II GZ 322/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu w dniu 12 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2023 r., sygn. akt V SPP/Wa 316/22 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi R. K. na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej w przedmiocie prawa wykonywania zawodu lekarza postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 27 lutego 2023 r., sygn. akt V SPP/Wa 316/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił R. K. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu w sprawie z jej skargi na bezczynność Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej w przedmiocie prawa wykonywania zawodu lekarza. Rozpoznając wniosek skarżącej WSA wskazał, że zgodnie z art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Natomiast z akt sprawy o sygn. V SAB/Wa 61/22 wynika, że przedmiotem skargi skarżąca uczyniła bezczynność Naczelnej Rady Lekarskiej w podjęciu działań, mających na celu zobligowanie Śląskiej Izby Lekarskiej do udzielenia odpowiedzi na pisma strony dotyczące przywrócenia prawa do wykonywania zawodu lekarza. Poddając wstępnej ocenie dopuszczalność ww. skargi, Sąd stwierdził, że brak odpowiedzi organu na e-mail strony z [...] czerwca 2021 r. lub jej pisma z [...] sierpnia 2021 r. i [...] października 2021 r., zawierające w swej treści skierowaną do Naczelnej Izby Lekarskiej informację o zaniedbaniach Śląskiej Izby Lekarskiej w wykonywaniu jej obowiązków (udzielenie odpowiedzi na pisma strony) nie może być utożsamiane z bezczynnością organu administracji publicznej w sprawie podlegającej kognicji sądów administracyjnych. Sąd I instancji uznał, że sprawa ze skargi na bezczynność Naczelnej Rady Lekarskiej nie należy do właściwości sądów administracyjnych, a skoro w sprawie niewątpliwie zachodzi oczywista bezzasadność skargi, to Sąd I instancji był zobligowany do odmowy przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 247 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, nie zgadzając się z rozstrzygnięciem. W uzasadnieniu wskazała na nieprawidłowości w działaniu organu w sprawie dotyczącej przywrócenia prawa do wykonywania zawodu lekarza. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw podlegało oddaleniu. Przedmiotem kontroli zażaleniowej (art. 258 § 4 zd. 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.) Naczelnego Sądu Administracyjnego jest postanowienie Sądu I instancji wydane w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy (art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 4 zd. 1 oraz w zw. z art. 247) ze względu na oczywistą bezzasadność wniesionej skargi. Wobec niepodniesienia przez skarżącą skonkretyzowanych zarzutów zażaleniowych, Naczelny Sąd Administracyjny nie będąc związany granicami zażalenia (arg. z art. 195 § 3 p.p.s.a.) dokonał w pełnym zakresie kontroli prawidłowości zaskarżonego orzeczenia, dochodząc do wniosku, że nie narusza ono prawa. Sąd I instancji miał uzasadnione podstawy, aby przyjąć, że zaskarżone zaniechania organu samorządu zawodowego – Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej nie mogą być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego ze względu na brak właściwości sądów administracyjnych w zakresie orzekania w sprawach bezczynności organów właściwych w sprawach skarg, o których mowa w art. 227 i n. k.p.a. Wniesiona przez stronę skarżącą skarga na "brak reakcji" Naczelnej Rady Lekarskiej na pisma tej strony dotyczące zobowiązania właściwej okręgowej rady lekarskiej do udzielenia odpowiedzi na pytania związane ze sprawą zawieszenia prawa skarżącej do wykonywania zawodu lekarza może zostać oceniona jedynie jako środek kwestionujący bezczynność organu samorządu lekarskiego w sprawie załatwienia skargi administracyjnej, o której mowa w art. 227 k.p.a. W takim jednak wypadku właściwą drogą do kwestionowania stanu bezczynności w rozpoznaniu skargi jest tryb przewidziany w art. 237 § 4 w zw. z art. 36-38 k.p.a., a więc wniesienie ponaglenia na niezałatwienie skargi w terminie określonym w art. 237 § 1 k.p.a. Powyższe konstatacje należy uznać za oczywiste, dostrzegalne i uchwytne dla każdego prawnika dysponującego rzetelnym wykształceniem oraz podstawową znajomością rozważanej materii regulacyjnej. W związku z powyższym, brak jest podstaw, aby skutecznie podważać ocenę Sądu I instancji na tle przesłanki negatywnej przyznania skarżącej prawa pomocy w przedmiotowej sprawie. Niewątpliwie w świetle ustalonego stanu faktycznego negatywna przesłanka "oczywistej bezzasadności skargi" (art. 247 p.p.s.a.), podlegająca ocenie jedynie w granicach sprawy o przyznanie prawa pomocy, została spełniona, co uzasadnia wniosek, że zaskarżone orzeczenie jest prawidłowe. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 oraz art. 197 § 1 p.p.s.a., orzeczono o oddaleniu zażalenia.