II OSK 2675/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędzia del. WSA Małgorzata Jarecka Protokolant starszy inspektor sądowy Wioletta Lasota po rozpoznaniu w dniu 25 września 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 lipca 2017 r. sygn. akt IV SA/Po 110/17 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 13 lipca 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 110/17, oddalił skargę [...] Sp. z o.o. w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] listopada 2016 r., którym utrzymano w mocy postanowienie tego organu z [...] sierpnia 2014 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...] z [...] października 1994 r., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 1994 r. w sprawie ustalenia lokalizacji dwutorowej napowietrznej linii energetycznej WN - 110kV [...] i przebudowy napowietrzno - kablowej linii energetycznej SN - 15kV [...] w rejonie ul. [...]. Skarżąca, występująca wówczas pod firmą [...] Sp. z o.o. w P., podaniem z 6 lutego 2012 r. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...] z [...] października 1994 r. z powodu wydania tej decyzji z rażącym naruszeniem prawa, twierdząc, że linia energetyczna, której dotyczy ta decyzja, przebiega przez położone w P. przy ul. [...] i ul. [...] działki nr [...] i [...], których skarżąca jest użytkownikiem wieczystym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpoznając ten wniosek postanowieniem z [...] sierpnia 2014 r., powołując się na art. 61a k.p.a., odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...] z [...] października 1994 r., utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 1994 r. w sprawie ustalenia lokalizacji dwutorowej napowietrznej linii energetycznej WN - 110kV [...] i przebudowy napowietrzno - kablowej linii energetycznej SN - 15kV [...] w rejonie ul. [...], przyjmując, że skarżąca mimo wezwania nie wykazała interesu prawnego w żądaniu stwierdzenia nieważności decyzji. Skarżąca od tego postanowienia złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w wyniku rozpoznania którego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] listopada 2016 r. utrzymało w mocy swoje poprzednie postanowienie. Następnie skarżąca wniosła skargę do Sądu administracyjnego na postanowienie SKO w [...] z [...] listopada 2016 r. Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżone postanowienie, mimo pewnych wad dotyczących jego uzasadnienia, odpowiada prawu. Między innymi wskazał, że SKO w [...] ostateczną i prawomocną decyzją z [...] października 2012 r. umorzyło postępowanie prowadzone m.in. na skutek podania skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 1994 r. w sprawie ustalenia lokalizacji dwutorowej napowietrznej linii energetycznej WN - 110kV [...] i przebudowy napowietrzno - kablowej linii energetycznej SN - 15kV [...] w rejonie ul. [...] z tego powodu, że skarżąca nie była legitymowana do złożenia podania o stwierdzenie nieważności tej decyzji z uwagi na brak interesu prawnego. Następnie, opierając się na wyjaśnieniach złożonych na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej, stwierdził, że od czasu wydania tej decyzji nie zmieniły się istotne okoliczności prawne i faktyczne, co oznacza, że także obecnie skarżąca nie jest legitymowana do domagania się stwierdzenia nieważności decyzji Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa [...] z [...] października 1994 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 1994 r. W związku z tym Sąd pierwszej instancji uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, gdyż brak po stronie skarżącej legitymacji do żądania stwierdzenia nieważności decyzji jest oczywisty, zaś ta oczywistość jest uzasadniona m.in. tym, że zostało to przesądzone wskazaną decyzją SKO w [...]. Skarżąca w skardze kasacyjnej, zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości, zarzuciła naruszenie: - art. 28 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie uznania skarżącej za stronę postępowania, - art. 61 § 1 w zw. z art. 9 k.p.a. przez jego niezastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie wszczęcia postępowania na wniosek strony, - art. 140 w zw. z art. 222 § 2 k.c. przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na bezpodstawnym pominięciu, że spokojne korzystanie przez właściciela z prawa własności z wyłączeniem innych osób jest dobrem prawnie chronionym. We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano uchylenia zaskarżonego wyroku i zasądzenia od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Organ administracji w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie. Uczestnicząca w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji [...] S.A. w P. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach NSA uznał, że jest ona pozbawiona usprawiedliwionych podstaw. W podstawach kasacyjnych, a także w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w żaden sposób nie odniesiono się do stanowiska Sądu pierwszej instancji, że zgodność z prawem zaskarżonego przed tym Sądem postanowienia SKO w [...] wynika z tego, że SKO w [...] ostateczną i prawomocną decyzją z [...] października 2012 r. umorzyło postępowanie prowadzone m.in. na skutek podania skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 1994 r. w sprawie ustalenia lokalizacji dwutorowej napowietrznej linii energetycznej WN - 110kV [...] i przebudowy napowietrzno - kablowej linii energetycznej SN - 15kV [...] w rejonie ul. [...] z tego powodu, że skarżąca nie była legitymowana do złożenia podania o stwierdzenie nieważności tej decyzji z uwagi na brak interesu prawnego. Skoro skarżąca w skardze kasacyjnej nie zakwestionowała wskazanych twierdzeń Sądu pierwszej instancji to należy uznać, że są one zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy. W konsekwencji rozstrzyganie obecnie o zarzutach zawartych w podstawach kasacyjnych, sprowadzających się do twierdzenia, że skarżąca była legitymowana do żądania stwierdzenia nieważności, stanowiłoby naruszenie zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 k.p.a.). Podkreślić należy, że według Sądu pierwszej instancji w ostatecznej decyzji administracyjnej, czyli decyzji SKO z [...] października 2012 r., zostało przesądzone, że skarżąca nie jest legitymowana do żądania stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] lipca 1994 r., a więc także decyzji organu drugiej instancji, którą utrzymano w mocy tę decyzję, natomiast w skardze kasacyjnej tego zagadnienia w ogóle nie dostrzeżono. Mając powyższe na uwadze NSA uznał, że skarga kasacyjna nie posiada usprawiedliwionych podstaw. W tym stanie rzeczy NSA na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił. Odnosząc się do wniosku uczestnika postępowania o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego wskazać należy, że z art. 204 p.p.s.a. wynika, iż w razie oddalenia skargi kasacyjnej strona wnosząca skargę kasacyjną jest zobowiązana zwrócić koszty postępowania kasacyjnego poniesione przez organ administracji lub przez skarżącego, nie zaś przez uczestnika postępowania.