II OSK 2253/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A. C. o wstrzymanie wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2025 r. sygn. akt IV SA/Wa 696/25 w sprawie ze skargi A. C. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 24 stycznia 2025 r. znak [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu postanawia: odrzucić wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 czerwca 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 696/25, oddalił skargę A. C. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 24 stycznia 2025 r., znak [...], w przedmiocie zobowiązania do powrotu. W skardze kasacyjnej wywiedzionej od powyższego wyroku skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zawarł wniosek: "o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku jak i zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 24.01.2025 r.". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis art. 61 § 3 dotyczy zatem wyłącznie wstrzymania wykonania aktów bądź czynności podjętych przez organy administracji i będących przedmiotem kontroli wojewódzkiego sądu administracyjnego, a nie wyroków sądów administracyjnych. Oznacza to, że nie może on stanowić podstawy wstrzymania wykonania wyroku, którego dotyczy skarga kasacyjna złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Brak jest również innych przepisów w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak również w ustawach szczególnych, które pozwalałyby na wstrzymanie wykonania wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadku wniesienia od tego wyroku skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Znajdujące się w P.p.s.a. wyjątki – zawarte w art. 89 oraz art. 284 – nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Art. 89 P.p.s.a. dotyczy bowiem możliwości wstrzymania wykonania orzeczenia sądowego w toku postępowania o przywrócenie uchybionego terminu. Natomiast art. 284 P.p.s.a. przewiduje możliwość wstrzymania wykonania prawomocnego orzeczenia sądu w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania. Ponadto wyjaśnić należy, że wskutek wniesienia środka zaskarżenia jakim jest skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zaskarżony wyrok pozostaje wyrokiem nieprawomocnym, a co za tym idzie nie wywołuje on skutków prawnych związanych z przedmiotem rozstrzygnięcia. Dopiero prawomocne orzeczenie sądu wiąże strony i sąd, który je wydał, a także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby (art. 170 P.p.s.a.). Z uwagi na powyższe, wobec braku podstawy prawnej do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji, wniosek należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 64 § 3 i art. 193 P.p.s.a. Co zaś się tyczy kwestii wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, to wyjaśnić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt IV SA/Wa 696/25, , na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. odmówił skarżącemu kasacyjnie zastosowania ochrony tymczasowej. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 22 października 2025 r.. sygn. akt II OZ 1586/25, oddalił zażalenie wniesione na ww. postanowienie. W myśl natomiast art. 61 § 4 P.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności, wydane na podstawie § 2 i 3, sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Sąd administracyjny może zatem zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie. Podstawą do podjęcia takiego orzeczenia jest zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej. Podkreślić jednocześnie należy, że zmiana okoliczności sprawy jest również przesłanką zmiany i uchylenia postanowienia prawomocnego niekończącego postępowania w sprawie, o czym stanowi art. 165 P.p.s.a. Wobec tego byłyby podstawy do zmiany zapadłego w niniejszej sprawie postanowienia o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, gdyby zmianie uległy okoliczności sprawy, na które skarżący powołałby się we wniosku złożonym na podstawie ww. przepisów. Taka sytuacja nie zaistniała jednakże w rozpoznawanej sprawie, gdyż argumentacja przytoczona we wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej zawartym w skardze kasacyjnej jest generalnie tożsama z argumentacją wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawartym w skardze. Mając to wszystko na uwadze postanowiono, jak w sentencji.