II OSK 1648/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku J.M. i J.C. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J.M. i J.C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 marca 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2703/21 w sprawie ze skargi J.M. i J.C. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 listopada 2021 r., nr 1385/21 w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z 25 marca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi J.M. i J.C. (dalej skarżący) na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 listopada 2021 r., nr 1385/21 w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego, w pkt 1 stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy nr IVOT/173/2021 z dnia 3 września 2021 r. w części określającej termin wykonania obowiązku; w pkt 2 w pozostałym zakresie oddalił skargę; w pkt 3 orzekł o zwrocie kosztów postępowania. Skarżący wnieśli skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w zakresie pkt 2 tj. oddalenia skargi w pozostałym zakresie. Skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji w części, która nie została objęta stwierdzeniem nieważności na mocy pkt 1 zaskarżonego wyroku i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W piśmie z 4 kwietnia 2022 r. skarżący wnieśli do NSA wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazali, że zaskarżoną decyzją nakazano im przywrócenie zrealizowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce ewidencyjnej nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. do stanu poprzedniego tj. do stanu zgodnego z projektem budowlanym zatwierdzonym decyzją nr 658/89 z dnia 31 grudnia 1989 r. Naczelnika Miasta Wesoła, co w praktyce oznacza wyburzenie istniejącego budynku i wybudowanie go zgodnie z projektem sprzed ponad 30 lat, przy czym nie będzie to stanowiło przywrócenia do stanu pierwotnego, bowiem budynek nigdy nie był wybudowany zgodnie z projektem. Wykonanie decyzji oznaczać będzie liczne uciążliwości dla skarżących wynikające z konieczności opuszczenia dotychczas zamieszkiwanego domu, a skutki w tym zakresie, mające charakter niematerialny, nie podlegają odwróceniu. Wstrzymanie wykonania ww. decyzji do czasu rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej ma na celu zapobieżenie negatywnym i nieodwracalnym skutkom jej wykonania, polegającym między innymi na wyrządzeniu znacznej szkody finansowej. Aktualna wartość odtworzeniowa budynku to około 1,5 mln złotych. Z uwagi na fakt, ze zaskarżony wyrok może być uchylony lub zmieniony, zaś przedmiotowa decyzja może zostać wyeliminowana z obrotu prawnego, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji jest konieczny. Skarżący podkreślili, że znajdujące się w aktach sprawy dwie sporządzone przez niezależnych architektów dokumentacje przedmiotowego budynku potwierdzają, że bezpieczeństwo konstrukcji jest zachowane. W razie uwzględnienia skargi może okazać się, że nie było podstaw do nakazania ww. robót, a skarżący mogliby ponieść znaczące koszty finansowe oraz doznać krzywdy wynikającej z utraty domu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej ze wskazanych w tym przepisie przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Dla wnioskującego o wstrzymanie oznacza to obowiązek przywołania konkretnych okoliczności wskazujących na to, że wykonanie decyzji (postanowienia) spowoduje w stosunku do niego lub innych osób niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i przytoczenia okoliczności uzasadniających to żądanie wraz z informacjami, które mogą to żądanie uprawdopodobnić. Zdaniem NSA, skarżący w swoim wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji złożonym na etapie rozpatrywania kasacyjnej nie przedstawili argumentacji, która wskazywałaby na prawdopodobieństwo wystąpienia w ich sytuacji zagrożeń o charakterze znacznej szkody czy trudnych do odwrócenia skutków gdy zaskarżona decyzja nakładająca obowiązek przywrócenia budynku do stanu pierwotnego tj. odpowiadającego projektowi budowlanemu zatwierdzonemu decyzją Naczelnika Miasta Wesoła z 31 grudnia 1989 r. zostanie wykonana. Wbrew temu co podnoszą skarżący kasacyjnie zaskarżona decyzja nie prowadzi do unicestwienia całego budynku mieszkalnego a jedynie nakłada obowiązek dostosowania obiektu do przepisów techniczno-budowlanych. Sprowadza się to do skrócenia długości garażu z 9,07 m do 6,5 m oraz do odsunięcia garażu oraz znajdującego się nad garażem tarasu od granicy działki budowlanej na odległość co najmniej 1,5 m gdy aktualnie obiekty te znajdują się w ostrej granicy z sąsiednią działką nr ew. [...], a nadto zmianę sposobu odprowadzenia wód opadowych z dachu tarasu na działkę nr ew. [...] tak by wody te zostały skierowane na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych. Organ w swojej decyzji nie wskazuje na inny niż powyższy zakres koniecznych zmian w zamiennym projekcie budowlanym, który stałby u podstaw doprowadzenia budynku skarżących do stanu pierwotnego zgodnego z decyzją z 31 grudnia 1989 r. stąd twierdzenia o niemożliwości doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu odpowiadającego ww. decyzji rozumiane jako zagrożenie trudnymi do odwrócenia skutkami wykonania decyzji jest w ocenie NSA bezpodstawne. Skoro rozebrana ma być tylko części budynku stanowiącego część tarasu i część garażu, to nie pojawi się zagrożenie koniecznością opuszczenia domu mieszkalnego. Decyzja nie wspomina o konieczności ingerencji w pomieszczenia mieszkalne. Wobec powyższego nie wykazano także, że skarżącym zagraża znaczna szkoda finansowa w wysokości 1,5 mln złotych. Skarżący wskazują, że wartość odtworzeniowa budynku wynosi 1,5 mln złotych. Zatem wartość ta odnosi się do odbudowy całego budynku a nie do zakresu robót budowlanych, które wskazuje zaskarżona decyzja. Niestety skarżący nie wykazali jaki jest przybliżony koszt wykonania robót budowlanych aby dostosować budynek do pierwotnego pozwolenia z 1989 r. czy choćby w zakresie o jakim mówi zaskarżona decyzja. Dodatkowo skarżący nie przedstawili dokumentacji finansowej odnoszącej się do ich sytuacji finansowej, która dałaby podstawy twierdzić, że poniesienie określonych kosztów dostosowania budynku do wymogów prawa zagrażałaby ich egzystencji np. prowadząc do utraty płynności finansowej. Skarżący powołują się na dwie sporządzone przez niezależnych architektów dokumentacje przedmiotowego budynku, które mają potwierdzać bezpieczeństwo konstrukcji i użytkowania budynku. Zatem można przyjąć, że budynek jest w dobrym stanie technicznym i rozbiórka części tarasu oraz części garażu nie powinna skutkować zagrożeniem dla trwałości całego budynku mieszkalnego jednorodzinnego zważywszy, że są to elementy dobudowane. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że we wniosku skarżący nie wykazali, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczne szkody czy trudne do odwrócenia skutki. Nie było zatem podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji stosownie do art. 61 § 3 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. w zw. art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.