II OSK 2596/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Miron sędzia del. WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 26/17 w sprawie ze skargi J. S. na czynność [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] w przedmiocie wpisania budynku do ewidencji zabytków 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 9 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Kr 26/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi J. S., na czynność [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] w przedmiocie wpisania budynku do ewidencji zabytków: 1) stwierdził bezskuteczność czynności; 2) zasądził od [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] na rzecz skarżącej J. S. kwotę 697 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał na następujące ustalenia faktyczne: J. S. w dniu 30 grudnia 2016 r., po uprzednim bezskutecznym wezwaniu organu do usunięcia prawa, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na czynność materialno-techniczną [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...] grudnia 2016 r., znak: [...], polegającą na wpisaniu budynku stanowiącego własność skarżącej położonego na dz. nr [...] w obr. J., gm. S. do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków i założeniu dla obiektu nieruchomego niewpisanego do rejestru zabytków karty ewidencyjnej oraz odmowy wyłączenia budynku stanowiącego własność skarżącej położonego na dz. nr [...] w obr. J., gm. S. z Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków, domagając się uchylenia lub stwierdzenia bezskuteczności ww. czynności, ewentualnie wyłączenia budynku stanowiącego własność skarżącej położonego na dz. nr [...] w obr. J., gm. S. z Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków. Skarżąca zarzuciła, że zaskarżona czynność [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków polegająca na założeniu karty ewidencyjnej dla budynku stanowiącego jej własność narusza art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz.U. z 2014 r., poz. 1446 ze zm.). Przytoczyła również treść art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, a następnie wskazała, że ewidencja zabytków, której dotyczy zaskarżona czynność organu, zgodnie z treścią art. 21 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, stanowi podstawę do sporządzenia programów opieki nad zabytkami przez województwa, powiaty i gminy. Ponadto skarżąca przywołała treść art. 22 ust. 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, a następnie podkreśliła, że zagadnienie dotyczące Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków zostało uregulowane w art. 22 ust. 2 i 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz w rozporządzeniu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granice niezgodnie z prawem (Dz.U. Nr 113, poz. 661), przy czym w odniesieniu do zabytku nieruchomego niewpisanego do rejestru zabytków istotne są przepisy § 10, § 13-15 oraz załącznik nr 3 do ww. rozporządzenia. Zdaniem skarżącej, w świetle ww. przepisów, do ewidencji powinny zostać wpisane jedynie te obiekty, które ze względu na posiadane wartości historyczne, naukowe lub artystyczne zasługują na zachowanie, przy czym posiadanie takich walorów nie może być z góry zakładane, lecz powinno być poprzedzone ekspertyzą czy badaniami. Tymczasem skarżąca podniosła, że wpisanie należącego do niej budynku do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków nie było poprzedzone jakimikolwiek działaniami zmierzającymi do ustalenia zabytkowego charakteru tego budynku, zaś dane zamieszczone w karcie ewidencyjnej obiektu nie są prawdziwe. Skarżąca podkreśliła, że zgodnie z operatem szacunkowym wyceny nieruchomości gruntowej zabudowanej "[...]" z kwietnia 2002 r. przedmiotowy budynek został wybudowany w 1957 r., niemniej jednak sporządzony operat w żaden sposób nie sugerował jakiegokolwiek zabytkowego charakteru obiektu. Skarżąca wskazała, że w karcie ewidencyjnej obiektu został on sklasyfikowany jako powstały w pierwszej połowie XX w., co jej zdaniem, nie było zgodne ze stanem faktycznym i błędnie sugeruje zabytkowy charakter obiektu. Skarżąca podała również, że ww. obiekt jest budynkiem współczesnym zachowującym jedynie powierzchowne podobieństwo do autentycznych obiektów zabytkowych (drewnianych obiektów uzdrowiskowych stylu tyrolskiego lub zakopiańskiego). Do błędnej klasyfikacji budynku mógł przyczynić się fakt, iż od jego powstania nie był on konserwowany, ani odnawiany z zewnątrz i z tego powodu drewniana elewacja wyglądała na starszą niż jest w rzeczywistości. Ponadto skarżąca podkreśliła, że z uwagi na fakt, iż zakupiony przez nią w 2002 r. budynek był w złym stanie technicznym, a zgodnie ze sporządzonym na potrzeby Lasów Państwowych operatem szacunkowym stopień jego zużycia określono na 56%, to nastąpiła konieczność wykonania kapitalnego remontu obiektu, w wyniku którego zostały użyte materiały współczesne, m.in. pokrycie dachowe wykonano z blachy trapezowej, a większość materiałów wykończeniowych to płyty GK, płytki gresowe, plastikowe okna. Dlatego też wizerunek budynku, szczególnie z zewnątrz nie nosi znamion i cech, które pozwoliłyby zaklasyfikować go jako obiekt zabytkowy. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków, powołując się na treść art. 22 ust. 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, wskazał, że przedmiotowy budynek jest obiektem nieruchomym, a w związku z tym włączenie go do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków nie wymagało uzyskania zgody jego właściciela. Organ podkreślił, że włączenie karty zabytku do ewidencji wynikało ze stwierdzenia, że przedmiotowy budynek charakteryzuje się cechami, które uzasadniały objęcie go szczególną formą ochrony ze względu na posiadaną przez niego wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Ponadto, według organu, przedmiotowy budynek mieścił się w pojęciu zabytku określonym w art. 3 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, a zatem mógł on zostać ujęty w ewidencji. Tym samym, nie było konieczne, aby na okoliczność potwierdzenia walorów zabytkowych organ zlecał sporządzenie opinii przez właściwego biegłego, gdyż [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków jest organem wyspecjalizowanym, dysponującym wykwalifikowaną kadrą kompetentną do badania wartości zabytkowych obiektów na obszarze województwa. Organ wskazał, że przedmiotowy budynek stanowi przykład zachowania typowych elementów budownictwa, cech stylistycznych o sposobie budowania charakterystycznym dla regionu górskiego. Ponadto, w ocenie organu, obiekt posiada cechy budownictwa podhalańskiego i jest cenny dla tego miejsca wzmacniając jego charakter i dokumentując przebieg historii miejscowości J.. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków wskazał, że budynek ten jest przykładem domu drewnianego budowanego według określonych zasad, z zastosowaniem pewnych charakterystycznych elementów, zdobień, ale też technik budowlanych, proporcji, czy też kątów nachylenia dachów. Organ nadmienił również, że wpisanie obiektu do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków cechuje się nieco niższymi wymaganiami niż wpisanie budynku do rejestru zabytków. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków przywołał także pojęcia "zabytkowości", "wartości artystycznej", jak również "interesu społecznego", podnosząc, że zostały one dobrze opracowane w literaturze. Ponadto organ podkreślił, że wpisany do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków budynek stanowiący własność skarżącej, jest przykładem architektury podhalańskiej pomimo, że znajduje się na terenie P., a mianowicie został on utworzony na planie prostokąta, orientowany kalenicowo do drogi, posadowiony na tynkowej podmurówce z drewnianymi ścianami wykonanymi w typowej dla regionu [...] konstrukcji wieńcowej – w części parteru na tzw. zamek węgłowy z ostatkami, a w części poddasza na tzw. jaskółczy ogon. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków dodał przy tym, że szczytowe ściany elewacji bocznych częściowo oszalowane deskami (szalunek pionowy) i częściowo wykonane w konstrukcji wieńcowej, zaś szczelina pomiędzy belami została wypełniona włóknem (pakułami/sznurem). Ponadto wskazał, że stolarka okienna drewniana została wykonana z podziałami pionowymi w białej kolorystyce, drzwi drewniane w kolorze korespondującym ze ścianami budynku, zaś konstrukcja dachu dwuspadowego, półszczytowego, krytego blachą trapezową w kolorze ciemnego brązu wraz z obróbką blacharską. Organ podkreślił także, że w szczycie elewacji frontowej oraz tylnej znajdują się dwie lukarny kryte dachem dwuspadowym, półszczytowym, a tym samym, obiekt stanowi przykład budynku mieszkalnego zachowanego w typowej formie, bryle wraz z kształtem i typem dachu (półszczytowy – charakterystyczny dla architektury [...]) oraz autentycznej substancji. Dlatego też według organu jest on cennym przykładem lokalnej tradycji budownictwa drewnianego na terenie południowej Polski. Jednocześnie [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków podał, że karta ewidencyjna obiektu została założona w sierpniu 2015 r., przy czym zabytkowy charakter włączonego do ewidencji budynku został przez organ prawidłowo zweryfikowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że zaskarżona czynność podjęta została z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. w stopniu mającym znaczenie dla wyniku sprawy. Wskazał, że z analizy treści karty ewidencyjnej przedmiotowego obiektu nie wynika z jakich powodów dla przedmiotowego budynku została założona karta ewidencyjna zabytku. W przekonaniu Sądu, skoro włączenie nieruchomości do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków przez [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków powoduje określone skutki prawne dla właściciela nieruchomości, a nadto jest to czynność jednostronna, niezależna od woli właściciela danej nieruchomości, to z treści karty powinno wynikać lapidarne merytoryczne uzasadnienie właściwego organu o właściwości szczególnej fachowego w dziedzinie, którą administruje, dlaczego, z jakich powodów materialnoprawnych obejmuje dany obiekt nieruchomy ww. kartą jako zabytek spełniający wymogi art. 3 pkt 1-2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Tego wymaga w demokratycznym państwie prawnym ochrona praw podmiotowych właściciela nieruchomości. Nie jest zgodne z zasadami demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) dokonywanie przez arbitralne czynności materialnotechniczne organu kwalifikacji nieruchomości, z której wynikają skutki prawne dla właściciela w sposób niekontrolowalny od strony meritum podejmowania tej czynności. Niezależnie od tego, w przekonaniu Sądu I instancji wymogi jakie stawia ww. rozporządzenie w przedmiocie treści karty – są spójne z ustaleniami Sądu, gdyż trzeba dokonać ich wykładni z celem i skutkami ustawy o ochronie zabytków, zgodnie z zasadami demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP). Zdaniem Sądu I instancji, wpis w wojewódzkiej ewidencji, który materializuje się/realizuje się przez założenie karty zabytku i włączenie jej do rejestru zabytków powinien odzwierciedlać stan faktyczny, który powinien mieć oparcie w stosownej dokumentacji uzasadniającej w szczególności przyczyny i zakres ochrony konserwatorskiej. To, że ustawodawca nie określił szczegółowo zasad, trybu i sposobu umieszczania zabytków nieruchomych w ewidencji zabytków, w odróżnieniu od wpisu do rejestru zabytków, który wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji, nie oznacza, że wpisem/włączeniem do ewidencji zabytków organ administracji może w sposób dowolny wpływać na prawa i obowiązki właścicieli tych nieruchomości, prowadząc do ograniczenia prawa własności w sposób sprzeczny z konstytucyjną gwarancją ochrony własności wyrażoną art. 21 ust. 1 i zasadą demokratycznego państwa prawnego określoną w art. 2 Konstytucji RP. Skoro § 14 ww. rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. podnosi, że: 1. Wojewódzki konserwator zabytków włącza kartę ewidencyjną zabytku do wojewódzkiej ewidencji zabytków po sprawdzeniu, czy dane zawarte w karcie ewidencyjnej zabytku są wyczerpujące i zgodne ze stanem faktycznym, a także czy dokumentacja fotograficzna zabytku umożliwia jego identyfikację, to w świetle tego przepisu i powyższych ustaleń jest oczywiste, że dane zawarte w karcie ewidencyjnej powinny chociażby w minimalnym, podstawowym zakresie odzwierciedlać, dokumentować, uzasadniać, komentować zabytkowy ustawowy wymiar obiektu, dla którego założona jest karta ewidencyjna. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...], wnosząc o jego uchylenie w całości "poprzez oddalenie skargi" oraz o zasądzenie koszów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez przyjęcie, że [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] naruszył przepisy postępowania w postaci art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co kwalifikuje bezskuteczność czynności tj. założenia karty ewidencyjnej budynku położonego na dz. ewid. nr [...] w obr. J. gm. S., stanowiącego własność skarżącej i włączenia jej do Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ wskazał, że przedmiotowy obiekt spełniał definicję zabytku z art. 3 pkt 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i mógł zostać ujęty w ewidencji. Nie jest natomiast konieczne, aby na okoliczność potwierdzenia walorów zabytkowych, organ zlecał sporządzenie opinii przez właściwego biegłego, czy też zasięgał takiej opinii. Wojewódzki konserwator zabytków jest wyspecjalizowanym organem dysponującym wykwalifikowaną kadrą kompetentną do badania wartości zabytkowych obiektów na obszarze województwa. Tak więc, działając w granicach uznania administracyjnego, w ramach przeprowadzonych czynności w odniesieniu do przedmiotowego budynku, dokonał oceny tych wartości. Zakres informacji o danym obiekcie sprowadza się do prostych informacji, umożliwiających jedynie zwykłą identyfikację obiektu. Na tym etapie postępowania organ nie jest formalnie zobligowany do badania czy dany obiekt spełnia kryteria zabytku. Gwarancją, że dany obiekt posiada walory zabytku jest fakt, że zajmuje się nim wyspecjalizowany organ jakim jest Wojewódzki Konserwator Zabytków. Konserwator Zabytków nie jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania administracyjnego, nie ma obowiązku informowania stron, w tym właścicieli nieruchomości, nie musi być przeprowadzona szczegółowa analiza spełnienia przez dany obiekt przesłanek pozwalających na jego zidentyfikowanie na gruncie art. 3 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami do kategorii obiektów zabytkowych. Wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że przedmiotowy budynek stanowi przykład typowych elementów budownictwa, cech stylistycznych i sposobie budowania charakterystycznego dla regionu górskiego. Włączony do wojewódzkiej ewidencji zabytków budynek jest przykładem architektury [...], pomimo że znajduje się na terenie P.. Budynek utworzony na planie prostokąta, orientowany kalenicowo do drogi dojazdowej. Posadowiony na tynkowanej podmurówce. Drewniane ściany wykonane w typowej dla regionu [...] konstrukcji wieńcowej - w części parteru ma tzw. "zamek węgłowy" z ostatkami, a w części poddasza ma tzw. jaskółczy ogon". Szczytowe ściany elewacji bocznych częściowo oszalowane deskami (szalunek pionowy) i częściowo wykonane w konstrukcji wieńcowej. Szczelina pomiędzy belkami została wypełniona włóknem - pakułami/sznurem. Stolarka okienna z podziałami pionowymi, drewniana w białej kolorystyce. Drzwi drewniane w kolorze korespondującym ze ścianami budynku. Konstrukcja dachu dwuspadowego, półszczytowego, krytego blachą trapezową w kolorze ciemnego brązu wraz z obróbką blacharską. W szczycie elewacji frontowej oraz tylnej znajdują się dwie lukarny kryte również dachem dwuspadowym, półszczytowym. Obiekt stanowi przykład budynku mieszkalnego zachowanego w typowej formie, bryle wraz z kształtem i typem dachu (półszczytowy - charakterystyczny dla architektury [...]) oraz w autentycznej substancji. W związku z powyższym, jest cennym przykładem lokalnej tradycji budownictwa drewnianego na terenie południowej Polski. [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w [...] dodał, że w przypadku budynków wpisanych do wojewódzkiej ewidencji zabytków możemy mówić o nieco niższych wymaganiach niż w przypadku budynków wpisanych do rejestru zabytków, czy pomników historii czy też obiektów znajdujących się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Przeprowadził także analizę pojęć "zabytkowość", "wartość artystyczna", "interes społeczny". Do skargi kasacyjnej została dołączona "Opinia konserwatorska dotycząca wartości zabytkowej drewnianego budynku mieszkalnego J., ul. [...]", sporządzona przez dr hab. Z. M. w dniu 4 sierpnia 2017 r. W odpowiedzi na skargę kasacyjną J. S. wniosła o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Podniosła, że etap postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z całą pewnością nie jest właściwy do uzupełniania postępowania dowodowego, które miałoby potwierdzać zabytkowy charakter obiektu. Przedłożenie opinii konserwatorskiej dotyczącej wartości zabytkowej drewnianego budynku mieszkalnego J., ul. [...], która została sporządzona w dniu 4 sierpnia 2017 r. w sposób jednoznaczny potwierdza, że organ administracji dopuścił się naruszenia § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granice niezgodnie z prawem, ponieważ karta ewidencyjna została założona, mimo, iż zabytkowy charakter obiektu nie został w żaden sposób potwierdzony w dacie jej zakładania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie i 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, iż strona wnosząca ten środek odwoławczy, zarzucając naruszenie konkretnych przepisów prawa w określonej formie, sama wyznacza obszar kontroli kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny bierze zaś pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a która nie zachodzi w tej sprawie. W analizowanej skardze kasacyjnej sformułowano jedynie zarzut dotyczący naruszenia przepisów postępowania, który to, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasługuje na uwzględnienie. Podkreślić należy, że przepisy ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie przewidują, by wpisanie obiektu do wojewódzkiej ewidencji zabytków stanowiło rozstrzygnięcie podejmowane przez organ w formie decyzji administracyjnej. Ustawa nie przewiduje także obowiązku organu w zakresie informowania stron, w tym przede wszystkim właścicieli nieruchomości, o podjętych czynnościach zmierzających do włączenia karty zabytku do ewidencji ani nawet o samym dokonaniu takiego włączenia. Konsekwencją tego zapatrywania jest odstąpienie od wymogu wydania rozstrzygnięcia w sprawie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego (dowodowego) w oparciu o zasady wynikające z kodeksu postępowania administracyjnego. Brak sformalizowania reguł postępowania wiążącego się z włączeniem karty zabytku do ewidencji nie oznacza jednak, że dokonanie tej czynności może nastąpić bez analizy przyczyn uzasadniających jej dokonanie, jak też udokumentowania jej chociażby w uproszczonej formie. Jest oczywiste bowiem, że włączenie karty zabytku do wojewódzkiej ewidencji musi wynikać ze stwierdzenia przez organ, że obiekt charakteryzuje się cechami, które uzasadniają objęcie go szczególną formą ochrony ze względu na posiadaną przez niego wartość historyczną, artystyczną lub naukową. Tylko taki obiekt, który spełnia definicję zabytku może zostać ujęty w ewidencji. Prawidłowość zastosowania normy prawa materialnego uzależniona jest w bezpośredni sposób od stwierdzenia, że okoliczności faktyczne odpowiadały hipotezie tejże normy. Nie jest natomiast konieczne, aby na okoliczność potwierdzenia walorów zabytkowych organ zlecał sporządzenie opinii przez właściwego biegłego, albowiem wojewódzki konserwator zabytków jest wyspecjalizowanym organem dysponującym wykwalifikowaną kadrą kompetentną do badania wartości zabytkowych obiektów na obszarze województwa (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2016 r., sygn. II OSK 96/15; z dnia 20 listopada 2017 r., sygn. akt II OSK 2926/16). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, jakkolwiek z karty ewidencyjnej obiektu nieruchomego z sierpnia 2015 r., nie wynika w sposób jednoznaczny, "zabytkowy" charakter przedmiotowego obiektu (może z uwagi na brak odpowiedniej rubryki), to nie można przyjąć, że doszło do naruszenia wskazanych przez Sąd I instancji przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tym bardziej, że nie znajdują one zastosowania. Nie sposób jest także uznać, z uwagi na powyższe, że drewniany budynek mieszkalny położony w J. przy ul. [...], bezzasadnie został wpisany do wojewódzkiej ewidencji zabytków, że wypowiadanie się w przedmiocie zabytkowego charakteru obiektu jest przedwczesne. Jak wyżej wspomniano wojewódzki konserwator zabytków jest wyspecjalizowanym organem dysponującym wykwalifikowaną kadrą kompetentną do badania wartości zabytkowych obiektów na obszarze województwa, a zabytkowy charakter obiektu został niewątpliwie przez organ wykazany. Nie ma przy tym potrzeby ponownego przywoływania stanowiska organu konserwatorskiego w tym zakresie, wymaga jedynie zaakcentowania, że wartość zabytkowa drewnianego budynku mieszkalnego J., ul. [...], została także potwierdzona opinią konserwatora zabytków architektury dr hab. Z. M., wyrażoną w piśmie z dnia 4 sierpnia 2017 r. Ustalone okoliczności faktyczne niewątpliwie potwierdzają zasadność umieszczenia spornego obiektu w ewidencji zabytków, a do tego stwierdzenia powinna sprowadzać się sądowa kontrola dokonywana w sprawie. W tym stanie rzeczy stwierdzając, że skarga kasacyjna jest uzasadniona, zaś istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny miał podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku i do rozpoznania skargi w oparciu o art. 188 p.p.s.a., a w następstwie tego do oddalenia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Jednocześnie Sąd odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego dla organu uznając, że zachodzą szczególne okoliczności, o których mowa w art. 207 § 2 p.p.s.a.