II OSK 927/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku K.K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 8 listopada 2024 r. nr 250/24 w sprawie ze skargi kasacyjnej K.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 927/25 w sprawie ze skargi K.K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 lutego 2025 r. nr 252/2025 w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: oddalić wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 listopada 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 927/25 oddalił skargę K.K. (dalej skarżąca) na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 27 lutego 2025 r. nr 252/2025 w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych przy realizacji wiaty zlokalizowanej na działce nr ew. [...] w m. [...], gmina J.. W treści skargi kasacyjnej skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z 8 listopada 2024 r. nr 250/24. Skarżąca argumentowała, że z uwagi na obowiązek zapłaty bardzo wysokiej opłaty legalizacyjnej i konieczność prowadzenia postępowania legalizacyjnego albo rozbiórki obiektu zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej Ppsa) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Jak wynika z treści powyższego przepisu przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest uprawdopodobnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ochrona ta dotyczy wyłącznie skutków o charakterze kwalifikowanym, wykraczających poza typowe następstwa wykonania aktu. Sąd, orzekając w tym przedmiocie, opiera się na wniosku strony oraz materiale dowodowym, oceniając zaistnienie ustawowych przesłanek. Ciężar uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających wstrzymanie spoczywa na skarżącym. Wymagane jest przedstawienie konkretnych argumentów i dowodów potwierdzających realne zagrożenie. Samo sformułowanie wniosku lub przytoczenie teoretycznych obaw jest niewystarczające. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała, że zachodzą przesłanki do udzielenia jej ochrony tymczasowej. Należy podkreślić, że wydane na podstawie art. 48, art. 48a i art. 49d ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r. poz. 725 ze zm.) postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Płońsku i utrzymujące je w mocy postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego mają charakter procesowy i jedynie inicjują tryb naprawczy. Na obecnym etapie nie zachodzi więc niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, gdyż żaden z powyższych aktów nie przesądza o merytorycznym zakończeniu sprawy legalizacji budowy wykonanej w warunkach samowoli budowlanej. W szczególności nie wywołuje skutku w postaci ustalenia opłaty legalizacyjnej bądź nakazu rozbiórki. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 Ppsa w zw. z art. 193 Ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia. .