II OZ 167/19

Dnia 13 marca 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Po 879/16 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie wyłączenia gruntów rolnych z produkcji postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 220 § 3 i art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", odrzucił skargę, ponieważ na wezwanie Sądu skarżące Stowarzyszenie nie uzupełniło w terminie braku formalnego skargi przez uiszczenie wpisu sądowego od skargi. Sąd wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia "30 sierpnia 2017 r." (powinno być "26 czerwca 2017 r.") skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie "100 zł" (powinno być "200 zł"). O prawidłowości powyższego zarządzenia przesądził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 grudnia 2017 r., II OZ 1551/17. W tej sytuacji, skoro Sąd II instancji oddalił zażalenie strony skarżącej, to zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 czerwca 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, stało się prawomocne. Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 27 grudnia 2017 r. polecił więc ponownie wezwać stronę skarżącą do uiszczenia należnego wpisu. Wpis nie został jednak uiszczony w zakreślonym terminie, co potwierdził Oddział Finansowo-Budżetowy Sądu. Na marginesie Sąd zaznaczył, że nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty sądowej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony po prawomocnym oddaleniu uprzednio złożonego wniosku w tym przedmiocie, jeżeli nie zachodzą nowe okoliczności uzasadniające odmienną ocenę możliwości poniesienia kosztów sądowych przez stronę (zob. postanowienie NSA z 8 kwietnia 2014 r., II OSK 810/14). W niniejszej sprawie skarżącemu Stowarzyszeniu trzykrotnie prawomocnie odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych. Żądania przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie z kosztów sądowych składane później, zawierane zresztą notorycznie w treści wszystkich pism jakie składa Stowarzyszenie – jako nie poparte żadnymi nowymi okolicznościami mogącymi wpłynąć na ocenę sytuacji finansowej skarżącego – nie przerwały więc skutecznie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Zażalenie na ww. postanowienie wniosło skarżące Stowarzyszenie przy pismach z 26 i 27 kwietnia 2018 r., podnosząc, że zaskarżone postanowienie zawiera błąd polegający na braku określenia, że postępowanie jest związane z inwestycją budowy turbin wiatrowych. Ponadto nie zostało zakończone postępowanie z wniosku Stowarzyszenia o przyznanie prawa pomocy. Nie rozpoznano też zażalenia na zarządzenie z dnia 3 stycznia 2018 r. w przedmiocie uiszczenia wpisu od skargi. W ocenie skarżącego Stowarzyszenia przyznanie prawa pomocy jest jak najbardziej uzasadnione. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie podlega uwzględnieniu. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że w niniejszej sprawie skarżące Stowarzyszenie nie uzupełniło braku formalnego skargi w terminie. Z akt sprawy wynika, że wezwanie z dnia 3 stycznia 2018 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 26 czerwca 2017 r. do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł zostało doręczone skarżącemu Stowarzyszeniu w dniu 19 stycznia 2018 r. A zatem do dnia 26 stycznia 2018 r. przysługiwał skarżącemu Stowarzyszeniu termin do uiszczenia wpisu. Jednak skarżące Stowarzyszenie wpisu nie uiściło w terminie, co uprawniało Sąd I instancji do odrzucenia skargi. W tym miejscu wskazania wymaga, że postanowieniem z dnia 15 grudnia 2017 r., II OZ 1551/17, Naczelny Sąd Administracyjny oceniał legalność zarządzenia z dnia 26 czerwca 2017 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu, co uprawniało Sąd do skierowania do skarżącego Stowarzyszenia wezwania z dnia 3 stycznia 2018 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 26 czerwca 2017 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł. Dlatego składane w niniejszej sprawie kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy nie zwalniały skarżącego Stowarzyszenia z obowiązku terminowego uiszczenia wpisu na tak skierowane przez Sąd wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia. Tylko bowiem wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przed bądź w trakcie biegu terminu do uiszczenia wpisu mógłby uchronić skarżące Stowarzyszenie od skutków związanych z nieuiszczeniem wpisu na wezwanie Sądu. W tej zaś sprawie wnioski o prawo pomocy złożone przed lub w trakcie biegu terminu do uiszczenia wpisu wynikającego z zarządzenia z dnia 26 czerwca 2018 r. zostały prawomocnie rozpoznane odmownie. Zgodnie z art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W tych warunkach Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 220 § 3 p.p.s.a., odrzucając skargę w niniejszej sprawie. W związku z treścią zażalenia należy wskazać, że wbrew stanowisku skarżącego, zaskarżone postanowienie nie zawiera braków, które świadczyłyby o jego wadliwości. Niewskazanie bowiem w treści tego postanowienia, że sprawa dotyczy budowy turbin wiatrowych nie stanowi o wadliwości wydanego postanowienia. Wynika to z tego, że zaskarżona do Sądu decyzja SKO dotyczy kwestii umorzenia postępowania odwoławczego, co oznacza, że przedmiotem merytorycznej oceny Sądu na obecnym etapie postępowania nie może być kwestia realizacji przedsięwzięcia dotyczącego budowy turbin wiatrowych, lecz wyłącznie, czy organ administracyjny II instancji prawidłowo stwierdził, że zachodził przesłanka do umorzenia postępowania odwoławczego. Dlatego Sąd I instancji trafnie wskazał w zaskarżonym postanowieniu jaki jest przedmiot sprawy, tj. "umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie wyłączenia gruntów rolnych z produkcji". Żądania skarżącego Stowarzyszenia w tym zakresie nie uzasadnia, że inwestor prowadzi taką samą inwestycję na terenie Gminy D. i Gminy Ś. a wydane dotychczas decyzje zostały zaskarżone i aktualnie toczą się w stosunku do nich postępowania sądowoadministracyjne. Odnośnie żądania dotyczącego rozpoznania zażalenia na wezwanie z dnia 3 stycznia 2018 r., należy wyjaśnić, że kwestia ta nie ma wpływu na legalność wydanego postanowienia, ponieważ w ogólności nie przysługuje zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia dotyczącego uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.