II GZ 60/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. S. i Ł. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 20 grudnia 2022 r. sygn. akt II SA/Rz 1455/22 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. S. i Ł. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie.

I Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Rz 1455/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę M. S. i Ł. S. (dalej jako: "skarżący") na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2022 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowego. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 14 listopada 2022 r. skarżący zostali wezwani do uiszczenia solidarnie wpisu od skargi w kwocie 400 zł, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwań, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłki zawierające wezwania, zgodnie ze znajdującymi się w aktach sprawy potwierdzeniami odbioru doręczono 16 listopada 2022 r. Termin do uiszczenia wpisu upłynął 23 listopada 2022 r. W zakreślonym terminie nie uzupełniono braku w postaci wpisu od skargi wobec czego skarga podlegała odrzuceniu. II Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli skarżący zrzucając naruszenie przepisu art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej jako: "p.p.s.a.") poprzez jego zastosowanie w sytuacji, w której brak jest podstaw do odrzucenia skargi, a postanowienie jest bezprzedmiotowe, ponieważ skarżący złożyli wniosek o przywrócenie terminu w dniu 29 grudnia 2022 r., a do czasu rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu nie można uznać, że strona uchybiła wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. W związku z tym skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu w wysokości 400 zł od skargi, gdyż niedokonanie ww. czynności w terminie było niezawinione i pociągało za sobą ujemne skutki procesowe dla skarżących. Dokonanie ww. czynności stało się możliwe dopiero w dniu 22 grudnia 2022 r., gdyż w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu. III Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z takich wymogów jest opłacenie pisma procesowego jeżeli tego wymaga ustawa. Wymóg opłaty wpisu od skargi określa art. 230 § 1 p.p.s.a., stwierdzając, że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. W § 2 tego przepisu precyzuje się, które pisma sądowe wszczynają postępowanie przed sądem administracyjnym. Z kolei art. 220 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. Zatem wymogiem skargi jest jej opłacenie. Kiedy strona nie uiści wpisu od skargi Przewodniczący Wydziału stosownie do art. 220 § 1 zd. 2 p.p.s.a. wzywa wnoszącego skargę do jej opłacenia pod rygorem jej odrzucenia z art. 220 § 3 p.p.s.a. W związku z powyższym, skoro skarga nie została opłacona, to Przewodniczący Wydziału stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. zobligowany był wezwać skarżących do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W niniejszej sprawie, skarżący w zakreślonym przez Przewodniczącego Wydziału II terminie nie uzupełnili braku w postaci wpisu od skargi. Przesyłki zawierające wezwania, zgodnie ze znajdującymi się w aktach sprawy potwierdzeniami odbioru skutecznie doręczono w dniu 16 listopada 2022 r. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny podzielił w pełni stanowisko Sądu pierwszej instancji wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. W tym miejscu wyjaśnić także należy, że wydając postanowienie o odrzuceniu skargi sąd nie bada okoliczności, które miałyby wpływ na dochowanie terminu dokonania czynności sądowej. Powyższe ocenia się w postępowaniu wywołanym wnioskiem o przywrócenie terminu. Jak wynika z akt sprawy wniosek taki został złożony i Sąd pierwszej instancji przystąpił do jego oceny. Dla odrzucenia skargi istnienie okoliczności przemawiających za przywróceniem terminu nie ma znaczenia bowiem Sąd ma jedynie ocenić czy w okolicznościach sprawy zaistniały braki skargi, czy prawidłowo wezwano do ich uzupełnienia i czy zostały one uzupełnione w sposób i w terminie do tego przewidzianym. Nie bada się powodów ich nieuzupełnienia. Ocena podstaw odrzucenia skargi jest zatem kwestią odrębną od oceny podstaw do przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych czy fiskalnych skargi. Ustalenie, że braki skargi nie zostały uzupełnione samo w sobie daję podstawę do odrzucenia skargi. Natomiast w razie złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi oceniane będą odrębnie okoliczności wskazujące, że uchybienie uzupełnieniu braków nastąpiło bez winy zobowiązanego. Sąd orzeka więc o odrzuceniu skargi bez potrzeby oczekiwania na rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu. Dopiero bowiem stwierdzenie uchybienia terminu, a to następuje w postanowieniu o odrzuceniu skargi, daje podstawę do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. Nie występuje tutaj zależność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy o odrzucenie skargi a rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art.197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.