II OZ 110/23

Dnia 8 marca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Lu 644/22 o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 25 lipca 2022 r., znak: SKO.41/292/LI/2022 w przedmiocie wstrzymania użytkowania terenu działki postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 listopada 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej "p.p.s.a.", wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, którą orzeczono o wstrzymaniu użytkowania terenu działki oznaczonej nr ewid. [...] obręb [...], gmina M. w zakresie prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej, w tym składowej i handlowej z wyłączeniem usług i rzemiosła nieuciążliwego dla otoczenia. Sąd wskazał, że przedmiotem zaskarżonej decyzji jest wstrzymanie użytkowania przez skarżącego terenu w zakresie prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, w tym składowej i handlowej. Skarżący podnosi, że działalność ta jest jedynym źródłem jego utrzymania. Oczywiste jest, że utrata podstawowego i wyłącznego źródła utrzymania może spowodować szkodę w powyższym rozumieniu. Poza utratą bieżących dochodów, mogłoby to uniemożliwić skarżącemu wywiązanie się z zawartych z kontrahentami umów, narażając go dodatkowo na odpowiedzialność odszkodowawczą. Nawet tymczasowe zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, w wyniku niezwłocznego wykonania przez skarżącego zaskarżonej decyzji (tj. do czasu wydania ewentualnego korzystnego dla skarżącego wyroku), mogłoby spowodować skutki trudne do odwrócenia np. utratę zaufania klientów i w konsekwencji utratę płynności, a nawet niewypłacalność. Zażalenie na ww. postanowienie wniosła uczestniczka postępowania – M. M., argumentując, że Sąd bezkrytycznie podzielił stanowisko skarżącego, że wykonanie decyzji jest jednoznaczne ze wstrzymaniem przez Niego działalności gospodarczej. Skutek taki nie wynika jednak z treści samej decyzji. Ryzyko wystąpienia tego skutku nie zostało jednak w żaden sposób udowodnione ani uprawdopodobnione, a skarżący sam wskazuje, że zgromadzone na ww. działce materiały pełnią wyłącznie funkcję wystawową i stanowią zaplecze magazynowe. A zatem nie jest prawdą, że wstrzymanie możliwości korzystania z działki objętej postępowaniem uniemożliwi skarżącemu prowadzenie działalności. Zachowa on pełną możliwość korzystania z dwóch pozostałych lokacji, gdzie znajdują się bazy składowe. Rażąco błędna jest wypowiedz WSA jakoby wstrzymanie korzystania z nieruchomości objętej postępowaniem mogło "uniemożliwić skarżącemu wywiązanie się z zawartych z kontrahentami umów". Biorąc pod uwagę, że skarżący – jak sam twierdzi – rzeczywistą działalność składową prowadzi w dwóch innych lokalizacjach, a ta na ww. działce ma charakter tylko wystawy, to należy uznać, że realizacja jakichkolwiek długoterminowych kontraktów nie jest zagrożona w najmniejszym nawet stopniu przez sam fakt zaniechania prowadzenia działalności w N.. Ponadto skarżący w najmniejszym stopniu nawet nie uprawdopodobnił istnienia choćby jednej umowy długoterminowej z kontrahentami. WSA oparł się na jego gołosłownych, i bardzo ogólnych, twierdzeniach, że takie umowy istnieją. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżanego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego aktu, spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. W tym kontekście Sąd I instancji prawidłowo uwzględnił wniosek o wstrzymanie, ponieważ skarżący w dostatecznym stopniu wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji może powodować trudne do odwrócenia skutki. Niezależnie czy skarżący posiada dwa inne miejsca gdzie może składować materiały, zaskarżona decyzja dotyczy wstrzymania użytkowania terenu ww. działki w zakresie prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej nie tylko składowej, ale też handlowej. A zatem, zaskarżona decyzja bezpośrednio prowadzi do ograniczenia prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej, co samo w sobie może stwarzać zagrożenie zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków prawnych. Poza tym to, że skarżący w skardze argumentuje, iż "zgromadzone na ww. działce materiały pełnią wyłącznie funkcję wystawową – prezentacyjną (...), a także stanowią zaplecze magazynowe (...)", są to kwestie merytoryczne, które stanowią próbę podważenia legalności zaskarżonej decyzji, która bezpośrednio ma wpływ na ograniczenie prowadzonej dotychczas na ww. działce działalności gospodarczej w zakresie składowania materiałów i handlu. Powoływanie się w zażaleniu na kwestie merytoryczne nie może zaś być skuteczne, ponieważ doszłoby do nieuprawnionego "przedsądu". Dlatego Sąd I instancji niewadliwie stwierdził, że wstrzymanie korzystania z nieruchomości może "uniemożliwić skarżącemu wywiązanie się z zawartych z kontrahentami umów". Dla tej oceny nie ma zaznaczenia, że skarżący nie uprawdopodobnił istnienia choćby jednej umowy długoterminowej z kontrahentami, skoro zaskarżona decyzja wywołuje bezpośredni skutek w postaci ograniczenia sposobu prowadzenia dotychczasowej działalności gospodarczej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.