II GZ 202/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2023 r. sygn. akt VI SA/Wa 2972/23 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej czynności materialno-technicznej w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w W. na czynność Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w przedmiocie żądania blokowania przekazu informacji postanawia: oddalić zażalenie.

I A. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej jako: "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na czynność materialno-techniczną Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w przedmiocie żądania blokowania przekazu informacji. Pismem z dnia 24 kwietnia 2023 r. skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania czynności materialno-technicznej w związku z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadniając swój wniosek skarżący podał, że działania organu doprowadziły do znacznego (wynoszącego od 30% do 40%) spadku wejść na portal [...], co prowadzi, w ocenie skarżącego, do zaburzenia płynności finansowej wynikającej z istotnego spadku z dochodów z reklam. Według skarżącego powyższe doprowadzić może do stanu niewypłacalności skarżącego, poprzedzonego koniecznością cięcia kosztów, rezygnacji z pracy intelektualnej wieloletnich redaktorów, a to spowoduje spadek atrakcyjności treści portalu i odpływ czytelników, a zatem dalszy spadek dochodów z reklam. Potencjalna upadłość, zdaniem skarżącego, będzie stanowić trudny do odwrócenia skutek. Do wniosku skarżący dołączył wynik analizy ruchu na portalu [...] za okres stycznia, lutego (w którym najpewniej nastąpiła blokada portalu przez organ) i marca 2023 r. W ocenie skarżącego działanie organu, jako oczywiście bezprawne i naruszające Konstytucję, winno przemawiać za zasadnością wniosku o wstrzymanie wykonania czynności. Postanowieniem z dnia 16 maja 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 2972/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634; dalej jako: "p.p.s.a.") odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej czynności materialno-technicznej Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w sprawie ze skargi skarżącego w przedmiocie żądania blokowania przekazu informacji W uzasadnieniu Sąd podał, że wobec braku danych odnoszących się bezpośrednio do sytuacji finansowej skarżącego, a także dochodów uzyskiwanych z reklam obejmujących swym zakresem czasowym przedłożoną analizę ruchu na portalu za czas od stycznia do marca 2023 r., Sąd nie miał możliwości oceny sytuacji finansowej skarżącego i faktycznego wpływu spadku ruchu na portalu na dochody skarżącego. W ocenie Sądu spadek ruchu na stronie [...], który może wiązać się ze spadkiem dochodów uzyskiwanych z reklam, nie spełnia warunku jednoznacznego i niebudzącego wątpliwości wykazania, że na skutek wykonania zaskarżonej czynności zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zażaleniem z dnia 9 czerwca 2023 r. Skarżący wniósł o zmianę, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący wniósł także o dopuszczenie przez Sąd dalszych dowodów, które, w ocenie skarżącego, pozwolą niezaprzeczalnie wykazać spełnienie przez niego przesłanek wstrzymanie czynności organu, dołączając do zażalenia: wydruki z usługi Google AdSense (zestawienia szacowanych zarobków z reklam: z kwietnia 2022 r. i kwietnia 2023 r. oraz z maja 2022 r. i maja 2023 r.), faktury VAT (wystawione w maju 2022 r. i w maju 2023 r.) oraz sprawozdania finansowego za rok 2022 r. Postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2023 r., sygn. akt II GZ 317/23, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie z dnia 16 maja 2023 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA podał, że trafnie Sąd pierwszej instancji zauważył, że to na wnioskującym o wstrzymanie wykonania zaskarżonej czynności spoczywa obowiązek przedstawienia dowodów i okoliczności świadczących o możliwości zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Istotnie złożony wniosek nie był należycie uzasadniony i na jego poparcie skarżący nie przedstawił stosownej dokumentacji, niemniej, jak zauważył NSA, skarżący uczynił to w zażaleniu na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej czynności, załączając stosowne dokumenty. NSA wskazał, że Sąd pierwszej instancji orzekając ponownie w sprawie z wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej czynności oceni, czy złożone w toku postępowania oraz dołączone do zażalenia dokumenty i powołana w nich argumentacja mogą mieć wpływ na udzielenie skarżącemu ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Postanowieniem z dnia 15 listopada 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 2972/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej czynności materialno-technicznej Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w sprawie ze skargi skarżącego w przedmiocie żądania blokowania przekazu informacji. Uzasadniając powyższe postanowienie Sąd podał, że mając na uwadze całokształt argumentacji skarżącego zawartej we wniosku z dnia 24 kwietnia 2023 r. i zażaleniu z dnia 9 czerwca 2023 r., a także materiały źródłowe dołączone do obu tych pism, wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej czynności materialno-technicznej nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu pierwszej instancji spadek wejść na portal [...], który to, zdaniem skarżącego, wiązać się może ze spadkiem dochodów uzyskiwanych z reklam, nie spełnia warunku jednoznacznego i niebudzącego wątpliwości wykazania, że na skutek wykonania tej czynności zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd zwrócił uwagę, że kwota dochodów, której podstawą jest liczba kliknięć reklam przez użytkowników lub ich liczba wyświetleń, jest zmienna. Zdaniem Sądu przedłożone faktury VAT stanowią zatem o zarobkach z w określonych w tych miesiącach, jednak wyłącznie z tytułu reklam. Skarżący, według Sądu, nie wykazał, jakie znaczenie ma ten dochód wobec całości jego sytuacji finansowej. Sąd pierwszej instancji zwrócił także uwagę, że ze sprawozdania finansowego z 2022 r. (dołączonego do zażalenia) wynika, że skarżący jeszcze przed zaskarżoną czynnością materialno-techniczną odnotował stratę finansową. Nie można zatem jednoznacznie stwierdzić, w ocenie WSA w Warszawie, że mniejsze wpływy z reklam mające miejsce po zaskarżonej czynności, będą stanowiły znaczną szkodę lub spowodują trudne do odwrócenia skutki. Uzupełniając powyższe Sąd pierwszej instancji podkreślił, że istnienie okoliczności odnoszących się do bezprawności czynności materialno-technicznej czy jej niezgodności z Konstytucją, które zdaniem skarżącej mają miejsce w rozpoznawanej sprawie, nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania czynności, ponieważ ustawa normująca postępowanie przed sądami administracyjnymi nie zawiera regulacji umożliwiającej zastosowanie omawianej instytucji w zależności od oceny prawdopodobieństwa wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności. II Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący zarzucił naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a wnosząc o jego zmianę i uwzględnienie wniosku, ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Jednocześnie skarżący wniósł o rozważenie przez Wysoki Sąd pierwszej instancji dokonania autokontroli, uchylenia skarżonego postanowienia oraz rozpoznania sprawy na nowo. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 61 § 1 p.p.s.a. stanowi, że wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednak po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Użycie w art. 61 § 3 zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. Przez pojęcie szkody użyte w przywołanym przepisie należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżący musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Ogólnikowe zaś twierdzenia strony, pozbawione szerszego uzasadnienia, a tym bardziej ich brak, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Sąd orzeka bowiem w kwestii wstrzymania wykonania na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla skarżącego niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny podziela argumentację przedstawioną przez Sąd pierwszej instancji w zakresie braku podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej czynności materialno-technicznej. Podzielić należy stanowisko Sądu pierwszej instancji wskazujace, że sam spadek dochodów skarżącego nie jest równoznaczny z wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący, jak trafnie zauważył WSA w Warszawie, choć przedłożył dokumentacje, z której wynika, jaki zarobek skarżący uzyskał z tytułu reklam, to jednak nie przedstawił dokumentacji, z której płynąłby wniosek, jaki osiągany w ten sposób przez skarżącego dochód ma znaczenie wobec całości finansowej sytuacji skarżącego. Mniejsze wpływy z reklam nie muszą wcale oznaczać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w stosunku do skarżącego, w szczególności, co podkreślił Sąd pierwszej instancji, że skarżąca odnotowała stratę finansową jeszcze przed zaskarżoną czynnością materialno-techniczną. Wobec powyższego brak jest podstaw do stwierdzenia wadliwości postanowienia Sądu pierwszej instancji oraz jego uchylenia i wstrzymania wykonania objętej skargą czynności materialno-technicznej. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.