II GZ 423/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 30 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia W.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 września 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 70/23 w zakresie oddalenia wniosków o zwrot kosztów dojazdu do sądu i utraconego zarobku w sprawie ze skargi W.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 10 listopada 2022 r. nr SKO.VIII/422/311/2022 w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy w zakresie prawa jazdy postanawia: oddalić zażalenie.

W.C. (dalej "skarżący") złożył wniosek o zwrot kosztów dojazdu do sądu na rozprawę sądową w dniu 17 sierpnia 2023 r. oraz zwrot utraconego dochodu w łącznej kwocie 283,30 zł, oraz wniosek o zwrot kosztów dojazdu do sądu na rozprawę sądową 21 sierpnia 2023 r. oraz zwrot utraconego dochodu w łącznej kwocie 283,30 zł. Jednocześnie skarżący zwrócił się o przekazanie powyższych kwot na jego rachunek bankowy. Wyrokiem z 21 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 70/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę W.C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z 10 listopada 2022 r. w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenia kwalifikacji kierowcy w zakresie prawa jazdy. Postanowieniem z 11 września 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 70/23, WSA w Gliwicach oddalił wnioski skarżącego o zwrot kosztów dojazdu do sądu i utraconego zarobku. Sąd pierwszej instancji wskazał, że z art. 199 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej "p.p.s.a.") wynika jednoznacznie, że jedynie w sytuacji uwzględnienia skargi przysługuje zwrot kosztów postępowania od organu. Z uwagi zaś na to, że skarga została oddalona, WSA uznał, że nie było podstaw do uwzględnienia wniosków o zwrot kosztów dojazdu do sądu i utraconego zarobku. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego zmianę poprzez przyznanie zwrotu kosztów podróży samochodem do siedziby Sądu i z powrotem oraz zwrotu utraconego dochodu, zasądzenie kosztów adwokackich za postępowanie zażaleniowe według norm przepisanych oraz naliczenie odsetek za zwłokę w wypłaceniu należnego zwrotu kosztów liczonych od dnia wydania zaskarżonego postanowienia. Zarzucił naruszenie: - przepisów prawa procesowego polegające na pominięciu artykułów wskazanych w uzasadnieniu, - nowe okoliczności faktyczne, które przemawiają za zmianą postanowienia. Skarżący podkreślił, że stawił się na rozprawie wraz z pełnomocnikiem i przedstawił nowe okoliczności w sprawie, efektem czego było odroczenie terminu publikacji wyroku. Wobec tego stawiennictwo było niezbędne do osiągnięcia celu procesowego. Gdyby skarżący nie stawił się na rozprawie, Sąd oddaliłby skargę w dniu rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z art. 199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z art. 200 p.p.s.a. razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z powyższych przepisów wynika, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zasada ta przełamana jest m.in., gdy sąd pierwszej instancji uwzględni skargę. W rozpoznawanej sprawie słusznie uznał Sąd pierwszej instancji, że taka sytuacja nie wystąpiła. Wyrokiem z 21 sierpnia 2023 r. WSA w Gliwicach oddalił skargę W.C. Wobec tego nie było podstaw do zastosowania art. 200 p.p.s.a. i odstąpienia od zasady ponoszenia kosztów swojego udziału w sprawie. W tych okolicznościach Sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił zwrotu kosztów dojazdu do sądu i utraconego zarobku skarżącego, gdyż nie było podstaw prawnych do ich zasądzenia. NSA stwierdził również, że nie było podstaw do zwrotu kosztów postępowania wywołanego wniesieniem zażalenia przez adwokata (jak wskazał skarżący). Po pierwsze, przepisy nie przewidują zwrotu takich kosztów, po drugie zażalenie nie zostało uwzględnione, a po trzecie nie zostało ono sporządzone czy wniesione przez adwokata, lecz przez samego skarżącego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.