Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II OZ 1840/25

Postanowienie NSA z 27 listopada 2025 r., II OZ 1840/25 – wizy

Wynik

Oddalono zażalenie

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
27 listopada 2025
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Y. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 kwietnia 2025 r. sygn. akt IV SA/Wa 420/25 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Y. Z. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 4 grudnia 2024 r. znak KG-CU-VIII-RI.4224.162.2024 w przedmiocie zobowiązania do powrotu postanawia oddalić zażalenie.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 10 kwietnia 2025 r. o sygn. IV SA/Wa 420/25, odmówił Y. Z. (dalej skarżący) wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w przedmiocie zobowiązania do powrotu. Jak wskazano, zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zawierał uzasadnienia. Skarżący nie wykazał, na czym konkretnie miałoby polegać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zawarta w skardze argumentacja nie odnosi się do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, lecz do samej skargi. Na etapie rozpoznania danego wniosku nie bada się jednak zasadności samej skargi. W judykaturze przyjęto, że wniosek o przyznanie ochrony tymczasowej powinien zawierać odrębne uzasadnienie, gdyż sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zasadności skargi. Oczywiście, na etapie rozpoznawania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sąd powinien wziąć pod rozwagę wszelkie okoliczności, jednak przyjęcie takiego poglądu nie może prowadzić do całkowitego zwolnienia strony z podania jakichkolwiek przyczyn mających uzasadniać wstrzymanie wykonania i w konsekwencji do przerzucania w całości ciężaru wskazania tych przesłanek na sąd administracyjny (tak: postanowienie NSA o sygn. II OZ 1399/14, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie https://cbois.nsa.gov.pl/cbois/query, dalej "CBOSA"). Z treści art. 61 § 3 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") wynika, że to strona, która żąda "ochrony tymczasowej" jest zobowiązana do wskazania przesłanek jej zastosowania. W rezultacie przyjęto, że skarżący nie wykazał istnienia przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Natomiast bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie zaskarżonego aktu. Skoro zatem skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, brak było podstaw do udzielenia mu ochrony tymczasowej. W zażaleniu na powołane postanowienie Sądu pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. i wniósł o jego uchylenie w całości oraz przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Podniósł w szczególności, że wbrew stanowisku Sądu, zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest uzasadniony. Zdaniem pełnomocnika skarżącego wykonalność decyzji powoduje, że w momencie powrotu do kraju macierzystego skarżącemu może zostać wyrządzona znaczna szkoda i spowoduje to trudne do odwrócenia i przewidzenia skutki. Skarżący obawia się o swoje życie i zdrowie, jest prześladowany z powodu wyznania religijnego – chrześcijaństwa. W uprzednim czasie, gdy przebywał w [...], doszło do jego pobicia, porwania przez przedstawicieli innego wyznania oraz nakazu opuszczenia miejsca zamieszkania pod groźbą dalszych represji. Z tych przyczyn skarżący w obawie przed sprawcami wyjechał z kraju. Powrót skarżącego do kraju macierzystego powoduje, że zagrożone może być jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego albo może on zostać poddany torturom, albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Ma zatem rację Sąd I instancji, wskazując na przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., z którego wynika, że to na wnioskującym spoczywa ciężar wykazania, że w przypadku odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wystąpić może niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący musi przytoczyć istnienie konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zasadne, co potwierdza liczne orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (dla przykładu w sprawach o sygn.: II OZ 802/06, II OZ 788/06, II OZ 166/06, II OZ 113/06, II OZ 550/07, II OZ 1344/14, II FZ 585/06, II FZ 598/06, II FZ 666/06, FZ 250/04, dostępne w CBOSA). Sąd rozpoznając wniosek nie dokonuje oceny zawartości skargi, dlatego winien on zawierać odrębne uzasadnienie. Nie można zatem przenosić na Sąd obowiązku wykazania okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania aktu w sytuacji, gdy strona we wniosku okoliczności tych nie wskazuje, twierdząc, że ocena zasadności przyznania ochrony tymczasowej winna uwzględniać wszystkie istotne w tej materii kwestie, nawet te nie podniesione w samym wniosku, o ile są możliwe do wyinterpretowania na podstawie akt sprawy. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu poprzedzić należy analizą przedstawionego przez wnioskodawcę uzasadnienia pod kątem spełnienia przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a.. Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. We wniosku należy zatem co najmniej uprawdopodobnić wystąpienie przesłanek, o których mowa w danym przepisie. Brak jakiegokolwiek uzasadnienia wniosku o wstrzymanie, jak i niewskazanie podstawy prawnej żądania w tym zakresie, skutecznie uniemożliwiło Sądowi I instancji jego analizę pod kątem zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.. Sąd w żaden sposób nie mógł odnieść się do argumentacji skarżącego albowiem takowej w ogóle nie było. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że jeżeli we wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności strona nie wykaże okoliczności uzasadniających stwierdzenie, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to nie można tego uznać za brak formalny wniosku (art. 49 § 1 p.p.s.a.), lecz za brak przesłanek ochrony tymczasowej przez sąd uzasadniający oddalenie wniosku (tak: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wydanie 3, 2008 r., str. 219; postanowienie NSA o sygn. II OZ 425/14, dostępne w CBOSA). Rozpatrując wniosek o wstrzymanie wykonanie danego aktu Sąd ma obowiązek ograniczyć się do zbadania, czy zachodzą przesłanki uzasadniające udzielenie ochrony tymczasowej. Z uzasadnienia skarżonego postanowienia niewątpliwie wynika, że analizy takiej dokonano, chociaż z uwagi na brak uzasadnienia wniosku, musiała ona ograniczyć się do wykazania deficytu w tym zakresie, który uprawniał Sąd I instancji do wydania objętego zażaleniem postanowienia. Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 oraz art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Informacje o sprawie

Data wpływu
6 listopada 2025
Skarżony organ
Komendant Straży Granicznej
Sędziowie
Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny