Sygnatura
II OSK 2761/22
II OSK 2761/22 - Wyrok NSA z 2025-06-05
Wynik
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 5 czerwca 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 5 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Po 228/22 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 7 lutego 2022 r. nr IR-IV.7721.10.2022.12 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od J. B. na rzecz M. B. kwotę 627 (sześćset dwadzieścia siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 5 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Po 228/22, po rozpoznaniu skargi J. B. uchylił decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 7 lutego 2022 r., nr IR-IV.7721.10.2022.12 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z 16 kwietnia 2021 r. M. B. wniósł o wydanie pozwolenia na budowę obejmującego rozbudowę wyżej opisanej nieruchomości (k. 2–3 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). W piśmie z 19 kwietnia 2021 r. Prezydent wezwał M. B. do usunięcia braków formalnych złożonego wniosku (k. 27 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). W piśmie z 10 maja 2021 r. Prezydent zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy (k. 28 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). Z powyższego uprawnienia skorzystał J. B., który następnie z 21 maja 2021 r. wniósł uwagi do przedłożonego projektu budowlanego (k. 31 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). Wskazał, że w jego ocenie architektura planowanego budynku nie pasuje do klimatu i założeń urbanistycznych otoczenia. Ponadto zaznaczył, że projekt budowlany jest sprzeczny z planem miejscowym, w szczególności co do układu przestrzennego dzielnicy żydowskiej. Planowana inwestycja będzie także negatywnie oddziaływać na działkę [...], której właścicielem jest J. B. Postanowieniem z 24 maja 2021 r., AP.6740.143.2021 Ł.K. Prezydent zobowiązał inwestora do usunięcia wskazanych w piśmie nieprawidłowości występujących w projekcie budowlanym (k. 32 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). W piśmie z 7 lipca 2021 r. Prezydent poinformował strony o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz przedstawienia stanowiska w sprawie (k. 34 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). Postanowieniem z 16 lipca 2021 r., AP.6740.143.2021 Ł.K. Prezydent zawiesił postępowanie administracyjne do czasu rozpatrzenia odwołania złożonego przez J. B. od decyzji Miejskiego Konserwatora Zabytków z 17 czerwca 2021 r., 73/2021 udzielającej pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych w obszarze historycznego założenia urbanistycznego Miasta L., wpisanego do rejestru zabytków, polegających na rozbiórce budynku zlokalizowanego na działce [...] oraz przebudowie, rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działkach [...], [...] i [...] (k. 37 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). Postanowieniem z 2 listopada 2021 r., AP.6740.143.2021 Ł.K. Prezydent podjął zawieszone postępowanie (k. 39 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). W piśmie z 3 listopada 2021 r. Prezydent ponownie poinformował strony o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz przedstawienia swojego stanowiska w sprawie (k. 43 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). Zawiadomienie doręczono między innymi J. B. (k. 40 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). Decyzją z 1 grudnia 2021 r., 403/2021, AP.6740.143.2021 Ł.K. Prezydent zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił M. B. pozwolenia na budowę obejmującego rozbudowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce budowlanej składającej się z działek [...], [...] i [...], położonych w L. przy ul. [...], [...], [...] (k. 45–47 akt administracyjnych organu pierwszej instancji, tom I). W piśmie z 21 grudnia 2021 r. J. B. złożył odwołanie od powyższej decyzji (k. 10-14 akt administracyjnych organu drugiej instancji). Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że planowana inwestycja w zakresie konstrukcji dachu odpowiada ustaleniom zawartym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego w rejonie centrum L.; 2. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że planowany budynek będzie 3-kondygnacyjny, podczas gdy w rzeczywistości planowane jest wybudowanie budynku 4-kondygnacyjnego, co stoi w sprzeczności z planem miejscowym; 3. brak wyjaśnienia podstaw i motywów do zastosowania uznania administracyjnego w zakresie ustalenia wysokości planowanego budynku, a także przekroczenie granic tego uznania poprzez przyjęcie, że wysokość planowanego budynku wynosi 11,82 m; 4. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że nie naruszono interesu prawnego skarżącego, podczas gdy jest on właścicielem nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji i jest zainteresowany tym, aby wszelkie prace prowadzone w ramach zabytkowej dzielnicy żydowskiej objętej ochroną konserwatorską odbywały się w zgodzie z planem miejscowym. Decyzją z 7 lutego 2022 r., IR-IV.7721.10.2022.12 Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze (k. 18–20 akt administracyjnych organu drugiej instancji). Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm. dalej "K.p.a.") postępowanie odwoławcze może zakończyć się decyzją o umorzeniu wówczas, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. Decyzją o umorzeniu kończy się między innymi postępowanie odwoławcze, w toku którego organ stwierdzi, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną. Przenosząc to na realia sprawy Wojewoda stwierdził, że J. B. nie posiada przymiotu strony w prowadzonym postępowaniu. Wojewoda zaznaczył, że Prezydent w toku prowadzonego postępowania za strony uznał wszystkich właścicieli nieruchomości sąsiadujących z planowaną inwestycją, w tym odwołującego się. W ocenie Wojewody, krąg stron postępowania przyjęto bez dokonania analizy rzeczywistego obszaru oddziaływania inwestycji. J. B., jak wynika z akt postępowania, posiada tytuł prawny do działki [...], położonej przy ul. [...] w L., co wynika z informacji z rejestru gruntów oraz księgi wieczystej [...]. Ponadto w pismach J. B. powoływał się na tytuł własności działek o [...] i [...] przy ul. [...] w L., co nie zostało w toku postępowania potwierdzone dowodami. Zdaniem Wojewody, analizując obszar oddziaływania planowanej inwestycji, nie można przyjąć, że wymienione działki znajdują się w jego obrębie. Mając bowiem na uwadze lokalizację rozbudowy nie można stwierdzić, aby w jakikolwiek sposób wpływała ona na możliwości zabudowy działek odwołującego. W szczególności, z uwagi na usytuowanie projektowanego budynku od północy w stosunku do działek odwołującego, nie będzie on powodował przesłaniania i zacieniania potencjalnej zabudowy tych działek, a także nie spowoduje naruszenia przepisów przeciwpożarowych i nie stworzy takiego typu zagrożenia dla istniejącej i potencjalnej zabudowy na działkach odwołującego. Ponadto z całą pewnością nie pozbawi odwołującego dostępu do drogi publicznej i niezbędnych mediów. Wobec powyższego Wojewoda uznał, że odwołujący nie posiada interesu prawnego z uwagi na brak normy, z której wynikałyby dla niego bezpośrednio określone prawa lub obowiązki w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę planowanej inwestycji i tym samym nie przysługuje mu przymiot strony postępowania. W piśmie z 8 marca 2022 r. J. B. złożył skargę na powyższą decyzję zarzucając naruszenie: 1. art. 28 ust 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm., dalej "P.b.") poprzez błędne przyjęcie, że nie przysługuje mu status strony postępowania, podczas gdy prawidłowa ocena organu w kontekście regulacji dotyczących prowadzenia robót budowlanych oraz zasięgu ich oddziaływania powinna prowadzić do wniosku odwrotnego; 2. art. 7 K.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co przejawiało się brakiem zwrócenia się przez organ do skarżącego o wyjaśnienie na czym polega jego interes prawny w rozstrzygnięciu, co ostatecznie uniemożliwiło skarżącemu zajęcie stanowiska w kontekście jego legitymacji do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że Wojewoda w sposób arbitralny ocenił, że skarżący nie jest stroną postępowania, bo nie ma interesu prawnego. Nie zwrócił się do skarżącego o wyjaśnienie w czym upatruje swojego interesu prawnego (a także, czy jest w stanie wskazać przepisy prawa, które potwierdzają jego stanowisko). Takie działanie organu, jego zdaniem, należy uznać za niewypełniające normy art. 7 K.p.a. Dodatkowo, organy obu instancji nie ustaliły rzeczywistych stosunków właścicielskich w obszarze oddziaływania inwestycji. Zgodnie z art. 28 ust. 2 P.b. stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przy czym przymiot strony postępowania mają nie tylko osoby, których interes prawny zostaje naruszony planowanym zamierzeniem inwestycyjnym, ale też takie, na których nieruchomości planowane roboty budowlane mogą potencjalnie oddziaływać, nawet jeżeli oddziaływanie na określoną nieruchomość nie przekracza obowiązujących norm, a więc jest zgodne z prawem. Z treści zaskarżonej decyzji nie wynika jednoznacznie, jakie przepisy zastosowano do oceny interesu prawnego. Skarżący zwrócił uwagę również na fakt, że posadowienie jednego obiektu w rażącej sprzeczności z planem miejscowym może doprowadzić, przy wykorzystaniu zasady dobrego sąsiedztwa, do prowadzenia kolejnych inwestycji sprzecznych z miejscowym planem i następnie do utraty przez otoczenie zabytkowego charakteru. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko (k. 12 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 5 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Po 228/22, po rozpoznaniu skargi uchylił decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 7 lutego 2022 r., nr IR-IV.7721.10.2022.12 w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że krąg stron w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę wyznaczają nie przepisy ogólne K.p.a. (art. 28), ale przepisy szczególne, a konkretnie art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. "Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu" (art. 28 ust. 2 P.b.), natomiast obszarem oddziaływania obiektu jest "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu" (art. 3 pkt 20 P.b.). Istotą sporu jaki wynikł w niniejszej sprawie jest kwestia statusu J. B. jako strony, a w bezpośredniej konsekwencji – także jego legitymacji do wniesienia odwołania. W ocenie Wojewody, skarżący takiego statusu i legitymacji nie posiada z uwagi na brak generowania przez projektowany obiekt ograniczeń w zabudowie jego działki [...]. J. B. – jak wynika ze skargi – jest natomiast takim stanowiskiem organu odwoławczego po pierwsze zaskoczony, a po drugie stanowczo uważa, że projektowana przez M. B. inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość. Sąd stwierdził, że w praktyce orzekania organów, w orzecznictwie sądów administracyjnych jak i też w literaturze prawniczej zagadnienie dotyczące rozumienia i sposobu wyznaczania obszaru oddziaływania obiektu budowlanego i ustalania kręgu stron w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę jest zagadnieniem dalece kontrowersyjnym. Szczególnie sporne są przypadki, takie jak występujące w niniejszej sprawie, gdzie projektowany obiekt budowlany znajduje się stosunkowo blisko od granicy działki sąsiedniej, która jest niezabudowana albo przynajmniej niezabudowana w części zbliżonej do działki inwestycyjnej. Wówczas to występuje taka szczególna sytuacja, że inwestycja z jednej strony może być jako taka legalna (co oczywiście wymaga zawsze kompleksowej weryfikacji), ale zarazem nie można wykluczyć, iż będzie miała zarazem parametry generujące prawnie dopuszczalne ograniczenia w zabudowie terenu sąsiedniego (w myśl art. 3 pkt 20 P.b.). Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie taki – jak opisany powyżej – specyficzny przypadek występuje. Z projektu zagospodarowania działki wynika, że nowoprojektowany budynek kamienicy na działce [...] i [...], w danym przypadku kwalifikowany jako rozbudowa budynku na działce [...], znajdzie się stosunkowo blisko do narożnika działki [...], należącej do J. B. Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu pozwolenia na budowę (k. 46 verte akt administracyjnych organu pierwszej instancji) ustalił, że odległość budynku od granicy działki [...] wyniesie zaledwie 4 metry. Można się zgodzić z Prezydentem (jak też z Wojewodą, który podobnie się w tej kwestii wypowiedział – zob. k. 19 verte akt administracyjnych organu drugiej instancji), że jest to odległość odpowiadająca normatywowi z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 1225, dalej "r.w.t."). Zgodność inwestycji z podstawowym normatywem odległości budynku od granicy działki nie oznacza jednak jeszcze, że na działce sąsiedniej w stosunku do inwestycji nie mogą zaistnieć ograniczenia w zabudowie generowane w oparciu o inne przepisy techniczno-budowlane. W niniejszej sprawie Prezydent, choć w uzasadnieniu jego decyzji pada lakoniczne zdanie "budynek mieszkalny nie oddziałuje na sąsiednią działkę budowlaną o nr ewid. [...]", ostatecznie nie twierdził, że działka J. B. znajduje się poza obszarem oddziaływania inwestycji. Kontekst sprawy wskazuje wręcz, że uznawał go za stronę. W decyzji na ostatniej stronie organ pierwszej instancji rozważał merytorycznie zarzuty skarżącego i wreszcie doręczył mu rozstrzygnięcie – jako stronie. Wcześniej także inne pisma były J. B. doręczane, gdyż ten był osobą wciągniętą wciągniętej w rozdzielniku do kręgu stron postępowania. Podejście Wojewody okazało się zupełnie inne. Jak sygnalizowano – organ odwoławczy powtórzył stanowisko co do oceny inwestycji w kontekście § 12 ust. 1 r.w.t. Dodał do tego, że "mając bowiem na uwadze lokalizację zaprojektowanej rozbudowy nie można stwierdzić, by w jakikolwiek sposób wpływała ona na możliwości zabudowy działek odwołującego. W szczególności, z uwagi na usytuowanie projektowanego budynku w kierunku północnym od działek odwołującego, nie będzie powodował przesłaniania i zacieniania potencjalnej zabudowy tych działce [...]. Zdaniem Sądu cytowane wyżej stanowisko Wojewody jest w części chybione. Sąd stwierdził przy pobieżnej analizie projektu zagospodarowania działki – że rzeczywiście projektowany przy ul. [...] budynek, z uwagi na swe położenie geograficzne względem nieruchomości J. B., nie ograniczy nasłonecznienia nieruchomości skarżącego w sposób, który mógłby powodować ograniczenia w jej zabudowie w rozumieniu § 60 r.w.t. Słońce operuje bowiem od wschodu, od południa i od zachodu, co powoduje, że zabudowa działek [...] i [...] nie może ograniczyć nasłonecznienia na działkach położonych na południe od niej, a już na pewno nie w zakresie ograniczającym niezbędny trzygodzinny czas nasłonecznienia w dniach równonocy. Wbrew Wojewodzie Sąd zaznaczył, że nie jest tak, że relacja pomiędzy projektowaną zabudową a działką [...] wyklucza zacienienie tej ostatniej w rozumieniu § 13 r.w.t., a w rezultacie wpływ na możliwość jej zabudowy. Projektowany budynek w części południowej, czyli tylnej w stosunku do ulicy Więziennej, ma wysokość bryły (elementu przesłaniającego) wynoszącą 11,82 m od poziomu oznaczonego jako 0,00 (zob. przekrój D-D na stronie 29 projektu budowlanego). Prawdą jest, że budynek ten, ze względu na "swoje" okna, może powstać, gdyż nie jest przesłaniany. Również odwrotnie – projektowany budynek nie przesłania innych istniejących okien, a więc nie narusza § 13 r.w.t. w sensie prawnym. To jednak nie oznacza jeszcze, że po stronie działek sąsiednich, a konkretnie działki [...], nie wystąpi ograniczenie w ewentualnej przyszłej zabudowie. Należy bowiem uświadomić sobie, że zgodnie ze standardowymi wymogami z § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a r.w.t. na działce [...] powstanie ograniczenie w możliwości realizacji potencjalnego obiektu budowlanego z oknami na obszarze odpowiadającym wysokości budynku przesłaniającego, czyli do 11,82 m. Innymi słowy, parametry inwestycji M. B. (wysokość bryły 11,82, odległość od granicy działki sąsiedniej 4 m) są takie, że ze względu na przepisy prawa (§ 13 ust. 1 pkt 1 lit. a r.w.t.) właściciel działki [...] dozna ograniczeń w jej zabudowie. Sąd zaznaczył, iż standardy dostępu okien pomieszczeń budynków do naturalnego oświetlenia w zabudowie śródmiejskiej (z taką mamy do czynienia) mogą być zmniejszone o połowę (§ 13 ust. 4 r.w.t.). Logicznie więc wynikałoby z tego, że skarżący zachowałby prawa do hipotetycznej zabudowy swojej działki [...] budynkiem zbliżonym na odległość ca 6 m do projektowanego budynku. Zdaniem Sądu, § 13 ust. 4 r.w.t. nie jest jednak normą wyjściową, ale prawem inwestora, który korzystając z zapisanego w nim przywileju, może ponadstandardowo pogorszyć warunki naturalnego naświetlenia pomieszczeń swego budynku w zabudowie śródmiejskiej. Należy więc podtrzymać tezę, że projektowany przez M. B. budynek, którego bryła ma 11,82 m wysokości, ogranicza w jego otoczeniu – na obszarze odpowiadającym jego wysokości – dostęp do naturalnego oświetlenia. Jak zaznaczono, samo przez się nie jest to powodem, aby nie dopuszczać inwestycji (gdyż nie ma obecnie budynków, a konkretnie okien, które nowy budynek by przesłaniał z naruszeniem § 13 r.w.t.), lecz prowadzi też do niepodważalnego wniosku, że J. B., jako właściciel działki sąsiedniej ([...]), doznaje ograniczeń w jej zabudowie w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.b. Teoretycznie bowiem mógłby on chcieć wybudować budynek na swojej działce, a w takim przypadku jego prawa będą ograniczone przez § 13 r.w.t. wprost właśnie z uwagi na istnienie blisko 12 metrowego budynku obok, posadowionego 4 metry od granicy. Jest on zatem stroną w sprawie stosownie do art. 28 ust. 2 P.b. Uzupełniając powyższe Sąd dodał, że z uwagi na treść art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. nie ma znaczenia w jakim zakresie i jak intensywne ograniczenia w zabudowie powstaną na nieruchomości sąsiedniej oraz to, czy właściciel działki sąsiedniej ma w planach jej zabudowę, czy jest to tylko możliwość hipotetyczna. Z punktu widzenia określenia kręgu stron w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę istotne jest, czy po stronie właścicieli nieruchomości otaczających projektowane obiekty budowlane powstaną ograniczenia w zabudowie. Jak zaznaczono, dla terenu działki J. B. takie ograniczenia powstaną. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że Wojewoda umarzając postępowanie z odwołania J. B. od decyzji Prezydenta z dnia 1 grudnia 2021 r., 403/2021, AP.6740.143.2021 Ł.K. naruszył art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. Niezależnie, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 K.p.a., Sąd także uznał go za trafny. W ocenie Sądu Wojewoda przedwcześnie zdecydował się umorzyć postępowanie odwoławcze. Organ powinien mieć na uwadze, że J. B. był traktowany przez Prezydenta jako strona postępowania, doręczano mu poszczególne zawiadomienia i wreszcie decyzję, w której do jego zarzutów organ pierwszej instancji merytorycznie się odniósł. W takich okolicznościach Wojewoda – jeżeli powziął wątpliwości, co do legitymacji skarżącego jako strony – to powinien skarżącego o tym poinformować i wezwać go do wykazania tej legitymacji w kontekście art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. Tymczasem Wojewoda nie dał J. B. takiej szansy, a do tego zaskoczył go wydając ostateczne rozstrzygnięcie podważające jego uprawnienia proceduralne. M. B. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku podnosząc zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U.2021.2351 t.j., dalej jako Prawo budowlane), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, iż J. B. posiada status strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, co tym samym uprawnia go do wniesienia odwołania do Wojewody Wielkopolskiego od decyzji Prezydenta Miasta Leszna z dnia 1 grudnia 2021 r. (nr 403/2021), podczas gdy prawidłowa analiza obszaru oddziaływania planowanego obiektu stanowiącego przedmiot zamiaru inwestycyjnego winna prowadzić do ustalenia, że nieruchomość stanowiącą własność J. B. nie znajduje się w obrębie tego obszaru, a więc J. B. nie mógł i nie może być stroną postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiona została argumentacja mająca, zdaniem skarżącego kasacyjnie potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna M. B. siedzibą zasługiwała na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez M. B. ma usprawiedliwione podstawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, za zasadny uznać należy art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane – w brzmieniu tego przepisu na dzień wydania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu I instancji, usytuowanie i parametry budynku ograniczają możliwości zabudowy na działce skarżącego. Budynek znajduje się w odległości 4 m od działki skarżącego i ma wysokość 11,82 m. Oznacza to, że jest to wysokość przesłaniania dla budynku, który mógłby powstać na działce skarżącego. Budynek ten nie mógłby być usytuowany ścianą z oknami w odległości 4 m od granicy z działką, na której realizowany ma być budynek, którego dotyczy pozwolenie na budowę. Odległość ta stosowanie do treści § 13 ust. 1 pkt 1 lit. a warunków technicznych musiałaby wynosić 11,82 od budynku realizowanego przez inwestora. Skarżący musiałby więc odsunąć się od granicy działki inwestora nie o 4 m tylko o 7,82 m, co oznacza, że doszłoby do ograniczenia w możliwości zabudowy działki skarżącego. Stanowisko Sądu I instancji uznać należy za niezasadne. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika to z niepełnej analizy usytuowania i parametrów budynku inwestora. Budynek inwestora ma być realizowany na działkach o nr ew. [...] i [...]. Działka o nr ew. [...] graniczy z działką o nr ew. [...] na długości 4,5 m. Następnie działka o nr ew. [...] graniczy z działką o nr ew. [...] należącą do skarżącego na długości 3 m. Budynek inwestora realizowany jest wzdłuż granicy z działką skarżącego tylko na długości 2 m. W konsekwencji skarżący chcąc realizować zabudowę swojej działki musiałby odsunąć się o co najmniej 3 m od granicy z działką [...]. Budynek inwestora usytuowany jest zaś na długości 2 m wzdłuż granicy z działką skarżącego. Tym samym brak jest podstaw do przyjęcia, że budynek ten będzie wprowadzał ograniczenia na działce skarżącego. Przesłanianie przez ten budynek miałoby miejsce na długości 2 m licząc tę odległość od granicy działki o nr ew. [...] wzdłuż granicy działki skarżącego zaś hipotetyczna zabudowa, która mogłaby być zrealizowana na działce skarżącego musiałby być realizowana w odległości co najmniej 3 m od granicy z działką o nr ew. [...]. Ograniczenie możliwości zagospodarowania działki skarżącego wynika więc wprost z treści § 12 warunków technicznych i istniałaby niezależnie od tego czy budynek inwestora zostałby zrealizowany czy też nie. Miejsce przesłaniania na działce skarżącego nie mogłoby być zabudowane nie z powodu realizacji budynku inwestora, tylko z powodu konieczności spełnienia wymogów wynikających wprost z przepisów prawa, to jest § 12 warunków technicznych. Z ww. względów stanowisko Wojewody, iż skarżącemu nie przysługuje status strony było prawidłowe i nie było podstaw do jego kwestionowania. Okoliczność, że skarżący przez organ I instancji był błędnie traktowany jako strona nie oznacza, iż obligowało to Wojewodę do podtrzymywania tego statusu. Nie było też podstaw do wzywania skarżącego do podawania okoliczności, z których wywodzi on status strony. Zbadanie, czy podmiot chcący uczestniczyć w postępowaniu administracyjnym ma status strony ciąży na organie administracji i Wojewoda jako organ odwoławczy z tego obowiązku się wywiązał zasadnie uznając, że skarżącemu nie przysługuje status strony. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 P.p.s.a., art. 151 P.p.s.a. oraz art. 203 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 16 grudnia 2022
- Symbol z opisem
- 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Andrzej Wawrzyniak Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/ Marta Laskowska - Pietrzak
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny