II GZ 513/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 6 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W z dnia 21 listopada 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1550/14 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie za skargi L J na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [..] maja 2014 r., nr [..] w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na terenach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. oddalić wniosek L J o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W postanowieniem z dnia 21 listopada 2014 r. wstrzymał wykonanie decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [..] maja 2014 r., w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na terenach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Uwzględniając wniosek L J Sąd I instancji uznał, że wykonanie zaskarżonej decyzji może prowadzić do powstania trudnych do odwrócenia skutków, tj. doprowadzić skarżącego do utraty środków do życia. W zażaleniu złożonym do Naczelnego Sądu Administracyjnego Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi domagał się uchylenia powyższego postanowienia. Podał, że zaskarżona decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranych płatności nie podlega wykonaniu, a w konsekwencji nie może sprowadzić na skarżącego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., daje sądowi możliwość wstrzymania wykonania w całości lub części zaskarżonego aktu bądź czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Powołany przepis obejmuje wszystkie akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-7 p.p.s.a., które mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego, czyli decyzje, postanowienia oraz inne akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Należy jednak zauważyć, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania, a takiej cechy nie mają decyzje odmowne. Decyzja, której dotyczył rozpatrzony w zaskarżonym postanowieniu wniosek o wstrzymanie wykonania, została wydana w przedmiocie odmowy umorzenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na terenach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, ma więc charakter odmowny i nie nadaje się do wykonania, ani w drodze dobrowolnej, ani w drodze postępowania egzekucyjnego. Decyzje odmowne co do zasady, od której wyjątki w sprawie nie zachodzą, nie mają cech wykonalności polegającej na spowodowaniu stanu rzeczy, który byłby zgodny z rozstrzygnięciem (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2004, str. 122). Zaskarżona decyzja nie nakłada na skarżącego żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy. Negatywne ustosunkowanie się właściwego organu do starań zobowiązanego o umorzenie należności nie wykreowało nowej sytuacji skarżącego w sferze jego obowiązków. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie, a następnie - na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. - oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.