Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II OSK 1909/20

II OSK 1909/20 - Wyrok NSA z 2021-06-09

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
9 czerwca 2021
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lutego 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1971/19 w sprawie ze skargi B.S. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa wykonywania zawodu lekarza oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 6 lutego 2020 r. VII SA/Wa 1971/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę B.S. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa wykonywania zawodu lekarza. Wyrok ten został wydany w następującym stanie sprawy: Wymieniony na wstępie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa wykonywania zawodu lekarza w celu odbycia stażu podyplomowego, wpisanie na listę członków oraz wpis do okręgowego rejestru lekarzy i lekarzy dentystów. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że posiada tytuł zawodowy lekarza wydany [...] grudnia 2012 r. przez Uniwersytet Medyczny im. [...] w P., jak również, że na podstawie art. 10 ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty nie znajduje do niego zastosowania art. 10 ust. 1 tej ustawy i uregulowany w tym przepisie wymóg odbycia w określonej sytuacji przeszkolenia teoretycznego. Uchwałą nr [...] z dnia [...] marca 2019 r. Okręgowa Rada Lekarska Wielkopolskiej Izby Lekarskiej, działając na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 168 ze zm.) i art. 25 pkt 4 w zw. z art. 5 pkt 3 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 168), odmówiła przyznania skarżącemu prawa wykonywania zawodu lekarza. W uzasadnieniu wskazano, że art. 10 ust. 4 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty nie ma zastosowania do skarżącego, posiadającego polski dyplom lekarza. Zatem bez odbycia przez niego przeszkolenia teoretycznego nie może mu zostać przyznane prawo wykonywania zawodu celem odbycia stażu podyplomowego. Minęło bowiem 5 lat od uzyskania przez skarżącego dyplomu lekarza. Na skutek wniesionego przez skarżącego odwołania, zaskarżoną uchwałą z dnia [...] czerwca 2019 r. Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej, utrzymało w mocy zakwestionowaną uchwałę Okręgowej Rady Lekarskiej. W uzasadnieniu Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji w przedmiocie braku podstaw do przyznania skarżącemu prawa wykonywania zawodu lekarza w celu odbycia stażu podyplomowego, wpisania na listę członków oraz wpisu do okręgowego rejestru lekarzy i lekarzy dentystów bez uprzedniego odbycia przeszkolenia teoretycznego, stwierdzając brak podstaw do zastosowania wobec niego art. 10 ust. 4 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, gdyż wyłączenie to nie ma zastosowania do lekarzy posiadających polski dyplom lekarza. Skargę na powyższą uchwałę wniósł B.S. domagając się jej uchylenia oraz uchylenia uchwały ją poprzedzającej, a także zobowiązania obydwu Rad do przyznania mu prawa wykonywania zawodu lekarza, wpisania go na listę członków oraz dokonania wpisu do okręgowego rejestru lekarzy i lekarzy dentystów. Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie: art. 10 ust. 4 w zw. z art. 6b ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, art. 3 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy w zw. z art. 2 pkt 4 lit. a ustawy o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin, art. 10 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty w zw. z § 17 uchwały nr 1/17/VII Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 13 stycznia 2017 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania w sprawach przyznania prawa wykonywania zawodu lekarza i lekarza dentysty oraz prowadzenia rejestru lekarzy i lekarzy dentystów, przepisów ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty w zw. z przepisami dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych oraz dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2013/55/UE z dnia 20 listopada 2013 r. Zdaniem skarżącego obowiązek szkolenia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 ww. ustawy nie dotyczy w ogóle obywateli państw członkowskich UE (w tym Polaków) i jest przy tym bez znaczenia, czy osoby te uzyskały dyplom polskiej uczelni medycznej, czy też dokumenty poświadczające kwalifikacje wydane zostały przez inne niż Polska państwo członkowskie (a znajdujące się w wykazie, o którym mowa w art. 6b). W odpowiedzi na skargę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w sprawie. W ocenie Sądu skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Podstawę jej oddalenia stanowił art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.". W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w stosunku do skarżącego, który uzyskał tytuł zawodowy lekarza na podstawie dyplomu nr [...] wydanego dnia [...] grudnia 2012 r. przez Uniwersytet Medyczny im. [...] w P., jest obywatelem [...] i pozostaje w związku małżeńskim z obywatelką Polski, organy samorządu zawodowego obowiązane były uwzględnić art. 10 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, zgodnie z którym lekarz, który zamierza podjąć wykonywanie zawodu po upływie 5 lat od uzyskania dyplomu lekarza albo lekarza dentysty, przed przyznaniem prawa wykonywania zawodu jest obowiązany do odbycia przeszkolenia teoretycznego, którego tryb, program, miejsce i okres określi okręgowa rada lekarska, w drodze uchwały, biorąc pod uwagę długość okresu, który upłynął od uzyskania dyplomu. Uwzględniając ten przepis, zdaniem Sądu, organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że znajduje on zastosowanie do skarżącego; prawidłowo także przyjęły, że wobec tego, iż nie odbył on – stosownie do tego przepisu – przeszkolenia teoretycznego, jego wniosek nie może być pozytywnie załatwiony. W stosunku do skarżącego nie mógł znaleźć zastosowania wyjątek z art. 10 ust. 4 ww. ustawy, gdyż dotyczy on wyłącznie lekarzy będących obywatelami państwa członkowskiego Unii Europejskiej, którzy uzyskali kwalifikacje zawodowe w innym niż Polska państwie członkowskim UE, podlegających automatycznemu uznaniu w Polsce na zasadach wynikających z dyrektywy 2005/36/WE. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł skarżący, zaskarżając go w całości. Wyrokowi temu zarzucono: 1/ na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 10 ust. 1 oraz ust. 4 w zw. z art. 6b ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty poprzez błędną interpretację wyżej wskazanych przepisów, która jest niezgodna z prawem wspólnotowym, w szczególności z przepisami dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (zmienionej dyrektywą nr 2013/55/UE z dnia 20 listopada 2013 r.), co doprowadziło Sąd pierwszej instancji do nieuprawnionego zróżnicowania sytuacji prawnej (jak i możliwości dostępu do polskiego rynku usług medycznych) obywateli UE, którzy ukończyli polskie uczelnie medyczne z obywatelami UE, którzy uzyskali kwalifikacje zawodowe lekarza w innym państwie członkowskim; 2/ na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wydane orzeczenie, a polegające na naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nierozstrzygnięcie przez Sąd (ani też niezawarcie w uzasadnieniu orzeczenia) ustosunkowania się do zarzutów interpretacyjnych wskazanych w pkt 1 niniejszej skargi kasacyjnej, a podnoszonych w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o: uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie uchwały nr [...] oraz poprzedzającej ją uchwały nr [...] i zobowiązanie obu organów do przyznania skarżącemu prawa do wykonywania zawodu lekarza, wpisania go na listę członków oraz dokonania wpisu do okręgowego rejestru lekarzy i lekarzy dentystów, a nadto o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm przepisanych. W uzupełnieniu skargi kasacyjnej skarżący wniósł o jej rozpoznanie na rozprawie. Zarządzeniem z dnia 16 marca 2021 r. wydanym przez Przewodniczącą Wydziału II Izby Ogólnoadministracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego skierowano przedmiotową sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym. Pismem z dnia 30 marca 2021 r. skarżący podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie godzi się wyjaśnić, że stosownie do brzmienia art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której podstawy zostały ujęte w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak też podstawy odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania przed sądem wojewódzkim (art. 189 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie nie występują te przesłanki, zatem Naczelny Sąd Administracyjny był związany zarzutami skargi kasacyjnej. Istotne jest to, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał przedmiotową skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, wobec spełnienia warunków wynikających z treści art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.). Tak zaś rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Przystępując do wyjaśnienia przesłanek nieuwzględnienia wniesionego środka odwoławczego zaznaczyć należy, iż stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie nie jest sporny. Skarżący – obywatel [...] dnia 7 stycznia 2019 r. złożył wniosek o przyznanie prawa wykonywania zawodu lekarza w celu odbycia stażu podyplomowego, wpisanie na listę członków oraz wpis do okręgowego rejestru lekarzy i lekarzy dentystów. W piśmie złożonym na urzędowym formularzu, skarżący podał, że posiada tytuł zawodowy lekarza wydany [...] grudnia 2012 r. przez Uniwersytet Medyczny im. [...] w P., zaś w piśmie przewodnim z dnia 7 stycznia 2019 r. podniósł, że na podstawie art. 10 ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty nie znajduje do niego zastosowania art. 10 ust. 1 tej ustawy i uregulowany w tym przepisie wymóg odbycia w określonej sytuacji przeszkolenia teoretycznego. W uzasadnieniu swojego stanowiska (odnoszącego się do ww. art. 10 ust. 4) skarżący podał, że pozostaje w związku małżeńskim z obywatelką Polski, tj. jest członkiem rodziny obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Organy orzekające w sprawie odmówiły przyznania skarżącemu prawa wykonywania zawodu lekarza. Uznano, iż wobec skarżącego należało wziąć pod uwagę art. 10 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, który stanowi, że lekarz, który zamierza podjąć wykonywanie zawodu po upływie 5 lat od uzyskania dyplomu lekarza albo lekarza dentysty, przed przyznaniem prawa wykonywania zawodu jest obowiązany do odbycia przeszkolenia teoretycznego, którego tryb, program, miejsce i okres określi okręgowa rada lekarska, w drodze uchwały, biorąc pod uwagę długość okresu, który upłynął od uzyskania dyplomu. Koszty tego przeszkolenia ponosi lekarz. Wskazano, że art. 10 ust. 4 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty nie znajduje zastosowania w odniesieniu do skarżącego, a zatem bez odbycia przez niego obowiązkowego przeszkolenia teoretycznego nie może zostać mu przyznane prawo wykonywania zawodu, celem odbycia stażu podyplomowego. Ustawodawca przewidział wyjątek od ogólnej zasady odbywania przeszkolenia teoretycznego po upływie 5 lat od uzyskania dyplomu lekarza. Wyłączenie takie zostało zawarte w art. 10 ust. 4 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, zgodnie z którym przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się do lekarza będącego obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który posiada dyplom lub inne dokumenty poświadczające formalne kwalifikacje wymienione w wykazie, o którym mowa w art. 6b, i dotychczas nie uzyskał prawa wykonywania zawodu lekarza albo prawa wykonywania zawodu lekarza dentysty na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd pierwszej instancji zaaprobował to stanowisko, zaś skarga kasacyjna kwestionuje je zarzutami naruszenia prawa materialnego jak też procesowego, które jednak nie mogą być uwzględnione. Nie jest usprawiedliwiony zarzut błędnej wykładni art. 10 ust. 1 oraz ust. 4 w zw. z art. 6b ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, dokonanej przez Sąd pierwszej instancji niezgodnie z prawem wspólnotowym, w szczególności z przepisami dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (zmienionej dyrektywą nr 2013/55/UE z dnia 20 listopada 2013 r.), co doprowadziło ten Sąd do nieuprawnionego zróżnicowania sytuacji prawnej (jak i możliwości dostępu do polskiego rynku usług medycznych) obywateli UE, którzy ukończyli polskie uczelnie medyczne z obywatelami UE, którzy uzyskali kwalifikacje zawodowe lekarza w innym państwie członkowskim. Zauważyć należy, iż w sprawie tej rozstrzygano w oparciu o uregulowania ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty, która to ustawa dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (Dz. Urz. UE L 255 z 30.09.2005, str. 22, z późn. zm.). Zgodnie z art. 249 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, dyrektywa wiąże każde państwo członkowskie, do którego jest kierowana, w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawia jednak organom krajowym swobodę wyboru formy i środków. W praktyce oznacza to, że akt ten formułuje cele, które adresaci, dowolnymi środkami, formami i metodami, obowiązani są osiągnąć. Zatem przy uwzględnieniu wskazanej wyżej dyrektywy 2005/36/WE z dnia 7 września 2005r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych, określono w ustawie o zawodach lekarza i lekarza dentysty zasady i warunki wykonywania zawodów lekarza i lekarza dentysty. Wśród tych przepisów są w szczególności przepisy wprowadzające istotną gwarancję z punktu widzenia zasad wykonywania zawodu lekarza i lekarza dentysty. Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 1 i 2 omawianej ustawy wykonywanie zawodu lekarza i lekarza dentysty polega na udzielaniu świadczeń przez osobę posiadającą wymagane kwalifikacje. Istotne jest przy tym, by owe kwalifikacje (oraz wiedza) miały charakter aktualny i stanowiły efekt prowadzonej praktyki zawodowej. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że zawód lekarza jest zawodem zaufania publicznego. Do cech zawodu zaufania publicznego należy m.in. konieczność zapewnienia prawidłowego i zgodnego z interesem publicznym wykonywania zawodu, ze względu na znaczenie, jakie dana dziedzina aktywności zawodowej ma w społeczeństwie, jak również staranność i dbałość przedstawicieli tych zawodów o interesy osób korzystających z ich usług, troska o ich osobiste potrzeby, a także zapewnienie ochrony gwarantowanych przez Konstytucję praw podmiotowych jednostek (zob. wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia: 24 kwietnia 2015 r. K 19/14, OTK ZU nr 3/A/2015, poz. 32; 7 marca 2012 r. K 3/10, OTK ZU nr 3/A/2012, poz. 25; 26 marca 2008 r. K 4/07, OTK ZU nr 2/A/2008, poz. 28) – patrz: wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2020 r. II OSK 984/20. To w art. 10 ust. 1 omawianej ustawy wprowadzono obowiązek odbycia dodatkowego przeszkolenia teoretycznego lekarza po upływie 5 lat od uzyskania dyplomu lekarza, którego tryb, program, miejsce i okres określi okręgowa rada lekarska, w drodze uchwały, biorąc pod uwagę długość okresu, który upłynął od uzyskania dyplomu. Koszty tego przeszkolenia ponosi lekarz. Z wniosku skarżącego (z 7 stycznia 2019 r.) o przyznanie prawa wykonywania zawodu lekarza wynikało wprost, iż ukończył on studia medyczne w Polsce, a od ich ukończenia minęło ponad 5 lat. W tych okolicznościach faktycznych zastosowanie znajdował, jak trafnie przyjęto w okolicznościach tej sprawy, przepis art. 10 ust. 1 ustaw o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Zgodnie zaś z ust. 4 art. 10 omawianej ustawy przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się do lekarza będącego obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który posiada dyplom lub inne dokumenty poświadczające formalne kwalifikacje wymienione w wykazie, o którym mowa w art. 6b, i dotychczas nie uzyskał prawa wykonywania zawodu lekarza albo prawa wykonywania zawodu lekarza dentysty na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z dyspozycji tego przepisu, ja trafnie przyjęto w tej sprawie wynika jednoznacznie, że art. 10 ust. 1 ustawy w kontekście art. 10 ust. 4 nie dotyczy wszystkich lekarzy będących obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej (również cudzoziemców, którzy na mocy art. 3 ust. 3 ustawy są w ramach ustawy traktowani na równi z obywatelami państw członkowskich UE), lecz tylko do tych, którzy ubiegają się w Polsce po raz pierwszy o przyznanie prawa wykonywania zawodu na podstawie kwalifikacji zawodowych uzyskanych w innym niż Polska państwie członkowskim UE, podlegających automatycznemu uznaniu w Polsce na zasadach wynikających z przepisów dyrektywy 2005/36/WE. Zatem to kwalifikacje do wykonywania zawodu uzyskane w innym niż Polska państwie członkowskim UE podlegają automatycznemu uznaniu w Polsce, jeżeli są potwierdzone dokumentami (dyplomami lub innymi dokumentami poświadczającymi formalne kwalifikacje zawodowe) wymienionymi w wykazie, o którym mowa w art. 6b ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Zatem wyłączenie z art. 10 ust. 4 cytowanej ustawy w stosunku do lekarzy posiadających polski dyplom lekarza nie ma zastosowania niezależnie od ich obywatelstwa, jako że przepis art. 10 ust. 4 zawiera odesłanie do wykazu, o którym mowa w art. 6b ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, który nie obejmuje polskich dyplomów lekarza. Należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, iż stosownie do dyspozycji art. 6b ww. ustawy minister właściwy do spraw zdrowia ogłosi, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", wykaz dyplomów, świadectw i innych dokumentów poświadczających formalne kwalifikacje do wykonywania zawodu lekarza lub lekarza dentysty przez obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej. Niewątpliwie aktualnie obowiązujący wykaz (obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2013 r., MP z 2013 r., poz. 567), sporządzony na podstawie załącznika V pkt 5.1.1 oraz załącznika V pkt 5.3.2 do dyrektywy 2005/36/WE (stanowiący jego powtórzenie), obejmuje wpisy dotyczące innych niż Polska państw członkowskich UE, państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego i Szwajcarii. Dokumenty wymienione w tym wykazie i towarzyszące im odpowiednie świadectwa potwierdzają formalne kwalifikacje lekarza lub lekarza dentysty oraz spełnienie minimalnych wymogów kształcenia określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej, wydanych przez inne niż Polska państwo. Przedstawiony sposób interpretacji przepisów art. 10 ust. 1 i 4 w zw. z art. 6b ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty jest niewątpliwie odzwierciedleniem treści art. 2 ust. 1 dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych. Z treści tego przepisu wynika, że niniejszą dyrektywę stosuje się wobec wszystkich obywateli Państw Członkowskich, zamierzających wykonywać zawód regulowany w Państwie Członkowskim innym niż to, w którym uzyskali kwalifikacje zawodowe, zarówno jako osoba pracująca na własny rachunek, w tym jako osoba wykonująca wolny zawód, jak też jako pracownik najemny. W myśl wyraźnego brzmienia ust. 4 przepisu, art. 10 ust. 1–3 nie stosuje się do lekarza będącego obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który posiada dyplom lub inne dokumenty poświadczające formalne kwalifikacje wymienione w wykazie, o którym mowa w art. 6b, i dotychczas nie uzyskał prawa wykonywania zawodu lekarza albo prawa wykonywania zawodu lekarza dentysty na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stanowisko to zaprezentowane w zaskarżonym wyroku, jak i piśmiennictwie – patrz: komentarz internetowy Kopeć Marcin (red.), Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Komentarz, opubl. WK 2016, jest w pełni podzielane przez Naczelny Sąd Administracyjny. Lekarz czy lekarz dentysta, który uzyskał dyplom lekarski w tym samym państwie członkowskim, w którym występuje o przyznanie prawa do wykonywania takiego zawodu musi spełniać wymogi wynikające właśnie z obowiązującej na terenie tego Państwa Członkowskiego regulacji prawnych (przepisów prawa). Bez znaczenia są więc kwestie posiadanego obywatelstwa, w tym jak podnosi skarżący bycia członkiem rodziny obywatela państwa członkowskiego Unii Europejskiej. Zwolnienie bowiem wnioskodawcy z odbycia przeszkolenia teoretycznego z uwagi tylko na fakt pozostawania w związku małżeńskim z obywatelką Polski prowadziłoby do uzyskania korzystniejszych warunków aniżeli obywatele polscy, pomimo okoliczności, że ukończyli wyższe studia na kierunku medycznym. Taki sposób interpretacji tych przepisów, wbrew zarzutom skargi kasacyjnej nie prowadzi do dyskryminacji wszystkich obywateli Unii Europejskiej, a więc również i obywateli polskich. Poza tym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego to wykładnia zaproponowana przez skarżącego, poprzez faworyzowanie osób pozostających w związku małżeńskim z obywatelem polskim, w celu uzyskania korzystniejszych warunków stanowiłaby dyskryminację ze względu na stan cywilny. Tym samym zarzuty skargi kasacyjnej błędnej wykładni art. 10 ust. 1 oraz ust. 4 w zw. z art. 6b ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty jawią się jako nieusprawiedliwione. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tą normą procesową, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W uzasadnieniu uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r. II FPS 8/09 (ONSAiWSA z 2010, nr 3, poz. 39) podkreślono, że podstawa prawna rozstrzygnięcia (wyroku) obejmuje wskazanie zastosowanych przepisów prawnych oraz wyjaśnienie przyjętego przez sąd sposobu ich wykładni i zastosowania. Uzasadnienie wyroku winno umożliwiać kontrolę instancyjną rozumowania sądu pierwszej instancji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wszystkie przesłanki ustawowe określone w art. 141 § 4 p.p.s.a. Jego treść odzwierciedla przyjętą przez Sąd pierwszej instancji argumentację prawną. Uzasadnienie to poddaje się również kontroli instancyjnej. Sąd wojewódzki odniósł się do stanu faktycznego i prawnego sprawy, odniósł się również do zarzutów skargi. Co jednak istotne, nierozprawienie się przez sąd ze wszystkimi zarzutami skargi nie może a limine prowadzić do uwzględnienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., jeśli nie ma wątpliwości co do motywów podjęcia określonej treści rozstrzygnięcia, a pozostawione bez omówienia argumenty skargi nie mogłyby wpłynąć na zmianę orzeczenia. Fakt więc, że stanowisko zajęte przez sąd pierwszej instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, że uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Dlatego polemika z merytorycznym stanowiskiem sądu pierwszej instancji nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., albowiem przez zarzut naruszenia tego przepisu nie można skutecznie zwalczać, ani prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa (por. wyrok NSA z dnia 18 marca 2015 r. I GSK 1779/13; z dnia 10 września 2019 r. II OSK 2489/17; z dnia 28 maja 2020 r. I GSK 1496/19). Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełniało ustawowych wymogów konstrukcyjnych. Sąd pierwszej instancji wskazał i omówił podstawę prawną rozstrzygnięcia, odwołując się do konkretnych elementów stanu faktycznego, które zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie pozwalały na odmienną ocenę. Wprawdzie Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do wszystkich podnoszonych zarzutów skargi, ale generalnie podnoszone zarzuty okazały się w konsekwencji całkowicie chybione. Natomiast, jak przyjmuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, pominięcie w uzasadnieniu wyroku rozważań dotyczących zarzutów niezasadnych nie stanowi naruszenia przepisów postępowania sądowoadministracyjnego o istotnym wpływie na wynik sprawy - patrz: wyrok NSA z dnia 26 sierpnia 2020 r. II OSK 1024/20. Przedstawione zatem w motywach tego uzasadnienia stanowisko prowadzi do konkluzji, że zarzuty skargi kasacyjnej jako nieusprawiedliwione nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Tym samym wniesioną skargę kasacyjną należało oddalić na podstawie art. 184 p.p.s.a. Z tych powodów orzeczono jak w sentencji.

Informacje o sprawie

Data wpływu
7 sierpnia 2020
Symbol z opisem
6201 Prawo wykonywania zawodu lekarza, aptekarza pielęgniarki, położnej
Skarżony organ
Rada Lekarska
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Andrzej Wawrzyniak Małgorzata Masternak - Kubiak

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny