II GZ 205/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia "T." Sp. z.o.o. w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 marca 2024 r. sygn. akt III SA/Po 65/24 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi "T." Sp. z.o.o. w L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 8 grudnia 2023 r. nr 3001-IOA.4246.9.2023.JP w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach bez koncesji, bez zezwolenia lub bez dokonania wymaganego zgłoszenia postanawia: oddalić zażalenie.

I Postanowieniem z dnia 8 marca 2024 r., sygn. akt III SA/Po 65/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259; dalej jako: "p.p.s.a.") odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi T. Sp. z o.o. w L. (dalej jako: "skarżąca") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu z dnia 8 grudnia 2023 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier hazardowych na automatach bez zezwolenia. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarżąca w skardze na opisaną powyżej decyzję zawarła także wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Skarżąca uzasadniając swój wniosek argumentowała, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje straty finansowe spółki, co w konsekwencji doprowadzi do utraty płynności finansowej skarżącej, jednakże, w ocenie Sądu pierwszej instancji, powyższe twierdzenia nie zostały uprawdopodobnione. Zdaniem Sądu, na podstawie przedłożonego przez skarżącą materiału dowodowego, nie można w sposób bezpośredni wyprowadzić wniosku, że dobrowolne lub przymusowe wykonanie zaskarżonej decyzji zagrozi istnieniu, dalszej działalności lub nawet płynności finansowej spółki. W ocenie Sądu przedstawioną dokumentację, która w większości (poza bilansem) dotyczy kosztów wynagrodzeń i składek ZUS, należałoby odnieść do osiąganych przychodów z działalności prowadzonej przez skarżącą. Konieczność uiszczenia kwoty 400 000 zł oraz związane z tym uszczuplenie majątku strony skarżącej, nie stanowią same w sobie przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Według Sądu pierwszej instancji z wniosku oraz towarzyszącej wnioskowi dokumentacji nie wynika, że wykonanie zaskarżonej decyzji może przekraczać możliwości finansowe skarżącej. Jednocześnie Sąd podkreślił, że każda decyzja administracyjna wymierzająca karę pieniężną jest niewątpliwie dolegliwością finansową, wpływającą w określony sposób na funkcjonowanie zobowiązanego, jednak nie oznacza to jeszcze wyrządzenia szkody, poza tym ma niewątpliwie charakter odwracalny. WSA w Poznaniu zwrócił także uwagę, że skarżąca we wniosku podniosła, że jej kondycja finansowa poprawia się po kryzysie związanym z epidemią i recesji związanej z konfliktem zbrojnym, a także że skarżąca podejmuje kroki, aby powrócić do wcześniejszego modelu działalności gospodarczej, co, w ocenie Sądu, stanowi kolejny argument przeciwko wnioskowi spółki. Zdaniem Sądu skarżąca we wniosku nie uzasadniła w przekonujący i rzetelny sposób przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Mając na względzie powyższe, w ocenie Sądu pierwszej instancji, wniosek skarżącej spółki o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie. II Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca zaskarżając je w całości. Przedmiotowemu orzeczeniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a., a to poprzez bezzasadną odmowę jego zastosowania, mimo iż w okolicznościach przedmiotowej sprawy ziściły się przesłanki, by zastosować względem skarżącej dobrodziejstwo wstrzymania wykonalności decyzji, o co spółka wystąpiła w skardze. Nadto, wbrew ocenie sądu pierwszej instancji, spółka wykazała dokumentami swoją aktualną (na datę skargi) sytuację finansową, uzasadniającą wniosek o wstrzymanie wykonalności przedmiotowej decyzji, zatem twierdzenia o braku wymaganego uzasadnienia tego żądania nie mogą zyskać aprobaty. Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonalności przedmiotowej decyzji, względnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw, albowiem prawidłowa była ocena wniosku skarżącej o zastosowanie wobec niej instytucji ochrony tymczasowej, jakiej dokonał Sąd pierwszej instancji. Wskazania wymaga, że zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd, przed którym toczy się postępowanie kontrolujące akt lub czynność organu administracji publicznej, jest uprawniony do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części, jeżeli w stosunku do strony – wnioskodawcy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przez pojęcie szkody użyte w przywołanym przepisie należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Podkreślić trzeba, że warunkiem zastosowania w stosunku do wnioskodawcy ochrony tymczasowej wynikającej z powołanego przepisu jest wykazanie przez stronę, że w związku z wykonaniem decyzji lub aktu administracji publicznej zachodzić będzie niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody bądź jej wykonanie spowoduje trudne do odwrócenia skutki. Skoro zaś sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, że Sąd pierwszej instancji słusznie uznał, iż skarżąca spółka nie wypełniła ciążącego na niej obowiązku, wynikającego z powołanego art. 61 § 3 p.p.s.a., w zakresie wykazania swojej aktualnej sytuacji finansowej, co pozwoliłoby na ocenę jej żądania w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w aspekcie możliwości wystąpienia jednej bądź obu przesłanek określonych w tym przepisie, warunkujących jego zastosowanie. Jak słusznie stwierdził Sąd pierwszej instancji mając na uwadze datę wniesionej w przedmiotowej sprawie skargi, wniosek, tak w zakresie podniesionego w nim uzasadnienia, jak i przedłożonej dokumentacji finansowej oraz rachunkowej, nie przedstawiał aktualnej, najbliższej dacie skargi, sytuacji finansowej strony. Przedstawione przez skarżącą okoliczności są wybiórcze i nie dają pełnego obrazu zdolności płatniczych skarżącej. Niemożliwa zatem była ocena spełnienia przez skarżącą przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca przedłożyła jedynie dokumenty świadczące o ciążących na wnioskującej zobowiązaniach, w tym zestawienia zbiorczej listy płac, rachunek zysków i strat, bilans oraz zestawienie ponoszonych kosztów, a także dokumenty dotyczące uiszczania zobowiązań publicznoprawnych. Jednocześnie skarżąca nie przedłożyła dokumentów obrazujących ogólny wynik finansowy spółki. Brak jest również dokumentów bankowych obrazujących obrót środkami finansowymi. Tym samym nie sposób ustalić, jakimi dochodami rzeczywiście dysponuje skarżąca spółka. Skarżąca nie uprawdopodobniła więc, że pozostaje w na tyle trudnej sytuacji materialnej, aby zapłata w przedmiotowej sprawie kwoty spowodowała wyrządzenie znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uzupełniając powyższe Sąd zwraca uwagę, że argumentem przemawiającym za udzieleniem skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowym nie może być wskazana przez skarżącą w zażaleniu okoliczność, że nałożona zaskarżoną w tej sprawie decyzją kara jest jedną z wielu orzeczonych wobec skarżącej. Łączna wysokość kar, która, jak podała sama skarżąca, sięga wielu milionów złotych, nie jest samoistną podstawą przemawiającą za uwzględnieniem wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji. Wobec powyższego brak jest podstaw do stwierdzenia wadliwości postanowienia Sądu pierwszej instancji oraz jego uchylenia i wstrzymania wykonania objętej skargą decyzji. Na marginesie wskazać należy, że negatywnie rozpoznane żądanie strony nie neguje możliwość ponownego ubiegania się o zastosowanie wobec niej instytucji ochrony tymczasowej z uwzględnieniem wypełnienia wymogów stawianych przez art. 61 § 3 p.p.s.a., omówionych na wstępie rozważań. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.