprzeciw jest rozpoznawany przez wojewódzki sąd administracyjny, który w takich przypadkach orzeka jako sąd II instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, co oznacza, że od postanowień wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanych w tych sprawach nie przysługują już środki prawne do Naczelnego Sądu Administracyjnego (M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. IX, Warszawa 2024, art. 260). Słusznie zatem przyjął sąd a quo, że od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na skutek rozpoznania sprzeciwu nie przysługuje zażalenie, ani jakikolwiek inny środek zaskarżenia, ponieważ takie postanowienie nie mieści się w katalogu przypadków wymienionych art. 194 § 1 oraz art. 194 § 1 pkt 1-10 Ppsa. Prawidłowe pozostaje zatem stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że złożone zażalenie na postanowienie z 21 maja 2025 r., VII SPP/Wa 667/24, podlegało odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, orzeczono jak w pkt 1 sentencji. Zgodnie natomiast z art. 173 § 2 w zw. z art. 197 § 2 Ppsa zażalenie na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego może wnieść wyłącznie strona lub uczestnik na prawach strony (oraz podmioty wymienione w art. 173 § 2 Ppsa). Zażalenie niedopuszczalne podlega odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym, stosownie do art. 178 Ppsa. Z kolei art. 197 § 2 Ppsa stanowi, że do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2 Ppsa. Za koniecznością odrzucenia zażalenia R.P. przemawia fakt, że wyżej powołana niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych, przy czym przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą m. in. wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę niebędącą adresatem oznaczonego orzeczenia. Nadto, żalący się nie był wnioskodawcą postępowania o udzielenie prawa pomocy. Skarżone postanowienie zapadło w postępowaniu wpadkowym wywołanym zażaleniem K.P. i dotyczyło wyłącznie uprawnień procesowych tej osoby. Z tych przyczyn zażalenie złożone przez R.P. na postanowienie odrzucające zażalenie K.P. jest niedopuszczalne, ponieważ nie był on jego adresatem. Ze względu na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 1 i 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.