II GZ 257/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia W. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 3331/16 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. R. na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] października 2016 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania ze środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 25 stycznia 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 3331/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił W. R. (dalej przywoływana również jako: skarżąca, wnioskodawczyni) wstrzymania wykonania decyzji Ministra Rozwoju i Finansów z [...] października 2016 r. w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania ze środków z budżetu Unii Europejskiej. Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca we wniosku o przyznanie ochrony tymczasowej wskazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować znaczną szkodę oraz trudne do odwrócenia skutki. Konieczność zwrotu określonej kwoty (8.385,39 zł) wraz z odsetkami może spowodować zagrożenie dla prowadzonej bieżącej działalności oświatowej. Zdaniem WSA skarżąca na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie przedstawiła żadnego argumentu wskazującego na potrzebę czy konieczność zastosowania tej instytucji. Nie dołączyła żadnych dokumentów przemawiających za tym wnioskiem. Sąd I instancji uznał, że zupełny brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Ponadto, WSA stwierdził, że wykonanie zaskarżonej decyzji związane bezpośrednio ze świadczeniem pieniężnym ma charakter odwracalny, ponieważ istnieje oczywista możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego zmianę w całości poprzez wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania. Zarzuciła naruszenie prawa procesowego poprzez błędną wykładnię art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.) i uznanie przez Sąd I instancji, że uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sposób niedostateczny wykazuje możliwość poniesienia przez skarżącą szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, co miało bezpośredni wpływ na treść zaskarżonego postanowienia. W. R. stwierdziła, że wykonanie decyzji może spowodować wyrządzenie znacznej szkody i trudne do odwrócenia skutki, tj. konieczność zamknięcia prowadzonego przedszkola lub konieczność znacznego ograniczenia jego działalności. Zdaniem strony trudne do odwrócenia skutki powstaną w następstwie konieczności likwidacji placówki. Skarżąca i jej 9 pracowników stracą bezpowrotnie źródło utrzymania, znalezienie zaś pracy na rynku, na którym działa placówka, jest niezwykle trudne. Ponadto, likwidacja placówki spowoduje natychmiastową utratę przez rodziców możliwości zapewnienia opieki przedszkolnej dla swoich dzieci, co może oznaczać pośrednio również konieczność rezygnacji z pracy przez rodziców. Skarżąca powołała się również na okoliczność, że w stosunku do niej zostały wydane 4 decyzje o zwrocie dofinansowania w łącznej kwocie 33.666,37 zł. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu. Zgodnie jednak z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości bądź w części aktu lub czynność, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przez pojęcie szkody użyte w przywołanym przepisie należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Z wnioskowego charakteru instytucji udzielenia ochrony tymczasowej wynika, że to na podmiocie składającym wniosek spoczywa ciężar uprawdopodobnienia okoliczności przemawiających za jej zastosowaniem. Oznacza to, że strona powinna uzasadnić wniosek takimi argumentami, aby wykazać, że niewstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spowoduje skutki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponadto, na poparcie przedstawionych w tym wniosku okoliczności strona powinna załączyć dokumenty obrazujące wystąpienie przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem NSA Sąd I instancji prawidłowo dokonał oceny wniosku W. R. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. WSA zasadnie uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że wykonanie decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę. Skarżąca poza gołosłownymi oświadczeniami zawartymi we wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej nie przedstawiła żadnych okoliczności pozwalających Sądowi na ocenę, czy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w efekcie wykonania decyzji. Tak sformułowany i uzasadniony wniosek nie mógł zostać uwzględniony. Jak już zostało bowiem stwierdzone, to na skarżącym spoczywa ciężar odpowiedniego uprawdopodobnienia okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Strona powinna ten obowiązek wykonać poprzez przytoczenie okoliczności przemawiających za udzieleniem ochrony tymczasowej i poparcie tych twierdzeń stosownymi dokumentami. Skoro więc w niniejszej sprawie zabrakło dokumentów potwierdzających okoliczności powołane we wniosku, to Sąd nie miał możliwości oceny spełnienia przesłanek wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd I instancji w sposób prawidłowy dokonał oceny wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, a prawidłowości tej zażalenie skarżącej nie podważyło. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji